Кіріспе

Англиялық крикетші Колин Блайт (30 мамыр 1879 – 8 қараша 1917), сондай-ақ Чарли Блайт деп белгілі, 20 ғасырдың басында Англия крикет командасы үшін тестілік матчтар ойнаған ағылшын кәсіби крикетшісі. Блайт 1904 жылы «Висденнің жыл крикетшісі» атанды және карьерасы барысында 2500-ден астам бірінші сыныптық викет алды, бұл көрсеткішті тарихта бар болғаны 13 адам ғана көрсеткен. Блайт сол қолмен ортадокс айналдырушы боулдер болған және крикет тарихындағы ең ұлы сол қолмен айналдырушы боулдерлердің бірі саналады. Ол 1899 жылдан 1914 жылға дейін Кент округінің крикет клубы үшін ойнады және Хедли Верити мен Том Годдардпен бірге бір күндік ойында ең көп бірінші сыныптық викет алған рекордты бөліседі. Ол ойнаған 16 маусымның 14-інде 100-ден астам викет алды, соның ішінде 1909 жылы 215 викет алды. Эпилепсиямен ауырғандықтан, Блайт Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Ұлыбритания армиясына қосылды. Ол Екінші Пасшендейл шайқасында әрекетте болғанда қаза тапты. Кенттің үй стадионы, Кентерберидегі Сент-Лоуренс алаңында оған және соғыста қаза тапқан клубтың басқа мүшелеріне арналған ескерткіш орнатылған.

Ерте өмір

Блайт 1879 жылғы 30 мамырда Дептфорд қаласында дүниеге келді, сол кезде ол Кент графтығының құрамында болған. Оның әкесінің әкесі, түпнұсқада Рочестерден келген, сол аймаққа жұмыс істеу үшін көшіп келді, кейін ол жерде көйлек тігуші болып жұмыс істеді және қойманы басқарды. Блайттың әкесі Уолтер – инженер-монтажшы, ал анасы Элизабет Дреди – шекершінің қызы. Олар 1878 жылғы Рождествода Кенсингтонда үйленді, оның анасы төрт айлық жүкті болған кезде.

Он үш баланың үлкені Блайт үйіне жақын орналасқан Дьюк-стрит мектебінде білім алды және 1892 жылғы сәуірде, он үшінші туған күніне аз қалғанда мектепті бітірді. Блайт Уитворт стипендиясына оқуға ниеттенді, бірақ қысым оның денсаулығына ауыр тиді және дәрігер таза ауаның жазылуына көмектесетінін кеңес берді. Ол келгенде көрермендердің саны өте аз болды – Блайт «Ойыншылардан артық көрермен болған жоқ деп ойлаймын» деп еске алды. Кент командасының ойыншысы Уолтер Райт жаттығуда боулинг ойнау үшін Блайтты, қатысушылардың бірі ретінде, шақырды. Блайт осылай істеді, оны команданың жаттықтырушысы және кеңесшісі болған бұрынғы Кент крикетшісі Уильям Макканлис байқады. Блайттың боулинг әрекетіне әсерленген Макканлис оны бір күні тағы да боулинг ойнатуды ұсынды. Макканлис Блайтты табуын «үлкен сәттілік» деп сипаттады, өйткені Дептфорд жаңа таланттарды іздегенде көбінесе қарастырылмайтын аймақ болатын. Біраз уақыттан кейін Блайт Макканлиске оның жергілікті крикет клубында боулинг ойнады және оны настолько таң қалдырды, осымен оны Тонбридж балабақшасына сынаққа ұсынды, онда перспективті жас кәсіби крикетшілер Кент командасына қосылу мақсатымен оқытылды. Блайт сынақтан сәтті өтті және 1898 жылғы маусымға балабақшаға қабылданды.

