Клаудио Таффарел: Бразилияның әйгілі қақпашысы және жаттықтырушысы
Cláudio Taffarel
Кла́удио Таффаре́л – бразилиялық футболшы, қақпашы. 1994 ж. Әлем Чемпионатының жеңімпазы, "Ливерпуль" және Бразилия құрамасының қақпашылар жаттықтырушысы. Футбол туралы толық ақпарат!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бразилиялық футболшы (1966 жылы туған)
Brazilian footballer (born 1966)
Клаудио Андре Мерген Таффарель (; 8 мамыр 1966 жылы туған) – бразилиялық зейнеткер футболшы, қақпашы, қазір Англия Премьер-лигасының «Ливерпуль» клубы мен Бразилия Ұлттық құрамасының қақпашылар жаттықтырушысы. 18 жылдық мансабында Бразилия мен Еуропаның бес клубында кәсіби футболшы ретінде ойнады. Ол 1985 жылы бразилиялық «Интернационал» клубында кәсіби карьерасын бастады, ал кейін «Парма», «Реджана», «Атлетико Минейро» және «Галатасарай» клубтарында ойнады; 2003 жылы итальяндық «Парма» командасында екінші рет ойнағаннан кейін карьерасын аяқтады. Бразилия құрамасы сапында 100-ден астам ойын өткізген Таффарель ұлттық құраманың 1994 жылғы әлем чемпионатын жеңіп алуына көмектесті, сондай-ақ толық он жыл бойы сегіз ірі халықаралық турнирде өнер көрсетті, ең бастысы – 1998 жылғы әлем чемпионатында Бразилияның күміс жүлдегер болуына және 1989 және 1997 жылғы Америка Кубоктарында жеңіске жетуіне үлкен үлес қосты; ол 1988 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарында да күміс медаль жеңіп алды.
Cláudio André Mergen Taffarel (; born 8 May 1966) is a Brazilian retired footballer who played as a goalkeeper, and is the goalkeeping coach of English Premier League club Liverpool and the Brazil national team. During an 18 year career he played professionally for five different clubs in both Brazil and Europe. He began his senior career in 1985 with Brazilian side Internacional, whereas his latter clubs were Parma, Reggiana, Atlético Mineiro, and Galatasaray; he ended his career in 2003, after a second spell with Italian team Parma. The recipient of more than 100 caps for Brazil, Taffarel helped the national team win the 1994 World Cup, also appearing in eight other major international tournaments over the course of one full decade, most notably helping Brazil to a second place in the 1998 World Cup, and two Copa América titles in 1989 and 1997; he also won a silver medal at the 1988 Summer Olympic Games.
Клубтық мансап
Санта-Роза қаласында туған, Рио-Гранде-ду-Сулде итальяндық бразилиялық тегінен шыққан Таффарел карьерасын «Интернасьонал» клубында бастады, бірақ бес жылдық кезеңде «Серия А» чемпионатында бар болғаны 14 ойынға қатысты. Дегенмен, 1988 жылғы маусымда «Алтын доп» сыйлығына ие болды. 1990 жылы шетелге кетіп, Италияның «Парма» клубына қосылды, бұл клуб тарихында алғаш рет «Серия А» лигасына жолдама алған еді. 2003 жылы «La Gazzetta dello Sport» газетінің Андреа Шианки жариялаған мақаласына сәйкес, Таффарелдің «Пармаға» ауысуының себебі коммерциялық мүдделермен де байланысты болды. Ол кезде «Parmalat» компаниясының иесі Калисто Танци, бразилиялық қақпашыны компанияның жаңа жарнамалық кампаниясының бетке айналдыруды жоспарлаған, себебі компания Бразилия нарығына кеңейген болатын. Таффарел «Серия А» лигасында ойнаған алғашқы итальяндық емес қақпашы болды. Келесі маусымда бас жаттықтырушы Невио Скала басшылығымен лиганың барлық 34 ойынына қатысты. «Эмилия-Романья» командасы алтыншы орынды алып, УЕФА кубогына қатысу құқығын жеңіп алды. Ол клуб сапында 1992 жылы Италия кубогын және 1993 жылы Кубок иелері кубогын жеңіп алды. Бірақ бірқатар сәтті ойын көрсетпегеннен кейін, сондай-ақ сол кездегі ережеге сәйкес команданың негізгі құрамында үштен артық итальяндық емес ойыншы болуына рұқсат берілмеді (Фаустино Асприлья, Томас Бролин және Жорж Грюн әдетте Скаламен негізгі құрамға іріктеліп алынды), ол келесі екі маусымда резервтік құрамға түсірілді, алдымен Марко Баллоттадан кейін, содан соң Лука Буччиден кейін. 