Спортта қолданылатын нүсқау тақталар

Кіріспе

Спортта қолданылатын дисплей құрылғысы – телесериалдар.

Есеп тақтасы – бұл ойын барысындағы есепті көпшілікке көрсетуге арналған үлкен тақта. Орта мектептен бастап жоғары деңгейдегі спорттың көптеген түрлерінде есепті сақтау, уақытты өлшеу және статистиканы көрсету үшін кем дегенде бір есеп тақтасы қолданылады. Бұрынғы есеп тақталарында есепті көрсету үшін механикалық сағаттар мен сандық карточкалар пайдаланылған. Ұпай есептелген кезде, адам тиісті цифрларды ілгекке орнатушы еді. Көптеген қазіргі заманғы есеп тақталары есепті көрсету үшін электрмеханикалық немесе электрондық тәсілдерді қолданады. Мұндай тақталарда цифрлар көбінесе үлкен нүктелік матрицадан немесе шамдардан, жарықдиодтардан немесе электромеханикалық сегменттерден жасалған жеті сегментті дисплейлерден тұрады. Есеп тақтасын басқару панелін пайдалана отырып, ресми немесе бейтарап тұлға басқарады.

Технология

1980 жылға дейін электронды тақталардың көпшілігі электромеханикалық болды. Олардың құрамында қыздырғыш шамдардан тұратын цифрларды басқаратын релелер немесе қадамдық қосқыштар болды. 1980 жылдардан бастап, қатты күйдегі электрониканың жетістіктері көрсеткіш тақта технологиясында маңызды жақсартулар жасауға мүмкіндік берді. Тиристорлар және транзисторлар сияқты жоғары қуатты жартылай өткізгіштер механикалық релелерді ығыстырды, ал жарықдиодтар (LED) бірінші кезекте жабық алаңдардағы тақталар үшін шамдарды, содан кейін олардың жарықтығы артқан сайын, ашық алаңдардағы тақталарды алмастырды. Жарықдиодтар шамдарға қарағанда әлдеқайда ұзақ қызмет етеді, сынбайды және электр энергиясын жарыққа айналдыру тиімділігі жоғары. Ең жаңа жарықдиодтар ауыстыруды қажет етпей 100 000 сағатқа дейін жұмыс істей алады. Үлкен интегралды схемалардың (ҮІС) жетістіктері компьютерлік басқаруды енгізуге мүмкіндік берді. Бұл көрсеткіш тақтаның жұмысын басқаратын сигналдарды, тақтаға қуат жеткізетін АЖ сымдары арқылы немесе әуе арқылы жіберуді экономикалық тұрғыдан тиімді етті. Желілік модемдер АЖ желілері арқылы цифрлық басқару сигналдарын жіберуге мүмкіндік береді. Электр желілері арқылы секундтық 2400 биттен төмен жылдамдықпен цифрлық деректерді жіберудің ең көп қолданылатын әдісі жиіліктік модуляция (FSK) деп аталады. Екі радиожиілік 0 және 1 бинарлық кодтарын көрсетеді. FSK сияқты радиохабар тарату деректерді цифрлық түрде жібереді. Бұрын радиохабар таратудың қабылдануы қысқа қашықтыққа және басқа радио көздерінен кедергілерге ұшырау мүмкіндігі болды. Бірақ, жақында пайда болған кең спектрлі технология көрсеткіш тақталарды радиоарқылы басқаруды сенімдірек етеді. Аты айтып тұрғандай, кең спектрлік сигналды радиоспектрдің кең ауқымына бөліп жібереді. Бұл сигналдың, әдетте тар жиілік диапазонында болатын кедергілерге қарсы тұруына көмектеседі.

