Кіріспе

Африкалық-американдық кардиолог (1856–1931)

Дэниел Хейл Уильямс (18 қаңтар 1856 – 4 тамыз 1931) – американдық хирург және аурухананың негізін қалаушы. Африкалық-американдық, ол 1891 жылы Америка Құрама Штаттарындағы алғашқы бөлінбеген аурухана – Провидент ауруханасын құрды. Провидентте афроамерикандықтарға арналған медбикелік мектеп те болды. Ол жүрекке жасалған алғашқы сәтті операцияны жүзеге асырғанымен танымал. 1913 жылы Уильямс Америка Хирургтар Колледжінің жалғыз афроамерикандық негіздейтін мүшесі болып сайланды. Оның анасы Сара Прайс – афроамерикандық. Уильямс отбасының бес атасы 1790 жылғы АҚШ халық санағында Филадельфия қаласы үшін «басқа бос» деп тіркелген, бұл белгілеме афроамерикандықтарды да қамтиды. Бесінші бала ретінде Уильямс ата-анасымен, ағасы және бес әпкесімен бірге өмір сүрді. Оның отбасы кейін Мэриленд штатының Аннаполис қаласына көшті. Уильямс тоғыз жасқа келгенде әкесі туберкулезден қайтыс болды. Анасы бүкіл отбасын өзі күте алмайтынын түсініп, балаларының бір бөлігін туыстарына жіберді. Уильямс Балтиморда (Мэриленд штаты) аяқкиімшінің шәкірті болды, бірақ Рокфордқа (Иллинойс штаты) көшіп кеткен анасына қосылу үшін қашып кетті. Кейін Висконсин штатының Эджертон қаласына көшіп, әпкесіне қосылып, шаштараздық дүкен ашты. Жақын орналасқан Янесвиллге (Висконсин штаты) көшкеннен кейін Уильямс жергілікті дәрігердің жұмысына қызығып, оның жолын қууға шешім қабылдады. Ол Генри В. Палмердің шәкірті болып жұмыс істей бастады және екі жыл бойы одан білім алды. 1880 жылы Уильямс Чикаго Медициналық Колледжіне түсті, қазір Солтүстік-Батыс Университетінің Медициналық Мекемесі деп аталады. Оның білімін белгілі белсенді және Чикаго қаласының афроамерикандық қауымының жетекшісі Мэри Джейн Ричардсон Джонс қаржылады. 1883 жылы Солтүстік-Батыс Университетін бітіргеннен кейін ол Чикаго қаласында (Иллинойс штаты) жеке медициналық кабинет ашты.

Мансап

Уильямс қазіргі Солтүстік-Батыс университетінің медицина мектебін бітіргеннен кейін жеке практика ашып, оның пациенттері ақ және қара нәсілді адамдар болды. Бірақ, Американың жеке ауруханаларында қара нәсілді дәрігерлерге жұмыс істеуге рұқсат берілмеді.

Провиденттік аурухана

Нәтижесінде, 1891 жылы Уильямс Чикаго қаласында дәрігерлерді оқытуға арналған резидентура және медбикелерді даярлау мектебі бар Провидент ауруханасын құрды. Бұл аурухана көбінесе афроамерикалық тұрғындардың денсаулық сақтауға қолжетімділігін арттыру мақсатында ашылды, бірақ оның қызметкерлері мен науқастары бастапқыда-ақ әртүрлі этникалық топтардан болды.

Жүрекке операция жасау

1893 жылы Уильямс жүрек қабығына (перикардқа) операция жасап, жарақатты емдеген алғашқы афроамерикандық дәрігер болып тіркелді. Бұл оқиға 1891 жылдың 6 қыркүйегінде және 1810 жылы Доминик Жан Ларре жасаған бұрынғы тәжірибелерден кейін болды. 1893 жылдың 10 шілдесінде Уильямс пышақтан жараланған Джеймс Корништің жүрек қабығын жөндеді. Алайда, бұл жайт 1897 жылға дейін жарияланбады.