1998 жылдың 24 маусымында Францияда өткен 1998 жылғы ФИФА Әлем чемпионатында «Селесао» құрамасының құрамында ойнаған кезде Таффарел Париждегі «Диснейлендте» «Галатасарай» клубымен екі жылдық келісімшартқа қол қойды. «Галатасарай» оның бұрынғы клубы «Атлетико Минейроға» шамамен 1,5 миллион доллар көлемінде трансферлік төлем жасады. «Галатасарай» сапында ол үш жыл бойы алты маңызды кубокты жеңіп алды, оның ішінде екі «Сүперлига» титулы, 1999–2000 жылғы УЕФА кубогы және 2000 жылғы УЕФА Суперкубогы ерекше көзге түсті. Бұрынғы жарыстың финалында «Арсеналға» қарсы өткен ойында (120 минуттан кейін 0–0 есебімен тең түскеннен кейін пенальтилер сериясінде 4–1 есебімен жеңіске жетті) ол матчтың үздік ойыншысы деп танылды. Ол карьерасын бұрынғы «Парма» клубында аяқтады, 2001 жылы командаға қосылды. Бірақ 2002 жылғы Италия кубогының финалында екі ойында да қатысты, онда «Парма» жаңадан тәждік иеленген «Серия А» чемпионы «Ювентусты» жеңді. Ол 2003 жылы клуб сапында өткізген бір жарым маусымнан кейін, 37 жасында және «Эмполиден» жасалған ұсыныстан бас тартқаннан кейін карьерасын аяқтады: келісімшартқа қол қою және келісімді аяқтау жолында оның машинасы бұзылып қалды, ол кейіннен бұл оқиғаны «Құдайдың белгісі» деп сипаттады.
Born in Santa Rosa, Rio Grande do Sul from Italian Brazilian ancestry, Taffarel began his career playing for Internacional but only appeared in 14 Série A games during his five year spell, being however awarded the Golden Ball award for the 1988 season. In 1990, he moved abroad and joined Parma in Italy, a club which had been freshly promoted to Serie A for the first time in its history; according to a 2003 article by Andrea Schianchi of La Gazzetta dello Sport, Taffarel's move to Parma was also carried out for commercial reasons, as at the time, Calisto Tanzi, the then–owner of Parmalat – the company that owned the club –, was looking to have the Brazilian goalkeeper become the face of the corporation's new advertising campaign following its recent expansion into Brazil. Taffarel became the first non–Italian goalkeeper to play in Serie A, and proceeded to appear in all 34 league games in the following campaign under manager Nevio Scala, as the Emilia Romagna side finished in sixth position and qualified to the UEFA Cup. He won the Coppa Italia in 1992 and the Cup Winners' Cup in 1993 during his first spell with the club, although following a series of unconvincing performances, and the regulations at the time that only allowed three non–Italian players in the team's starting XI (with Faustino Asprilla, Tomas Brolin, and Georges Grün usually being selected to start by Scala), he was relegated to the bench over the course of the next two seasons, initially behind Marco Ballotta and later Luca Bucci. On 24 June 1998, when still appearing for Seleçao at 1998 FIFA World Cup tournament in France, Taffarel signed a two year deal with Galatasaray at Disneyland Paris. Galatasaray paid a transfer fee of around $1.5 million to his former club Atlético Mineiro. At Galatasaray, he has won six major trophies during his three year stint, most notably two Süper Lig titles and the 1999–2000 UEFA Cup and 2000 UEFA Super Cup; in the final of the former competition – a 4–1 penalty shootout victory over Arsenal following a 0–0 draw after 120 minutes – he was chosen as Man of the match. He closed out his career with former club Parma, joining the team in 2001; but started in both legs of the 2002 Coppa Italia final, which saw Parma triumph over the newly crowned Serie A champions, Juventus. He retired in 2003, after one and a half seasons with the club, at the age of 37, and after having refused an offer from Empoli: his car broke down on the way to sign the contract and finalise the deal, which he later described as a "sign of God".
