Кіріспе

Компанияларға капитал алмасу орнында стартап өсуіне көмектесетін ұйым.

Бизнес-инкубатор – бұл стартап компаниялар мен жеке кәсіпкерлерге басқару оқытуынан бастап кеңсе кеңістігіне дейін, сондай-ақ венчурлік капиталмен қаржыландыруға дейін толыққанды қызметтер арқылы өз бизнесін дамытуға көмектесетін ұйым. Ұлттық бизнес-инкубаторлар қауымдастығы (NBIA) бизнес-инкубаторларды өңірлік немесе ұлттық экономикалық дамудың катализаторы ретінде анықтайды. NBIA өз мүшелерінің инкубаторларын келесі бес түрге бөледі: академиялық мекемелер; коммерциялық емес даму корпорациялары; коммерциялық мүліктік даму кәсіпорындары; тәуекелдік капитал фирмалары және жоғарыда аталғандардың комбинациясы. Бизнес-инкубаторлар ғылыми-зерттеу және технологиялық парктерден стартаптар мен бастапқы сатыдағы компанияларға бағытталғандығымен ерекшеленеді. Ал ғылыми-зерттеу және технологиялық парктер көбінесе корпоративтік, мемлекеттік немесе университет зертханаларынан бастап өте шағын компанияларға дейін бар, ірі жобалар болып табылады. Көптеген ғылыми-зерттеу және технологиялық парктер бизнес-инкубация бағдарламасының маңызды бөлігі болып табылатын бизнеске көмектесу қызметтерін ұсынбайды. Дегенмен, көптеген ғылыми-зерттеу және технологиялық парктерде инкубация бағдарламалары бар. Инкубаторлар АҚШ-тың Шағын бизнес әкімшілігінің Шағын бизнес дамыту орталықтарынан (және ұқсас бизнес қолдау бағдарламаларынан) тек таңдалған клиенттерге қызмет көрсететіндігімен ерекшеленеді. Конгресс 1953 жылдың 30 шілдесінде "Шағын бизнес туралы" заңмен Шағын бизнес әкімшілігін құрды. Оның мақсаты – "шағын бизнес мүдделерін қолдау, кеңес беру, көмектесу және қорғау, мүмкіндік шегінде". Сонымен қатар, жарғы шағын бизнеске мемлекеттік келісімшарттар мен артық мүлікті сатудан "әділ үлес" алуын қамтамасыз етеді. SBDC-лер жаңадан ашылған компаниялармен ғана емес, дамудың кез келген кезеңіндегі кез келген шағын бизнеспен жұмыс істейді. Көптеген бизнес-инкубация бағдарламалары жергілікті SBDC-мен серіктес болып, кәсіпкерлік қолдау үшін "бір терезе" құрады. Еуропалық Одақ елдерінде кеңес беру, бағыт-бағдар беру, прототип жасау және басқа да қызметтер түрінде қолдау көрсететін және оларды бірлесіп қаржыландыруға мүмкіндік беретін әртүрлі ЕО және мемлекеттік қаржыландырылатын бағдарламалар бар. TecHub – IT компаниялар мен идеялардың мысалы. Үндістанда бизнес-инкубаторлар әртүрлі жолдармен ілгеріледі: технологиялық бизнес-инкубаторлар (TBI) және стартап-инкубаторлар ретінде – біріншісі технологиялық бизнеске (көбінесе консалтинг және технологиямен байланысты бизнесті ілгерілетуге), ал екіншісі стартаптарды ілгерілетуге (жаңа компанияларды құруға, бизнесті кеңейтуге, прототиптер жасауға, патенттеуге және т.б. көбірек назар аударуға) қатысты. Жас зерттеушілердің арасында инновацияларды дамыту мақсатымен AIM India арқылы Үндістанның әртүрлі аймақтарында 101 мамандандырылған инкубатор құрылды. Мысалы, AIC IIITKottayam стартап-инкубаторы Германия, АҚШ, Австрия және басқа елдердегі әлемдік деңгейдегі инкубаторлармен бірлесіп IoT Cloud зерттеулеріне маманданған.