Балабақшада

Екі жетекші ағылшын кәсіби боулингшісі, Уилфред Родс және Джордж Хирстке, олардың графтығы Йоркшир турнеге қатысуға рұқсат бермеді, сондықтан Макларен Блайтты және бірнеше басқа да перспективті крикетшілерді таңдады. Кент Блайтқа турнеге қатысуға рұқсат берді, бірақ оның қысқы жалақысын ұстап қалды. Скоблдің айтуынша, ол турнеден ләззат алды және "әлеуметтік шараларға толыққанды қатысты", соның ішінде Австралияға сапар кезінде кемедегі оркестрмен скрипка ойнады. Турдегі алғашқы ойынында ол Оңтүстік Австралияға қарсы 45 ұпайға 5 викет алды. 1901 жылғы 13 желтоқсандағы алғашқы тест матчында дебют жасағанда, ол бірінші иннингте 26 ұпайға 3 викет, екінші иннингте 30 ұпайға 4 викет алды. The Times газеті оның "тамаша ойнағанын" жазды. Осы көрсетімінен кейін, турдегі Англияның жалғыз жеңісі болған бұл матчта, Блайтке оның боулинг көрсеткіштерімен өрнектелген алтын қалта сағаты сыйға тартылды. Блайт екінші тест матчының бірінші иннингінде 64 ұпайға 4 викет алды, бірақ одан кейін өнімділігі төмендеді және соңғы үш тест матчында барлығы 6 ғана викет алды, сол қолындағы саусағын жарақаттағаннан кейін қиындыққа тап болды. Ол көбінесе аз ұпай жіберді, бірақ австралиялық питчтер оның боулинг стиліне қолайлы болмады, ал боулинг қолына алған жарақат допты әдеттегідей айналдыруға мүмкіндік бермеді. Wisden Блайттың әлсіз боулинг шабуылына қарамастан, жақсы жұмыс істегенін және оның 18 тест матчындағы викеттерінің орташа көрсеткіші 26.11 болғанын айтты. Турне оның денсаулығына жақсы әсер етті, ол бұрынғыдан да физикалық тұрғыдан күштірек оралды. Тонибридж балабақшасында маусымға дайындық жаттығуларын қажет етпейтін Блайт 1902 жылғы маусымда сәтті өнер көрсетті, себебі ылғалды жаз жаңбырлы питчтерге әкеп соқты. Ол 15.47 орташа есеппен 127 викет алды, соның ішінде Сомерсетке қарсы 42 ұпайға 8 викет – оның ең жақсы көрсеткіші. Дегенмен, ол Англия құрамасына саяхаттаушы австралиялықтарға қарсы ойнау үшін таңдалмады.