Солтүстік Америка футболы

АҚШ және Канада футбол ережелерінде ең кем көрсетілетін мәлімет – екі команданың уақыты мен есебі. Типтік орта мектептегі есеп тақтасында сонымен қатар даун, ұрыс сызығының қашықтығы, бірінші даунға дейін қалған ярдтар, допты иеленуші команда (әдетте иеленуші команданың есебінің жанында шамдармен футболдың контуры көрсетіледі) және тоқсан көрсетіледі. Жоғары деңгейдегі есеп тақталарында ойын сағаты және әр командаға қалған таймауттар саны да болады. Американдық футбол есеп тақталарында тоқсанның аяқталуын хабарлау үшін сигнал дауысы болуы мүмкін, бірақ үлкен ареналарда олар қолданылмайды. Мұндай жағдайларда төреші немесе жариялаушы үндеу жүйесі арқылы тоқсанның аяқталуын ауызша хабарлайды; бұрын тоқсанның аяқталуы цифрлық уақыт өлшеуіштер пайда болғанға дейін старттық тапаншаның оғымен белгіленетін.

Баскетбол

Баскетболдың таблосы ең кем дегенде кезеңнің қалған уақытын және екі команданың ұпайларын көрсетуі керек. Әр тоқсанның соңғы минуты, әдетте, оннан бір бөлігімен көрсетіледі, бұл талап FIBA, NBA (1989 жылдан бері) және NCAA (2001 жылдан бері) ұстанымында бар. Көптеген жоғары мектеп таблоларында команда жасаған қателіктердің саны, соңғы жеке қателік жасаған ойыншының нөмірі (сол ойыншының жалпы жеке қателіктерімен бірге), кезең, және командалық айыппұл жағдайындағы команданы, сондай-ақ допты иеленуін (орталық алаңның жартысында жеке көрсеткішпен; NBA-да қолданылмайды) көрсетіледі. Колледж баскетбол таблоларында соққы сағаты және әр командаға қалған тайм-аут саны болады, ал кейбір жоғары мектептердің спорт органдары ойын соңында уақытты тоқтатуды болдырмау үшін соққы сағатын қолдануға бастады. Үлкен таблоларда ойыншылар туралы статистика көрсетіледі. Баскетбол таблосында кезеңнің аяқталуын, қателіктерді және ойыншыларды алмастыруды хабарлайтын дабыл немесе сигнал болуы тиіс; соққы сағатының өз дабыл жүйесі бар, ол ойын сағаты жүйесімен шатасуды болдырмау үшін басқа октавада дыбыс шығарады. Мұз хоккейі мен баскетбол бірдей аренада ойналатын жағдайларда, айыппұлдарды көрсетуге арналған табло ойыншының нөмірін, жасаған қателіктерінің санын және ойын кезінде жинаған ұпайларын көрсету үшін пайдаланылуы мүмкін. Командалық қателіктер әдетте хоккейдегі қақпаға соққылар көрсетілетін орынға орналастырылады. Кейбір университеттердегі ойын алаңшаларында, әдетте жылжымалы жарнама тақталарын көрсету үшін қолданылатын есептеу үстелінде дәстүрлі механикалық табло немесе үстелдің алдыңғы жағындағы LED дисплейдегі табло дисплейі орналасуы мүмкін, ол виртуалды жылжымалы жарнамалармен де жұмыс істейді. 1991 жылдан бері NBA әрбір соққы сағатында соққы уақытына қоса, кезеңнің қалған уақытын да көрсетуді міндеттеді. 2011 жылдан бері соққы сағатында соққы уақытына қалған бес секундтан кейінгі уақыттың оннан бір бөлігі де көрсетіледі. Көптеген колледждерде және тіпті кейбір жоғары мектептердегі соққы сағаттары (орта мектеп баскетболында соққы сағаты ережесі қолданылатын штаттарда) қазір ойын таймерін де қамтиды. Үш жақты соққы сағаттары 1990 жылдары кең таралды, ал 2002 жылғы NBA плей-оффындағы даулы шешімдерден кейін NBA 2002 жылы ойын сағатының жаңа ережесін енгізді, ол ойын және соққы сағаты уақытын дереу қайта қарау үшін нақты көрсетуді талап етеді. FIBA 2004 жылы осындай үш жақты ережені қабылдады. 2005 жылы ереже өзгертілді, соның нәтижесінде Daktronics компаниясының себеттің үстіне және шетіне орнатылатын, көруге мүмкіндік беретін жаңа үлгісі пайда болды, ол көптеген OES және Daktronics ареналарында танымал болды. 2016 жылдан бері NBA барлық ареналарда Tissot компаниясы жасаған көруге мүмкіндік беретін сағаттарды қолданады. Daktronics ColorSmart деп аталатын технологияны ұсынды, ол есебінде қалған команданың ұпайларын қызыл түспен, ал көшбасшы команданың ұпайларын жасыл түспен көрсетеді. Алайда, бұл технология әлі ойын кезінде қолданылмады, себебі баскетболмен айналысатын негізгі ұйымдар мен көптеген жоғары мектептердің спорт органдары екі команданың ұпайларын бір түспен көрсетуді талап етеді; бұл ереже 1994 жылы Spectrum Scoreboards компаниясы осы тұжырымдаманың алғашқы нұсқасын ұсынғаннан кейін күшіне енді. Бұл технология көбінесе ойын-сауық лигаларында қолданылады.