Халықаралық мансап
Таффарел Бразилия құрамасы үшін дебютін 1988 жылғы 7 шілдеде Австралияның екі жүз жылдық алтын кубогында жасады. Ол турнирдегі барлық төрт ойында қатысып, екі гол жіберді, ал команда турнирді жеңіп алды. Келесі жылы Бразилия жеңіп алған Америка кубогында да қақпасының басында болды (он жылдық халықаралық мансабында ол осы турнирдің бес ретіне қатысып, 1997 жылы екінші рет жеңіске жетті, ал 1991 және 1995 жылдары күміс жүлдегер атанды). 1988 жылғы Сеулде өткен жазғы Олимпиада ойындарында ол күміс медаль жеңіп алды, жартылай финалда Батыс Германияға қарсы үш пенальтиді сеймдеді: бір рет негізгі уақытта, екі рет Бразилияның сәтті өткен соққылар сериясында. Ол сондай-ақ 1990 жылы Италияда өткен ФИФА әлем чемпионатына қатысқан Бразилия құрамасының құрамында болды, онда Бразилия 1/16 финалда қарсыласы және титулдың қорғаушысы Аргентинадан 1:0 есебімен жеңіліп, турнирден шықты. Таффарел турнир бойында барлығы екі гол жіберді. 1994 жылы АҚШ-та өткен ФИФА әлем чемпионатында Таффарел ұлттық құраманың бас қақпашысы болды, алғашқы кезеңде бір гол жіберді, плей-офф кезеңдерінде екі гол жіберді, Италияға қарсы финалдағы соққылар сериясындағы екі пенальтиден басқа. Финалға дейін Таффарел жартылай финалда Нидерландқа қарсы өткен соққылар сериясында (4:2) екі пенальтиді сеймдеді. Ол сондай-ақ 1998 жылғы КОНКАКАФ алтын кубогында үшінші орын алған Бразилия құрамасының мүшесі болды. Барлығында Таффарел «Селесауда» 101 рет ойнады, ол Бразилияның барлық уақыттағы ең көп ойын өткізген қақпашысы және ұлттық құрама үшін кемінде 100 ойын өткізген бразилиялық футболшылардың бірі. 2003 жылы карьерасын аяқтағаннан кейін жаттықтырушы Карлос Альберто Паррейра қоштасу матчын ұйымдастыруды ұсынды, бірақ ойыншы мұндай той-қуанышқа қызығушылық танытпады. 2004 жылдың соңында ол 1994 жылғы әлем чемпионатындағы жеңіске арнап, Лос-Анджелес мемориалдық Колизейде Мексикаға қарсы Ромариомен бірге қайтадан ойнады.
Taffarel made his debut for Brazil on 7 July 1988 in the Australia Bicentenary Gold Cup, playing all four games and conceding two goals as his team won the tournament. He was also in goal for the following year's Copa América, which Brazil also won (during his ten year international career, he appeared in five editions of the latter tournament, winning the title for a second time in 1997, and collecting runners up medals in 1991 and 1995). At the 1988 Summer Olympics in Seoul, he won a silver medal, saving three penalties against West Germany in the semi finals of the tournament: one in regulation time, and two in Brazil's successful shoot out. He was also a member of the Brazilian team that took part at the 1990 FIFA World Cup in Italy, where Brazil were eliminated in the round of 16 following a 1–0 defeat to rivals and defending champions Argentina, with Taffarel conceding only two goals in total throughout the tournament. Taffarel was the starter for the nation during the 1994 FIFA World Cup in the United States, only allowing one goal in the first round and two in the knock out phases, excluding two penalty kicks in the final shootout victory against Italy. In the run up to the final, Taffarel had notably saved two penalties in the team's 4–2 shootout victory over the Netherlands in the semi finals. He was also a member of the Brazilian side that finished in third place at the 1998 CONCACAF Gold Cup. In total, Taffarel played 101 times with the Seleção, making him Brazil's most capped goalkeeper of all time, and one of the few Brazilian players to have made at least 100 caps for the national side. Upon his retirement in 2003, coach Carlos Alberto Parreira offered to arrange a farewell match but the player refused, stating that he was not interested in such fanfare; he did return to play alongside Romário in late 2004 against Mexico, to commemorate the 1994 World Cup victory at the Los Angeles Memorial Coliseum.
