Кіріспе
Ешбір ферменттер Халықаралық биохимия және молекулалық биология одағының Фермент комиссиясы (ЕК) нөмірлеу жүйесіндегі жіктелуі бойынша тізімделген:
Enzymes are listed here by their classification in the International Union of Biochemistry and Molecular Biology's Enzyme Commission (EC) numbering system:
:ЕО 1.12 (донор ретінде сутегіні қолдану)
:Category:EC 1.12.1 (NAD+ немесе NADP+ қабылдағыш ретінде)
:Category:EC 1.12.2 (цитохром қабылдағыш ретінде)
:Category:EC 1.12.5 (хинон немесе ұқсас зат қабылдағыш ретінде)
:Category:EC 1.12.7 (темір-көкөрт ақуызы қабылдағыш ретінде)
:Category:EC 1.12.98 (басқа белгілі қабылдағыштармен)
:Category:EC 1.12.99 (басқа қабылдағыштармен)
:Category:EC 1.12.2 (with a cytochrome as acceptor)
:Category:EC 1.12.5 (with a quinone or similar compound as acceptor)
:Category:EC 1.12.7 (with an iron–sulfur protein as acceptor)
:Category:EC 1.12.98 (with other known acceptors)
:Category:EC 1.12.99 (with other acceptors)
Амиляза
Функциясы: Амилаза – крахмал, полисахаридтер және күрделі көмірсулардың молекулалық байланыстарын ыдыратып, оларды сіңіруге оңай болатын қарапайым қанттарға айналдыратын фермент. Клиникалық маңызы: Амилаза панкреатикалық ферменттерді алмастыру терапиясында (PERT) қолданылған тәжірибесі бар. Осы терапияның құрамындағы Sollpura (липротамаза) сахаридтерді қарапайым қанттарға ыдыратуға көмектеседі.
Лизозим
Функциясы: Жануарлар өндіретін фермент, туа пайда болған иммундық жүйенің құрамына кіреді және сілекей, ана сүті, жас және шырыштың секреттерінде көп мөлшерде кездеседі. Бактериялық жасуша қабырғаларының пептидогликан компонентін бөліп, антимикробтық агент ретінде әрекет етеді, нәтижесінде жасушалар өледі. Клиникалық маңызы: Қандағы уытты деңгейлер қатерлі ісік жасушаларының лизозимді артық өндіруінен туындайды. Лизозимдер жаңа туған нәрестелерде бронхопульмонарлық дисплазиямен (БПД) байланысты және ана сүтімен тамақтану кезінде нәрестелердің иммунитетін қалыптастыруда маңызды рөл атқарады.
Сукраза
Функциясы: Сукраза – асқазанға қатысты ақуыз, ол гидролиз процесін қозғау арқылы сахарозаны глюкоза мен фруктозаға айналдырады. Клиникалық маңызы: Сахарозаның жеткіліксіз мөлшері, сондай-ақ сахарозаға төзбеушілік, ағзаның жұқа ішекте сахарозаны толық сіңіре алмауынан туындайды. Бұл артық газдың пайда болуына әкеледі.
Лактаза
Функциясы: Лактаза адамдар мен сүтқоректілер сияқты басқа да жануарлардың кіші дәрілдеу жүйесінде орналасқан. Лактаза сүттің толық сіңірілуі үшін қажетті фермент. Клиникалық маңызы: Лактозаға төзімсіздігі бар адамдар ас қорытуға көмектесетін дәрілерді қолдана алады. Лактозаға төзімсіздік болғанда, газ, ішек көпіруі, ауырсыну және ас қорыту жүйесімен байланысты басқа да симптомдар пайда болуы мүмкін.
ЕО 3.8 (галоидты байланыстар туралы заң)
EC 3.8.1.3 Галоацетат дегалогеназасы
ЕО 5.5 (молекулалық лиаздар)
+ Интрамолекулярлы лиаздар: ЕК нөмірі Мысалдар ЕК 5.5.1.1 Муконат циклоизомеразасы ЕК 5.5.1.2 3-карбокси цис,цис-муконат циклоизомеразасы ЕК 5.5.1.3 Тетрагидроксиптеридин циклоизомеразасы ЕК 5.5.1.4 Инозитол 3-фосфат синтетазасы ЕК 5.5.1.5 Карбокси цис,цис-муконат циклазасы ЕК 5.5.1.6 Халкон изомеразасы ЕК 5.5.1.7 Хлоромуконат циклоизомеразасы ЕК 5.5.1.8 (+) борнил дифосфат синтетазасы ЕК 5.5.1.9 Циклоеукален циклоизомеразасы ЕК 5.5.1.10 Альфа-пинен оксиді дециклазасы ЕК 5.5.1.11 Дихлоромуконат циклоизомеразасы ЕК 5.5.1.12 Копалил дифосфат синтетазасы ЕК 5.5.1.13 Энт-копалил дифосфат синтетазасы ЕК 5.5.1.14 Син-копалил дифосфат синтетазасы ЕК 5.5.1.15 Терпентедиеніл дифосфат синтетазасы ЕК 5.5.1.16 Халимадиеніл дифосфат синтетазасы ЕК 5.5.1.17 (S)-бета-макрокарпен синтетазасы ЕК 5.5.1.18 Ликопин эпсилон циклазасы ЕК 5.5.1.19 Ликопин бета циклазасы ЕК 5.5.1.20 Просоланапирон III циклоизомеразасы ЕК 5.5.1.22 D-рибоза пираназасы Стериод дельта изомеразасы