A basketball scoreboard will at the minimum display the time left in the period and both teams' scores. The last minute of each quarter is usually displayed with tenths of a second, which is required in FIBA, NBA (since 1989), and NCAA (since 2001). Most high school scoreboards also include a display of the number of team fouls, the number of the last player to commit a personal foul (with the total number of personal fouls for that player), the period, and indicators of which team is in the team foul penalty situation, and possession (with a separate possession arrow display at half court; not used in the NBA). College basketball scoreboards include shot clocks and the number of time outs left for each team, with some high school state athletics bodies also beginning to adopt shot clocks to remove end of game stalling. Larger scoreboards include statistics on the players in the game. Basketball scoreboards must include a horn or buzzer to signal the end of a period, fouls, and substitutions; the shot clocks have their own buzzer system sounding a different octave to avert any confusion with the game clock system. In some multipurpose venues where ice hockey and basketball are played, the scoreboard unit which shows penalties will be used to display the player on the court, number of fouls, and points scored in the game. The team fouls are usually placed in the same position as shots on goal in hockey games. In some university arenas, the scorer's table, which has traditionally been used for displaying physically scrolling advertising boards along its face, may also feature either a traditional mechanical scoreboard, or a scoreboard display within a LED display on the front of the table which also functions with virtual scrolling advertisements. Since 1991, the NBA has mandated that each shot clock carry a duplicate readout of the time left in the period in addition to the shot time. Since 2011, the shot clock also shows tenths of a second past five seconds left on the shot clock. Many college and even some high school shot clocks (in states where a shot clock rule is in effect for high school basketball) now also include a game timer. Three sided game shot clocks became a trend in the 1990s, and after a controversial series of calls during the 2002 NBA Playoffs, the NBA instituted a new game shot clock rule in 2002, requiring specific visibility of the game and shot clock time for instant replay purposes. FIBA installed a similar three sided rule in 2004. The rule was further changed in 2005 by permitting a new Daktronics see through model (one on top of the basket, one on the end of the basket unit) that has gained popularity as many OES and Daktronics venues have adopted the system. Since 2016, see through clocks made by Tissot are what the NBA use for all venues. Daktronics has introduced a technology called ColorSmart, which denotes the trailing team's score numbers with red lighting, while the leading team is in green. However this technology has yet to be utilized in a game settings as the bylaws of the major basketball sanctioning bodies and many of the high school athletic bodies decree that both scores must display in the same color; the rule came into effect in 1994 after Spectrum Scoreboards introduced an earlier version of the concept. This is used almost exclusively in recreation leagues.