Ойын стилі
Барлық уақыттың ең ұлы бразилиялық қақпашыларының бірі саналатын Таффарел, рационалды, тиімді және тұрақты қақпашы ретінде танымал болды, жақсы негізгі қақпашы техникасына ие және әсем емес, тиімді ойын стилін ұстанды. Оның басты қасиеттері – тез реакциясы, позицияны дұрыс таңдауы, қақпада сабырлылығы және пенальтилерді ұстау қабілеті болды. Жастық шағында пляж волейболымен айналысқандықтан, аяқтарының бұлшықеттері күшті болды, нәтижесінде бойы кішкентай болса да, тұрған жерінен секіріп, биікке көтерілуі таң қалдырды, бұл оған пенальтилерді ұстауға көмектесті. Дегенмен, бойының аласа болуы, сондай-ақ дұрыс ұстамауы мен шешім қабылдаудағы қиындықтарынан кейде допты ала алмады, ал биік доптарды ұстау үшін желісінен шығу кезінде жеткілікті сенімділік танытпады. Сондықтан Таффарелдің мансабы бойында сын пиғылдары әртүрлі болды. Бразилия құрамасындағы шешуші ойындары үшін бразилиялық жанкүйерлер мен БАҚ оны мақтап, тіпті бразилиялық БАҚ-та "Аяз Таффарел" деп атады. Бірақ, итальян сарапшылары оның ойынның психологиялық аспектісіне және Серия А-дағы дамуының жетіспеушілігіне сын танысты, бұл оның қақпаны ұстау қабілетіне және жалпы жоғары сапалы ойынына қарамастан, оны сенімсіз және техникалық қателерге бейім етті. Сонымен қатар, оның жүйкесін жинауға тырысуы, табысы мен беделіне қарамастан, мансабы бойында Еуропаның үздік клубтарымен жоғары деңгейде тұрақты жетістікке жетуіне кедергі келтірді деп есептеледі. 1998 жылғы ФИФА әлем чемпионатының финалы алдында Лос-Анджелес Таймс газетінің Майк Пеннер Таффарелді және қақпашы позициясын, сол кездегі бразилиялық футболдағы жоғары деңгейдегі қақпашылардың жетіспеуіне байланысты, әлемдік деңгейдегі бразилия құрамасының "әлсіз буыны" деп болжады. Шындығында, турнирге дейін Рейтерс Таффарелді: "Бразилиядағы шамамен бірдей деңгейдегі оншақты қақпашылардың бірі" деп бағалаған еді.
Regarded as one of the greatest Brazilian goalkeepers of all time, Taffarel was known to be a rational, effective, and generally consistent keeper, with good fundamental goalkeeping technique, who favoured an efficient rather than spectacular playing style. His main attributes were his explosive reflexes, positional sense, and calm composure in goal, as well as his penalty stopping abilities; due to the muscle power in his legs that he developed while playing beach volleyball in his youth, he was known for his surprising spring and elevation from a standstill position, despite his modest stature, which gave him significant hang time and aided him in stopping penalties. Due to his lack of height, however, as well as his poor handling and decision making, he struggled at times when dealing with crosses, and was not particularly confident or decisive when coming off his line to catch high balls; as such, critical reception of Taffarel was often divided throughout his career. While he drew praise from the Brazilian fans and media for his decisive performances with the Brazil national team, which even earned him the nickname "Saint Taffarel" in the Brazilian media, he also drew criticism at times from Italian pundits over the mental aspect of his game, and his lack of development during his time in Serie A, which made him unreliable and prone to technical errors on occasion, despite his shot stopping ability and generally high quality gameplay, as well as his capacity to produce excellent saves. Moreover, his struggles to cope with his nerves are thought to have impeded him from succeeding consistently at the highest level with top European clubs throughout his career, despite his success and reputation. Ahead of the 1998 FIFA World Cup final, Mike Penner of the Los Angeles Times speculated that Taffarel, and the goalkeeping position more broadly, was the "weak link" of an otherwise world class Brazil national side, due to the lack of top goalkeepers in Brazilian football at the time; indeed, prior to the tournament, Reuters had dismissed Taffarel as: "One of around a dozen goalkeepers in Brazil of roughly the same standard."