Мемлекеттік және оқытушылық лауазымдар

1893 жылы президент Гровер Кливлендтің басшылығымен Уильямс Вашингтондағы Фридман ауруханасының бас хирургы болып тағайындалды және 1898 жылға дейін осы қызметте болды. Сол жылы ол қала туған және Говард университетін бітірген Элис Джонсонға үйленді де, Чикагоға қайтып келді. Провидент ауруханасын ұйымдастырумен қатар, Уильямс афроамерикалық медбикелерді даярлайтын оқу орнын да ашты. 1897 жылы ол Иллинойс штатының Халық денсаулығы департаментіне тағайындалды, онда медициналық және ауруханалық деңгейді көтеру үшін жұмыс істеді. Уильямс Теннесси штатының Нэшвилл қаласындағы Мехарри медициналық колледжінде Клиникалық хирургия профессоры болды және Чикагодағы Кук округінің ауруханасында қабылдаушы хирург қызметін атқарды. Ол афроамерикалықтарды қабылдайтын жаңа ауруханалар ашуға күш салды. 1895 жылы ол афроамерикалық дәрігерлердің Ұлттық медициналық қауымдастығын құрды, ал 1913 жылы Американдық хирургтар колледжінің негізін қалаушы мүшесі және жалғыз афроамерикалық дәрігері атанды.

Өлім

1924 жылы оның әйелі Элис Джонсон қайтыс болды. Оның зейнеткерлік үйі Мичиган штатының Идлвилд қаласында, афроамерикалықтар тұратын қауымдастықта орналасқан. Уильямс өлім төсегінде әйгілі Джозеф Эккерт, SVD қасиеттісімен католик дініне шомылдырылды. Ол өсиетімен Чикагодағы Сент-Элизавета шіркеуіне 2500 доллар (2021 жылы 44 686 доллар құндылығында) қалдырды. Уильямс Чикаго қаласының Uptown ауданындағы Грейсленд зиратына жерленді.

Мұра

1890 жылдары жүрек хирургиясын жақсартуға бірнеше әрекет жасалды. 1891 жылдың 6 қыркүйегінде Америка Құрама Штаттарында алғашқы сәтті перикард қабығын жөндеу операциясы Сент-Луис қаласындағы (Миссури штаты) Генри С. Дальтон жасады. Алғашқы сәтті жүрек операциясын, ешқандай асқынусыз, 1896 жылдың 7 қыркүйегінде Франкфурт қаласындағы Людвиг Рен жасады, ол оң қарыншаға пышақтан келген жараны жазды. Осы жетістіктерге қарамастан, жүрекке қатысты хирургия медицина ғылымында Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін кеңінен қабылданып, қолданылмады. Хирургтар қатысты соғыстағы ауыр жарақаттарды емдеу үшін хирургиялық әдістерін жетілдіруге мәжбүр болды.

Құрметтер

Уильямс Говард және Уилберфорс университеттерінен құрметті ғылыми дәрежелер алды, Америкалық хирургтар колледжінің негіз қалаушы мүшесі болды және Чикаго хирургиялық қоғамының құрамына кірді. Оның жетістіктерін еске алу және балалық шағындағы үйін тану үшін Пенсильвания штатының тарихи белгісі АҚШ 22-ші тас жолының шығыс бағытында (Блэр көшесі, 300-ші блок), Холлидейсбург, Пенсильвания қаласында орнатылды. Оның Чикагодағы үйі қазір Дэниел Хейл Уильямс үйі деп аталады және 1975 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 2008 жылы Мичиган штаты оның Идлевайлдтегі зейнеткерлік үйіне тарихи белгі қойды. Бірнеше мектеп оның құрметіне аталды, оның ішінде Чикагодағы Дэниел Хейл Уильямс медицинаға дайындық мектебі; Индиана штатының Гэри қаласындағы Дэниел Хейл Уильямс бастауыш мектебі; Бруклиндегі PS 307 Дэниел Хейл Уильямс мектебі; және Бронкстегі MS 180 доктор Дэниел Хейл Уильямс мектебі. Чикагодағы Уильямс паркі де оның құрметіне аталған.