Бейсбол

Бейсболдағы қоршауда ең кем дегенде екі команданың ұпайлары және ағымдағы иннинг көрсетіледі. Сонымен қатар, доптардың, страйктардың және ауттардың саны цифрлармен немесе жеке шамдармен көрсетіледі. Үлкен қоршаулар ұпайлардың, соққылардың, қателердің, тастаулардың саны және күннің уақыты бойынша иннингтік есеп береді, сондай-ақ осы ережені талап ететін лигалар үшін питч-сағаттарды да көрсетеді. Сонымен қатар, сағатына мильмен өлшенген соңғы тастаудың жылдамдығын көрсететін қосымша дисплей де болуы мүмкін. Көптеген Бас лига стадиондарында видеоқоршау немесе матрицалық дисплей бар. Әдетте, бұл қоршаулар статистиканы ғана емес, сонымен қатар есепті сақтайтын бағдарламалар арқылы басқарылады. Мұндай бағдарламаны әдетте ресми есептеуші басқарады. Ресми есептеуші енгізген барлық ақпарат автоматты түрде қоршауда көрсетіледі. Қазіргі уақытта ең үлкен қоршаулар Кливлендтегі Progressive Field (Огайо штаты) және Канзас-Ситидегі Kauffman Stadium (Миссури штаты) стадиондарында орналасқан. Филадельфиядағы (Пенсильвания штаты) Citizens Bank Park стадионында да өте үлкен қоршау бар. Бейсболда, әсіресе ескі стадиондарда қолмен басқарылатын қоршаулар жиі кездеседі. Мұндай қоршаулардың белгілі мысалдары – Бостонның Fenway Park және Чикагодағы Wrigley Field стадиондары, онда металл тілқанаттарға боялған сандар ілінеді және оларды қоршаудың ішінде жұмыс істейтін адамдар басқарады. 2005 жылдан бері кейбір стадиондарда аутфилд қабырғасының толық биіктігіне орнатылған LED қоршаулар қолмен басқарылатын қоршауды алмастыру үшін немесе қолданыстағы қабырғаны жақсарту үшін пайдаланылады. Бұл қоршаулар ойын кезінде қолданылады және алаңшылардың қабырғаға соқтығысуына және доптың панельге тиюіне төтеп беру үшін берік конструкцияланған. Мұндай қоршаулардың мысалдары Милуокидің Miller Park, Торонтодағы Rogers Centre, Бронкстағы New Yankee Stadium және Канзас-Ситидегі Kauffman Stadium стадиондарында көрініс тапқан. Барлық үш стадионда қабырғалар қала сыртындағы ойындардың ағымдағы жағдайын (көбінесе қазіргі тастау және базадағы жүгірушілердің саны), қазіргі тастаушының немесе питчердің статистикасын және жарнамалық хабарламаларды көрсетеді. 2010 жылдардың ортасынан бастап бүгінгі күнге дейін кіші және ірі лига стадиондарына қосымша дисплей орнатылды – питч-сағат, ол 2023 жылғы маусымда MLB-де міндетті ережеге айналады. Бұл футболдағы ойын сағатына ұқсас жеке дисплей, ол ойыншылардың, жаттықтырушылардың және төрешілердің, сондай-ақ көрермендердің жақсы көруі үшін стадионның әртүрлі жерлерінде орналасқан. Питч-сағат допты тастау уақытын бақылаудан басқа, медиа тайм-аут кезінде ойынды қайта бастауға дейін қалған уақытты және резервтік питчерлердің алаңға шығу алдындағы жаттығу уақытын да көрсетеді.

For baseball the scoreboard will at the minimum show both team scores, as well as the current inning. In addition the number of balls, strikes and outs is represented by digits or individual lights. Larger scoreboards offer an inning by inning breakdown of the scores, hits, errors, pitch count and the time of day, along with pitch clocks for leagues which mandate that rule. There may also be another display either separate or combined with the scoreboard listing the radar gun reading of the last pitch thrown in miles per hour. Almost all Major League facilities have a video board as a scoreboard or a matrix display. Usually these scoreboards are controlled via programs that keep statistics and not just the score. Usually the official scorer will operate this program. Then all the information the official scorer will enter, will automatically be made output to the scoreboard. Currently, the largest scoreboards are located at Progressive Field in Cleveland, Ohio, and Kansas City, Missouri's Kauffman Stadium. There is also a very large scoreboard at Citizens Bank Park, in Philadelphia, Pennsylvania. Manually operated scoreboards are still found frequently in baseball, particularly at older venues. Well known examples of manual scoreboards, using numbers painted on metal sheets hung by people working inside the scoreboard, include Fenway Park in Boston and Wrigley Field in Chicago. In some stadiums since 2005, LED boards which are the full height of the outfield wall have been installed to either replace a manual scoreboard or enhance an existing wall, are considered in play, and are durably constructed to withstand the impacts of fielders colliding with the wall, along with the impact of a baseball against the panel. Examples of this type of scoreboard display are seen in Milwaukee's Miller Park, Rogers Centre in Toronto, New Yankee Stadium in The Bronx, and Kauffman Stadium in Kansas City. In all three cases, the walls display the current game state of out of town games (often down to pitch count for the current at bat and runners on base), statistics for the current batter or pitcher, and promotional messages. Another display has been added to minor and major league stadiums through the mid 2010s to the current day, the pitch clock, which will become a binding rule in MLB in the 2023 season. This is a separate display, analogous to the play clock in football, and has multiple iterations throughout the stadium for maximum player, coach, and umpire visibility, along with spectators. Outside of timing pitch releases, the pitch clock also displays time remaining before play resumes during a media timeout between innings, and to time warmup periods for relief pitchers coming out of the bullpen.