Өсе келе жатқан атақ

Ол әр түрлі қабілеттерге ие баяу боулингші, жаңбырдан зақымдалған викеттерде ең жақсы нәтиже беретін болса да, құрғақ жағдайда да жиі тиімді. Ол тез арада кері бұрылып, Ранжитсинхи пікірінше, Родсқа қарағанда ойнау қиын, себебі доптың төменнен ұшуы оны айдап ойнауды қиындатады. Кенттің боулинг шабуылының "басты тірегі" болды және маусым соңында "Таймс" оны "қазіргі уақыттағы ең жақсы баяу-орташа сол қолды боулингшінің бірі" деп жариялады. Кент маусымды нашар бастады, бірақ тамыз айында Блайт 70-тен астам викет алып, жағдайды түзетуге көмектесті. Тамыз айының басында Кентербериде Эссекске қарсы өткен матчта 67 доптан 9 викет алды – ол бір иннингте 9 викет алған алты реттің біріншісі болды. Блайт табысты ойындар тізбегін жасады, соның ішінде Суррейге қарсы 4.3 оверде 13 доптан 5 викет алды. Кент Чемпионатта сегізінші орынды иеленді, Блайт қатысқан әр матчта бір викет алды, бұл тамаша үзіліс еді, ол 1909 жылдың тамызына дейін жалғасты, ол қатысқан әр матчта кем дегенде бір викет алды. Отандық маусымнан кейін Кент АҚШ-қа қысқа турне жасады, Блайт Америкада өткен екі бірінші сыныптық матчта 10 викет алды. 1904 жылы құрғақ жаз болғандықтан, Блайттың боулингіне қолайлы жағдай азайды, ал оның 138 викеті 19.60-тан жоғары орташа көрсеткішпен алынды. Ол ауыр викеттерде де өнер таныта алатынын және қажет болғанда ұрысшылардың ұпай жинауын баяулата алатынын тағы да көрсетті, Тунбридж-Уэллстегі Сассекске қарсы жоғары ұпайлы матчта бір сағат бойы бірде-бір ұпай жібермей боулинг жасады. Оның викеттері көбінесе тұрақты түрде алынды, бірақ Хэмпширге қарсы маусым айында 91 доптан 13, ал тамыз айында Кентербериде ылғалды викетте бір күндік матчта 76 доптан 15 викет алды, соның ішінде бірінші иннингте 30 доптан 9 викет. Ол сондай-ақ батсмен ретінде де үлкен әлеует көрсетті: Ноттингемширге қарсы 82 ұпай жинады, Билл Фэрсервиспен тоғызыншы викетке 106 ұпай қосты; Йоркширге қарсы төртінші нөмірде 42 ұпай жинады; ал Сомерсетке қарсы Фэрсервиспен соңғы викетке 98 ұпай қосып 70 ұпай жинады. Жалпы, ол 400 бірінші сыныптық ұпай жинады, бұл оның бұрынғы ең жақсы көрсеткішін шамамен 150 ұпайға жақсартты, ал оның ұпай орташасы 15.38-ге жетті, бұл ағылшын маусымында 15-тен жоғары ұпай жинаған жалғыз жағдай еді. Бірнеше сыншы Блайт қаласа жақсы батсмен бола алатынын айтты, бірақ ол ешқашан тұрақты түрде батсмендік көрсетпеді және төменгі қатарда күшті соққы беруді бағалады. "Таймс" газеті Блайттың "өз жылдамдығындағы ең жақсы сол қолды батсмен болып саналуға лайық екенін" жазды. Келесі маусымда Блайт өзінің ең табысты маусымын өткізді, 149 викет алып, орташасы 21.08 болды, ал Кент 1905 жылы округтік чемпионатта алтыншы орынды иеленді – ол Кенттің басқа боулингшілерінен 68 викет көбірек алды. Ол батсмен ретінде де табысқа жетті, 75 ұпай жинап, Фэрсервиспен 120 ұпайға тең серіктестік құрды, сондай-ақ доппен бірнеше табысты ойындар ойнады, бір матчта 10 викеттен бес рет алды. Сол маусымда Австралияның крикет командасы Англияға турне жасап, бес тесттік матч өткізді. Англияның белгілі сол қолды спин боулингшісі Уилфред Родс саусағына жарақат алғандықтан үшінші тесттен қалысты, ал "Таймс" пікірінше, "көбірек мүмкіндіктерге ие" Блайт оны алмастырып, маусымдағы жалғыз тесттік матчын және отандық жердегі бірінші матчын ойнады. Висден ол "тамаша ойнады" және "керемет боулинг жасады" деп мәлімдеді, бірақ Родс соңғы екі матчқа оралды.

