Балалық шақта бірге өскендердің жыныстық тартымдылығының азайуы гипотезасы
Westermarck effect
Вэстермарк эффектісі: бірге өскен адамдар арасындағы сексуалдық тартымның азаюы. Балалық шақтағы жақын қарым-қатынас инцест табуына қалай әсер етеді? Зерттеулер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бірге өскендердің жыныстық тартылысқа сезімталдығы төмендеуі туралы гипотеза. Вестермарк эффектісі, сондай-ақ кері жыныстық бейімделу деп те аталады, – бұл психологиялық гипотеза. Оған сәйкес, адамдар алты жасқа дейін бауырластардай бірге өскен адамдарға тартылмайды. Бұл гипотезаны алғаш рет фин антропологы Эдвард Вестермарк 1891 жылы жарық көрген "Адам некесінің тарихы" атты кітабында инцест табуының себептерінің бірі ретінде ұсынған.
Hypothesis that those who grow up together become desensitized to sexual attraction
The Westermarck effect, also known as reverse sexual imprinting, is a psychological hypothesis that states that people tend not to be attracted to peers with whom they lived like siblings before the age of six. This hypothesis was first proposed by Finnish anthropologist Edvard Westermarck in his book The History of Human Marriage (1891) as one explanation for the incest taboo.
Вестермарктен бері жүргізілген зерттеулер
Вестермарк эффектісі эмпирикалық тұрғыдан қолдау тапты. Бұл пікірді жақтаушылар Израильдің кибуц жүйесінен, қытайлық Шим пуа неке дәстүрлерінен және жақын туысқан отбасыларынан алынған деректерге сілтеме жасайды. Израильдік кибуцтарда (колхоздар) балалар биологиялық байланыс емес, жас ерекшеліктеріне сәйкес, топтарға бөлініп, бірлесіп тәрбиеленді. Осы балалардың кейінгі өміріндегі некеге тұру үрдісін зерттеу көрсетті, кибуц жүйесіндегі шамамен 3000 некенің тек 14-і ғана бір топтағы балалар арасында тіркелді. Осы 14 некенің ешқайсысы балалардың өмірінің алғашқы алты жылында бірге өспеген. Бұл нәтиже Вестермарк эффектісінің туған сәттен бастап кем дегенде алты жасқа дейін әсер ететінін көрсетеді. Шим пуа некелерінде қыз бала болашақ күйеуі – көбінесе нәресте болатын ұлдың отбасына қабылданатын. Бұл некелер көбінесе Вестермарк гипотезасына сәйкес, сәтсіз аяқталды. Зерттеулер көрсеткендей, Ливандағы туысқандардың некелерінің сәтті болу ықтималдығы, егер туысқандар бауырластыңдай өскен болса, төмендейді, ал Пакистандағы туысқандардың некелері жас айырмашылығы айтарлық болса, сәттірек болады. Сонымен қатар, Мароккода бір бөлмеде ұйықтап өскен туысқандарға деген некелік қызығушылық азаяды. Сондай-ақ, бала кезінен бері ұзақ уақыт бөлек өскен ағайындылардың бір-бірімен жыныстық қатынас жасағанын хабарлау ықтималдығы жоғары.
The Westermarck effect has gained some empirical support. Proponents point to evidence from the Israeli kibbutz system, from the Chinese Shim pua marriage customs, and from closely related families. In the case of the Israeli kibbutzim (collective farms), children were reared somewhat communally in peer groups, based on age, not biological relations. A study of the marriage patterns of these children later in life revealed that out of the nearly 3,000 marriages that occurred across the kibbutz system, only 14 were between children from the same peer group. Of those 14, none had been reared together during the first six years of life. This result suggests that the Westermarck effect operates from birth to at least the age of six. In Shim pua marriages, a girl would be adopted into a family as the future wife of a son, often an infant at that time. These marriages often failed, as would be expected according to the Westermarck hypothesis. Studies show that cousin marriage in Lebanon has a lower success rate if the cousins were raised in sibling like conditions, first cousin unions being more successful in Pakistan if there was a substantial age difference, as well as reduced marital appeal for cousins who grew up sleeping in the same room in Morocco. Evidence also indicates that siblings separated for extended periods of time since childhood were more likely to report having engaged in sexual activity with one another.
Сын
Эран Шор мен Далит Симчай кибуцтардың нәтижелерін қайта қарап, іс жүзіге аспаған жыныстық тартымдылықты анықтады. Олардың қорытындысы, кез келген туа біткен қарсылыққа әлеуметтік қысым мен нормалармен демеу беру қажет.
Eran Shor and Dalit Simchai revisited the kibbutzim results and found sexual attraction where it had not been acted on. They conclude that any innate aversion needs to be backed up by social pressures and norms.