Крикет

Крикет ойыны үшін қоршауда ең кем дегенде соққы соққан команданың ұпайлары, құлаған қақпалар саны және қарсыластардың жалпы ұпайы көрсетілуі керек. Көптеген округтік стандарттағы қоршаулар сонымен қатар әр ойыншының ұпайы, қалған оверлер саны, қосымша ұпайлар, қазіргі боулерлер және соңғы құлаған қақпа туралы мәліметтерді де көрсетеді. Австралия штаттарының қоршаулары көбінесе толыққандырақ ақпаратты қамтиды.

Мұз үстіндегі хоккей

Мұз хоккейінің таблосында ең кем дегенде қалған уақыт (Солтүстік Америкада) немесе ойналған уақыт (Еуропада), әр команданың соққан голдарының саны және қазіргі уақытта өтеліп жатқан жазалар көрсетіледі. Қақпаға соққылар сияқты қосымша ақпарат аренадағы кішірек таблоларда көрсетілуі мүмкін. Әр кезеңнің соңғы минутында секундтың ондық бөлігі көрсетіледі. Көп мақсатты ареналарда, өтелген жазалар баскетболдағы ойыншы статистикасы үшін қолданылатын көп мақсатты панельдерде көрсетіледі, ал қақпаға соққылардың саны баскетболдағы командалық бұзушылықтар көрсетілетін орында орналасады. Кейбір ареналарда хоккей алаңының қабырғаларында бір жарнама тақтасының мөлшеріндегі үш немесе төрт LED дисплейі орналасқан, олардың көмегімен гол туралы ақпарат пен жарнамалық хабарламалар көрсетіледі, бірақ олардың көріну мүмкіндігі шектеулі болғандықтан, олар сирек қолданылады. Уақыт үзілісінің немесе кезеңнің аяқталуын хабарлау үшін дабыл немесе сигнал таңбасы қолданылуы керек. Көптеген ойындарда үй командасы өз командасы гол соққанда жеке гол дабылын, әдетте Airchime, Kahlenberg немесе Buell үлгісін пайдаланады. Бұл міндетті емес, бірақ мерекелік мақсатта қолданылады және көбінесе командаға тән болып, оңай танылады. Мысалы, Бостон Брюинс командасы қолданатын жазбаны көптеген басқа командалар да пайдаланады.

Автоспорт

Автожарыста есептік тақта әдетте жарыстың қазіргі орналасуын және аяқталған шеңберлер санын көрсетеді. Күрделірек тақталар орташа жылдамдық, көш соңында қалған шеңберлер саны және уақыт туралы мәліметтер сияқты статистиканы да көрсетеді.

Регби футбол

Регби футболының барлық түрлерінде ойын уақыты, жасалған әрекеттердің саны, пенальтилер, алаңдық голдар және реализациялар тізімделеді.