Екінші шетел турнесі және округтік чемпиондар

Блайтты МКК 1905–1906 жылдардағы ағылшын қысы кезінде Оңтүстік Африкаға турнеге қатысуға шақырды. Англия құрамасы аса күшті болған жоқ, және өткен маусымда Австралияға қарсы ойнаған үш ойыншының ішінде Блайт та болды. Бірақ Wisden осы міндетке «жеткілікті» екенін айтса да, жылдам боулердің жетіспеуі байқалды. Бұрынғы турнесінен өзгеше, Блайт Кенттен қысқы жалақысын толығымен төлеуін сұрады, әйтпесе қатыспайтынын білдірді. Кент комитеті көпшілік дауыспен ғана келісті, бірақ ықпалды комитет төрағасы Лорд Харрис Блайтты қолдады. Оңтүстік Африкада Блайт сәтті өнер көрсетті, барлық ойындарда 100-ден астам қақпа алды, оның ішінде бірінші сыныптық матчтарда 57 қақпа, және сол кездегі елде қолданылған төсеніштің үстіндегі жағдайларда жақсы ойнады. Тест матчтарындағы ағылшын боулингінің жалғыз табысы осы болды, Оңтүстік Африка серияны 4–1 есебімен жеңіп алды. Англия жеңген жалғыз Тестте Блайт 118 қақпаға 11 қақпа алды, оның ішінде Тест матчтарындағы алғашқы бес қақпасы: алты қақпа 68 және бес қақпа 50. Блайт маусымда бірінші сыныпта 111 қақпа алды, орташа көрсеткіші 19.90 болды, бірақ жарақат салдарынан 1901 жылдан бері алғаш рет және мансабында соңғы рет Чемпионатта 100 қақпаға жете алмады. Суссекске қарсы матчта боулинг шалу бармағын жарып, үш ойынды өткізіп алды. Тым ерте қайта оралуға тырысқанда, бармағын қайта жарып, тағы төрт ойынды өткізіп алды. Ойнамай тұрған кезінде ол жалақысының жартысын алды, ал оның орнын 19 жастағы жаңадан келген Фрэнк Вулли басты, ол Кенттің ең үздік ойыншыларының біріне айналды. Блэкхитте Суррейге қарсы өткен матч, Кент маусымының шешуші нүктесі саналды, онда ол «тамаша боулинг ойынымен жеңіл жағдайда Кент үшін ойынды жеңіп алды» – Суррей екінші иннингте 80 қақпаға тоқтатылып, 20 оверден 25 қақпаға бес қақпа алды, ал команда маусымның соңғы Чемпионат матчын Хэмпширге қарсы өткізіп, титулды қамтамасыз ету үшін тең түсуге ғана мұқтаж болды. Блайт әр иннингте алты қақпа алды, ал 610 қақпа жинаған Кент бір иннингпен жеңіске жетті. Жеңістен кейін команда кеңінен мақталып, әсіресе Кентте, Кент комитеті кәсіби ойыншыларға 10 фунт стерлинг көлемінде бонус берді, бұл Блайт үшін бір апталық жалақыдан азырақ болды. Лорд Харристің ұсынысымен комитет Альберт Шевалье Тейлерден маусымның бір матчын суретке түсіруді тапсырды. Басты талап – сурет Кентербериядағы Сент-Лоуренс алаңында салынуы керек және Блайт боулер ретінде бейнеленуі керек. «Кент пен Ланкашир арасындағы матч» суреті кеңінен танылып, Кентербериядағы және Лордс Крикет алаңындағы павильондарда ілінді.