Тарих

Бизнесті инкубациялаудың ресми тұжырымы 1959 жылы АҚШ-та Джозеф Л. Манкузо Нью-Йорк штатының Батавия қаласындағы Батавия өндірістік орталығын ашқан кезде басталды. 1980-ші жылдары инкубация АҚШ-та кеңейіп, Ұлыбритания мен Еуропаға түрлі байланысты нысандар арқылы тарады (мысалы, инновациялық орталықтар, кәсіпорындардың өсіп-даму орталықтары, технополистер/ғылым парктері). АҚШ-та орналасқан Халықаралық Бизнес Инновациялар Ассоциациясының бағалауынша, бүкіл әлемде шамамен 7000 инкубатор бар. 2002 жылы Еуропалық комиссия қаржылаған зерттеу Батыс Еуропада 900-ге жуық инкубациялық ортаны анықтады. 2006 жылдың қазан айына дейін Солтүстік Америкада 1400-ден астам инкубатор болды, бұл 1980 жылы болған 12-ден едәуір көп. 1997 жылы Ұлыбританияның Қаржы министрлігі 25 инкубациялық ортаны анықтады, ал 2005 жылы UKBI ел бойынша 270 инкубациялық ортаны анықтады. Тек 2005 жылы Солтүстік Америкадағы инкубациялық бағдарламалар 27 000-нан астам компанияға көмек көрсетті, олар 100 000-нан астам адамды жұмыспен қамтып, жылдық кірісі 17 миллиард долларды құрады. Инкубациялық қызмет дамыған елдермен ғана шектелмеді; инкубациялық орталар енді дамушы елдерде іске асырылуда және БҰҰ-ның Өнеркәсіптік даму ұйымы (ЮНИДО) және Әлемдік банк сияқты ұйымдардан қаржылық қолдауға қызығушылық тудырады. Кремний алқабындағы алғашқы жоғары технологиялық инкубатор – Нолан Бушнеллдің Atari компаниясынан кеткеннен кейін құрған Catalyst Technologies компаниясы. "Менің ойымша, мен [бизнеске] кілтпен қаржыландыратын едім", – дейді Бушнелл. "Ал кілт ғимараттың құлпын ашатын еді. Ғимаратта үстел мен орындық, ал дәліз бойында Ксерокс машинасы болатын. Олар өздерінің атын-жөнін 35 рет жазып, компания тіркелген болар еді". Барлық егжей-тегжейлі мәліметтермен айналысатын едік: "Олардың денсаулық сақтау жоспары, еңбекақы жүйесі орнатылып, есептер жүргізілетін еді. Сөйтіп, 15 минут ішінде олар жобаны іске қосып жұмысқа кірісер еді".

Кремний алқабының негізін қалаушылар үйлері

Сан-Франциско мен Кремний алқабында «құрылтайшы үйлері» бар. Бұл құрылтайшылардың бір пәтерде немесе үйде бірігіп тұрып, компанияларын дамыту үшін жұмыс істеуін қамтиды. Осы аймақтағы технология және хакерлер үйлеріне ұқсас, құрылтайшылар елдегі ең қымбат аймақтардың бірінде бірлесіп тұрудың қаржылық артықшылықтарын пайдалана отырып, бір-бірінің жетістіктерін қолдау үшін ынтымақтасады. Мұндай ұжымдар көбінесе Сан-Францискода немесе Стэнфорд университетінің кампусына жақын орналасқан. Көптеген құрылтайшылар мансаптарын дамыту үшін Стэнфорд университетінен оқуын тоқтатқан. Шындығында, миллиард долларлық стартаптардың бірінде немесе бірнешесінде Стэнфорд университетін бітірген құрылтайшылардың болу ықтималдығы 10-нан аспайды. Бірлесіп тұрудың қаржылық мүмкіндіктерінен басқа, құрылтайшылар инвесторлардың ұсынымдарын, қаржыландыру стратегияларын, венчурлік капиталмен (ВК) байланыстарын және стартап компанияның алғашқы кезеңдеріндегі табысына қажетті басқа да мүмкіндіктермен бөліседі. Бұл жағдайлар негізінен виртуалды жұмыс істеуге мүмкіндік береді, жаңа құрылтайшыларға компаниялары үшін физикалық кеңістік табу туралы уайымдаудың қажеті болмайды. Осы үй және оның нәтижесінде пайда болған байлығы 2010 жылғы «Әлеуметтік желі» фильмінде жақсы көрсетілген.