Тестілеу және спорттық алаң

Атлетикада әдетте өткен уақыт көрсетіледі. Кейде командалық есеп көрсетіледі. Жоғары деңгейде көбінесе әрбір жеңіл атлетика түрінің жанында өзгеретін хабарлама тақтасы орнатылады, онда турнир кестесі және келесі қатысатын спортшы туралы ақпарат көрсетіледі. Басқа көрсеткіштер жол бойындағы желдің жылдамдығын көрсете алады. Кейбір жағдайларда, егер жүгіру жолы стадионды қоршап тұрса, жеңіл атлетиканың және футболдың есеп тақтасы біріктірілуі мүмкін.

Қауымдастық футболы

Футболдан жарыс таблосы әдетте үй иесі және қарсылас команданың есебін, сондай-ақ қазіргі матч уақытын көрсетеді. Бірінші және екінші таймның соңында матч төрешілерінің бірі ұстап тұратын, қосымша уақытты көрсететін тақта да болады. Сол тақта ойынға кіріп, шығып жатқан ойыншылардың жейде нөмірлерін көрсету үшін де қолданылады, мұнда ауыстырылатын ойыншының нөмірі жасыл түспен, ал алаңды қалдыратын ойыншының нөмірі қызыл түспен белгіленеді. Кейбір әуесқой және жастар лигаларында таймер кері санап көрсетеді. Ал кейбір американдық стадиондарда көп мақсатты футбол/футбол алаңы типіндегі таблолар қолданылады, онда түрлі статистикалар көрсетіледі. Мұндай статистикаға жалпы бұзушылықтар, бұрыш соққылары, қақпаға жасалған соққылар немесе көрермендердің командасының жалпы көрсеткіштерін білуі үшін қажетті басқа да маңызды деректер кіруі мүмкін.

Софтбол

Бейсболға ұқсас, софтболдың таблосы ең болмағанда екі команданың ұпайларын және ағымдағы иннингті көрсетеді. Одан бөлек, доптардың саны, страйктар мен ауттар, сондай-ақ соққылар мен қателердің саны да жиі көрсетіледі.

Жүзу

Бұл тақтада әр жолдағы жүзушінің ұпалы, қазіргі орны және жарыс уақыты көрсетіледі. Уақыт көбінесе секундтың жүздік бөлігімен көрсетіледі, бірақ мыңдық бөлігі де қолданылуы мүмкін.

Күршік

Күрес таблолары командалық есептерді, ағымдағы кездесу уақытын, кездесудегі ұпайларды және салмақ санатын көрсетеді. Кейбір таблоларда серпіліс уақыты да көрсетілуі мүмкін.

Тақырып жазу талаптары

Соңғы бірнеше жылда көптеген ірі лигалық, кәсіби және ірі колледж ареналарында қосымша шағын дисплейлер орнатылды. Олар публиктің үн жазбасынан (публиктің үнмен хабарлау жүйесінен) және есептегіш тақтада көрсетілетін жарнамалардан субтитрлерді (жазбаша түсіндірмелерді) көрсетеді. Бұл 1990 жылғы АҚШ Мүгедектерге қатысты заңына сәйкес, есту қабілеті нашар адамдарға, сондай-ақ көңілі бөлінген көрермендерге айтылған мәліметтерді оқуға мүмкіндік береді.

Видеотақта анимациясы

Көптеген ірі спорттық жабық кеңістіктер бейне тақталарды қолданады және ойын барысында болып жатқан оқиғаларға қатысты графикалық элементтер мен көңілді бейнелерді көрсетеді. Мысалы, хоум-ран (допты сыртқа қағып жіберу) анимациялық түрде ғарышқа ұшып бара жатқан доп арқылы бейнеленуі мүмкін. Мұндай анимациялар әдетте өте егжей-тегжейлі болады және оларды пайдаланатын командаға қарай жасалады. Көптеген Басты Лига Бейсбол жабық кеңістіктері бейнемонтаждау жұмыстарын тікелей баспасөз орталығында жасайды; бірақ, үшінші лига бейсбол стадиондарында мұндай жұмыстардың көп бөлігі сыртта жасалады. Кейбір командалар өз анимацияларын жасау үшін аниматорларды жалдаса, ал басқалары үшін бұл жұмысты сыртқы компаниялар орындайды.