19071909 жылдар

1907 жылғы округтік чемпионат матчында, Нортгемптондағы округтік крикет алаңында Кент Нортгемптонширді иннинг пен 155 ұпаймен жеңді. Кент жеребе ұтып, бірінші болып соғып, Нортгемптонширді 60 және 39 ұпаймен жеңді. Матчтың бастысы – ауа райы, содан кейін Блайттың ойыны болды. Бірінші күн 28 мамыр, бейсенбі, Блайттың 28 жылдығына сәйкес келді. Ойынды түстен кейін бастады, бірақ жаңбырдың келуіне дейін үш сағат ғана ойнау мүмкін болды. Кент жеребе ұтып, бірінші болып соғып, 4 қақпаға дейін 212 ұпай жинады. Жұма күні жаңбырдың салдарынан ойын өткізілмеді. Сенбі күні таңертең ауа райы жақсарды және Кент иннингін жалғастыра алды. Олардың тактикасы – мүмкіндігінше жылдам және көп ұпай жинау болды. Олар қырық минутта 42 ұпай қосып, түскі үзіліске дейін бір сағаттан астам уақыт қалғанда 254 ұпайға жетті. Блайт өзінің стилінде ойнады. Ол павильон жағынан боулингті бастады және 16 оверде 30 ұпайға 10 қақпаны құлатты, бұл оның мансабындағы ең үздік көрсеткіші болды. Нортгемптонширге екінші иннинг ойнауға тура келді, бірақ Блайт 18 ұпайға 7 қақпаны құлатқаннан кейін, олардың екінші иннингі 30 оверден аспады. Осылайша, Блайт бір күндік матчта 17 қақпаны алды. Фрэнк Вулли де ойында болды және ол естеліктерінде Блайттың матчта барлық 20 қақпаны алуға жақын болғанын, бірақ бұл бірінші сынып крикетінде ешқашан орындалмағанын айтты. Ол Блайт өзінің боулингінен "оңай" ұпайды жіберіп алғанын, бірақ бұл екінші емес, бірінші иннингте болғанын айтты. Екінші иннингтегі бірінші қақпаны Билл Фэрсервис алды, сондықтан 20 қақпаны алуға мүмкіндік болмады. Блайттың ең үздік тесттік боулинг көрсеткіші – 1907 жылғы серияның 2-ші тестісінде Оңтүстік Африкаға қарсы 59 ұпайға 8 қақпа. Блайт жеке өзінің ең жақсы маусымдарын өткізді, әсіресе Нортгемптон мен Хединглидегі өнер көрсетуі. Ол 183 қақпа алды, бұл Джордж Хирстпен бірдей, ал Джордж Деннет 201 қақпамен одан көп алды. Блайттың орташа көрсеткіші 15,42-ге дейін жақсарды және ол 100 қақпа алған боулерлер арасында бесінші орынға ие болды. Нортгемптонда 30 ұпайға 10 қақпа алғаны оның ең жақсы көрсеткіші болды. Ол 17 рет 5wI және 6 рет 10wM көрсеткіштеріне жетті. Блайт 1907-08 жылдары MCC құрамында Австралияға екінші рет сапарлады. Ол бірінші сыныптық 11 матчта ойнап, 22,80 орташасымен 41 қақпа алды, ең жақсы көрсеткіші 48 ұпайға 6 қақпа болды. Ол үш рет 5wI және бір рет 10wM көрсеткіштеріне жетті. 1908 жылы Кент өте жақсы маусым өткізді және 28 матчта жеңіліссіз болған Йоркширден кейін екінші орынға ие болды. Шешуші матч Кенттің Брэдфорд Парк-авенюдегі маусымдық ашылуы болды, онда Йоркшир 9 қақпамен жеңді. Бүкіл матчта барлығы 249 ұпай жиналды. Кент тамыз айында Гэмпшир мен Суррейге де жеңілді. Блайт керемет маусым өткізді және алғаш рет елдің ең көп қақпа алған ойыншысы болды, оның 197 ұпайы Джордж Хирсттің (174) көрсеткішінен асып түсті. Блайттың орташа көрсеткіші 16,88 болды (100 қақпа алған боулерлер арасында жетінші); оның ең жақсы иннингтік көрсеткіші сегізден 83-ке дейін болды; ол жиырма рет 5wI және алты рет 10wM көрсеткіштеріне жетті. 1908 жылы жақсы өнер көрсеткен Кент 1909 жылы титулды керемет стильде жеңіп алды, 26 матчтың тек екеуінде жеңілді. Блайт 215 қақпа алды, бұл кез келген ойыншыдан 48 қақпа көп, және ол қайтадан ұлттық көшбасшы болды. Оның 14,54 орташа көрсеткіші 100 қақпа алған боулерлер арасында екінші орында болды, бұл Schofield Haigh-тің 13,95 көрсеткішінен кейін. Блайт 42 ұпайға 9 қақпа алды, бұл оның ең жақсы көрсеткіші болды. Ол 23 рет 5wI және 7 рет 10wM көрсеткіштеріне жетті.

