Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
1980-ші жылдары танымал болған қолға ұсталатын компьютер түрі.
Form of handheld computer popular in the 1980s
Қалталық компьютер – өте қысқа дисплейлері (әдетте бір немесе бірнеше мәтін жолын ғана көрсетеді) және калькулятор стиліндегі әріптік-сандық пернетақталарымен сипатталатын қолға ұсталатын компьютер класы. Қалталық компьютерлер аз орын алады, бұл құрылғыны жолда жүргенде қалтаға ыңғайлы түрде сақтауға мүмкіндік береді және көбінесе салмағы аз болады. Көптеген модельдерде кеңейту шассиіне арналған порт бар, бұл компьютерлерді сыртқы құрылғылармен пайдалануға мүмкіндік береді. Қалталық компьютерлер 1980-ші жылдардың басында ең жоғары танымалдыққа ие болды, бірақ тұтынушылар олардың мүмкіндіктерінің шектеулі екенін білгеннен кейін Батыс нарықтарында сатылымы тез төмендеді. Оларды ойлап тапқан Жапонияда қалталық компьютерлер танымал болып қала берді және 21-ғасырда оқу құралы ретінде қолданыла берді.
A pocket computer is a class of handheld computer characterized by very short displays (typically accommodating only one or a handful of lines of text) and calculator style alphanumeric keypads. Pocket computers occupy a small footprint, allowing the unit to be comfortably stashed in one's pocket when on the go, and usually weigh less than Many feature a port for an expansion chassis, allowing the computers to be used with external peripherals. Pocket computers had their peak of popularity in the early 1980s, but sales quickly plateaued and declined in Western markets as consumers became aware of their limitations. In Japan, where they were invented, pocket computers maintained their popularity and continued to be used as teaching aids into the 21st century.
Тарих
Бірінші қалталық компьютер Sharp PC 1211 болды, ол 1980 жылдың наурыз айында Sharp Corporation компаниясы ұсынды және тек Жапонияда сатылды. Кейін 1980 жылы ПК 1211 қайта сатылып, АҚШ-тағы Tandy Corporation компаниясы оны TRS 80 қалталық компьютері (PC 1) деп қайта атады. Қалталық компьютердің пайда болуына алғышарт болған құрылғылардың бірі – 1974 жылы Hewlett Packard компаниясының HP 65 сияқты кішігірім бағдарламаланатын калькуляторлар болды. Көптеген қалталық компьютерлерде сыртқы құрылғыларды қосуға арналған кеңейту шассиіне арналған порттар бар. Мұндай құрылғыларға деректерді сақтауға арналған кассеталар, принтерлер, графикалық құрылғылар және модемдер жатады. Sharp компаниясының 1983 жылы шыққан PC 1401 моделі тұңғыш рет ғылыми калькулятор мен қалталық компьютерді біріктірді, оның жанына ғылыми есептеулерге арналған батырмалар қосылды. Бұл Casio және HP компанияларының ұқсас модельдерін жасауына негіз болды. 1980 жылдардың соңында графика мен мәтінді бірдей көрсетуге қабілетті үлкен экранды бірнеше қалталық компьютерлер жасалды. Қалталық компьютерлер 1980 жылдардың басында нарыққа енген кезде үлкен танымалдылыққа ие болды. Алайда, 1983 жылы қалталық компьютерлердің сатылымы күрт төмендеді; Radio Shack 1983 жылы 40 000 дана қалталық компьютер жібергенін хабарлады, бұл 1982 жылғы 70 000 данадан кем. InfoWorld журналының мәліметінше, бұл төмендеуге себеп – маркетингтік шатақтық пен тұтынушылардың қалталық компьютерлердің мүмкіндіктерін дұрыс түсінуі болды. Олардың шектеулі жедел жады (RAM) болғандықтан, көптеген ерте модельдердің бағдарламалық жасақтамасы BASIC және Fortran бағдарламалау тілдері үшін қарапайым интерпретатормен шектелді. Бұл қалталық компьютерлер үшін қол жетімді болған коммерциялық бағдарламалық жасақтамалардың көлемі мен мүмкіндіктері RAM жетіспеушілігі мен экранның кішкентай болуына байланысты өте шектеулі болды. Бұл олардың кең көлемде сатуға арналған тартымдылығын төмендетті, ал 1980 жылдардың ортасына қарай қалталық компьютерлерді пайдаланушылардың көп бөлігі ғылыми инженерлер, геодезистер және техниктерден құралды. Күрделі бағдарламалау қабілеті қажет емес адамдар үшін Sharp Wizard сияқты электрондық ұйымдастырушылар 1990 жылдары кездейсоқ пайдаланушылар мен бизнесмендер арасында кеңінен таралды. Алайда, Жапонияда қалталық компьютерлер 21-ші ғасырдың басына дейін танымал болып, білім беруде оқу құралы ретінде қолданылды. Sharp компаниясы шығарған соңғы қалталық компьютерлер, PC G850 сериясы 2001 жылы шығарылды және CMOS негізіндегі Z80 процессорларымен үйлесімді болды, сондай-ақ 24 бағандық, 6 жолдық нүктелік матрицалық LCD дисплейлері болды.
The first pocket computer was the Sharp PC 1211, introduced in March 1980 by Sharp Corporation and sold exclusively in Japan. Later in 1980, the PC 1211 was resold and rebranded by Tandy Corporation in the United States as the TRS 80 Pocket Computer (PC 1). The invention of the pocket computer was prefigured by pocketable programmable calculators, such as Hewlett Packard's HP 65 in 1974. Many pocket computers feature ports for an expansion chassis, allowing the computers to be used with external peripherals. Such peripherals include data cassettes, printers, plotters, and modems. Sharp's PC 1401, released in 1983, merged the scientific calculator and pocket computer for the first time through the addition of scientific calculation function buttons to the side. This served as the foundation for competing clone models by Casio and HP. Toward the end of the 1980s, a number of pocket computers were developed with larger screens capable of displaying both graphics and text. Pocket computers had a surge of popularity on their market introduction in the early 1980s. In 1983, however, sales of pocket computers dropped considerably; Radio Shack reported that they had shipped 40,000 units of their pocket computers in 1983, compared to 70,000 in 1982. According to InfoWorld, this drop was due to both ambiguous marketing and consumers becoming become aware of the limitations of pocket computers. Owing to their limited random access memory (RAM), the extent of the built in software of most early pocket computers was limited to a simple interpreter, usually for the BASIC and Fortran programing languages. The few aftermarket commercial software titles that were available for these pocket computers were very limited in scope and capability, due to the lack of RAM and limited screen real estate. This reduced their mass market appeal, and by the mid 1980s the user base of pocket computers comprised largely scientific engineers, surveyors, and technicians. For those who did not need advanced programming capability, electronic organizers such as the Sharp Wizard proliferated in the 1990s among casual users and businesspeople. In Japan, however, pocket computers managed to stay popular into the early 21st century, finding use as a teaching aid in education. The last pocket computers manufactured by Sharp, the PC G850 series, were released in 2001 and featured 24 column, 6 line dot matrix LCDs while being powered by CMOS based Z80 compatible processors.