Жоғары кәсіби

Блайт 1909-10 жылдары өзінің соңғы шетел маусымында Оңтүстік Африкаға екінші рет сапар шекті. Ол он бірінші сыныптық матчтарда ойнап, 50 қақпа алды, орташасы 15.66 болды, ең үздік көрсеткіші – жеті қақпадан 20. Ол үш рет 5wI, бір рет 10wM-ге жетті. Блайт мансабында екі рет хет-трик жасады, екеуі де 1910 жылдың маусым айының соңында және шілде айының басында екі апта ішінде тіркелді. Кент жаңа, бірақ қысқа мерзімді пайыздық жүйемен (матчтарға шаққандағы жеңістер) өз пайдасына жұмыс істеді. Олар 25 матчтың 19-ын жеңіп, 76.00% көрсетті, ал екінші орындағы Суррей 28 матчтың 16-сын жеңіп, 57.14% көрсетті. Блайт 175 қақпа алып, Рейзор Смиттен (247 қақпа) кейін екінші орынға шықты. Оның орташа көрсеткіші 14.26 болды, 100 қақпа алған боулерлердің ішінде Джек Хирн мен Рейзор Смиттен кейін үшінші орынды иеленді. Блайттың ең жақсы иннингте алған қақпалары – жеті қақпадан 53. Ол 5wI он сегіз рет, 10wM төрт рет алды. 1911 жылғы округтік чемпионат бірінші иннингте алға шығу үшін ұпай беруді енгізген алғашқы чемпионат болды, бұл Уорвикширден кейін екінші орында қалған Кент үшін дау тудырды. Егер 1910 жылғы жүйе сақталған болса, Кент үш рет титул жеңіп алар еді. Шешуші матч тамыз айының соңында "Овал" стадионында Суррейге 9 қақпамен жеңілуі болды, егер Уорвикшир соңғы матчын жеңсе, нәтиже осыған байланысты болатын. Блайт 138 қақпа алып, орташасы 19.38 болды, ең үздік көрсеткіші – сегіз қақпадан 45. Ол 5wI он рет, 10wM он рет алды. Ол ең көп қақпа алғандардың жетіншісі және ең жақсы орташа көрсеткіштің бесіншісі болды. 1912 жылы Кент тағы да жақсы маусым өткізді, бірақ чемпионатта жеңіске жете алмады және Йоркшир мен Нортгемптонширден кейін үшінші орынға ие болды, бірақ 1911 жылғыдай, 1910 жылғы пайыздық жүйе бойынша титул жеңіп алар еді. Олар 26 матчтың 14-ін жеңіп алды. Блайт статистикалық тұрғыдан ең жақсы маусымын өткізді, өйткені ол ең көп қақпа алған және боулинг бойынша ең жақсы орташа көрсеткішке ие болды. Ол 12.26 орташасымен 178 қақпа алды, ең үздік көрсеткіші – сегіз қақпадан 36. Ол 5wI он алты рет, 10wM сегіз рет алды. 1913 жылы Кент 28 матчта 20 жеңіске жетіп, сегіз маусым ішінде төртінші рет чемпион атанды. Блайт тағы да боулинг бойынша ең жақсы орташа көрсеткішке ие болды – 16.34, бірақ 167 қақпасымен үшінші орында болды, ал алғашқы екі орында Майор Бут (181 қақпа) және Билл Хитч (174 қақпа) тұрды. Блайттың ең жақсы боулинг көрсеткіші – 21 қақпадан 7. Ол 15 рет 5wI, 3 рет 10wM алды.

Соңғы маусым

1914 жылдың тамыз айының басында Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін крикет ойнау жалғасты, бірақ халықтың қызығушылығы төмендеді және ойынның әлеуметтік жағы шектелді. Блайт айдың басында Кантербери апталығында Сассекске қарсы он, Нортгемптонширге қарсы сегіз қақпа алды. Довер апталығы Крэббл әскери лагерьге айналдырылғандықтан Кентербериге көшірілді, ал Блайт осы жердегі соңғы ойынында Ворчестерширге қарсы он бір қақпа алды, оның ішінде кеуекті жасырғанда 20 ұпайға жеті қақпа алды, бұл Кенттің жеңісіне әкелді. Маусымның соңғы матчында, Лордс стадионында өткен ойында, ол тағы жеті қақпа алды, оның ішінде бірінші иннингсте 77 ұпайға бес қақпа алды, бұл оның 218-ші бес қақпа алуы болды. 35 жасында Блайт 170 қақпа алып, маусымды округтың ең көп қақпа алған ойыншысы ретінде аяқтады, бірақ Кенттің Боурнмуттегі маусымның соңғы матчында ойнамады; соғыс араласты.

Әскери қызмет

Эпилепсияға қарамастан, Блайт тамыз айының соңында Дэвид Дженнингс пен Генри Престон сияқты Кент командаластарымен, сондай-ақ жақын досы Клод Вуллимен және Дженнингстің ағасы Томмен бірге Кент Фортест Корольдік инженерлеріне (KFRE) тіркелді. Оқыған инженер болғандықтан, Блайттың дағдылары KFRE-де қызмет етуге ыңғайлы болды. Тонбридждегі бастапқы жаттығудан кейін, олар 2/7 ротасының құрамында Гиллингем депосына жіберілді – бұл аумақтық күштер ротасы. Блайттың әскерге шақырылуы баспасөз беттерінде жарияланды, ал Тонбриджде ол Кент бойынша жұмылдыру турынан өтті, тағы 25 адамды тіркеді. Блайт жұмылдырған адамдардың бірі Артур Пови болды, ол 1920 жылдары Кент үшін бес бірінші сыныптық матчта ойнады. Ол жыл соңына қарай капрал, ал 1915 жылы сержант атанды. Блайттың уақытының бір бөлігін соғыс кезеңіндегі крикет матчтары, ең алдымен KFRE үшін, кейін басқа командалар үшін алатын. 1916 жылы команда Корольдік инженерлер, Оңтүстік Африка XI және Чатэм гарнизоны сияқты командалармен матчтар өткізді. Блайт Лордс пен Овалда, сондай-ақ Кенттің төрт ойыншысын қамтитын Линден Парк командасына қарсы ойнады. Блайт пен Клод Вулли 1917 жылдың басында шетелде қызмет етуге іріктелді, Корольдік инженерлерге ауыстырылды және Букингемширдегі Марлоуда оқудан өтті. Блайт Марлоуда болған кезде Вулли мен Дженнингспен бірге көбірек крикет ойнады. Лордстағы соңғы ойындары Австралия Империялық күштеріне қарсы, ал соңғы матчында Армия мен Әскери-теңіз күштері Австралия және Оңтүстік Африка XI командасына қарсы ойнады. Ол тек бір ғана қақпаны алуға қол жеткізді – Австралия құрамасының ойыншысы Чарли Маккартни. Осы кезде Блайт соғыстан кейін кәсіби крикет ойнай алмайтынына көз жеткізді және соғыс аяқталғаннан кейін лауазымға кірісуді жоспарлап, Итон колледжінде крикет жаттықтырушысы болып тағайындалды. Блайттың кеудесіне снарядтың жарылуынан шашыраған сынықтар кірді, ол дереу қаза тапты; дәл сол жарылыс Вуллиді жаралады.

Ескерткіштер

Блайт Ипрге жақын Оксфорд жолындағы Ұлттар Достастығының соғыс қабірлері комиссиясының зиратында жерленген. Оның ескерткішінде әйелі таңдаған жазу бар: "Менің сүйікті күйеуім, Кент және Англия крикетшісінің естелігі үшін". 1919 жылы Кентерберидегі Сент-Лоуренс алаңында Кент командасының соғыста қаза тапқан ойыншыларына және оған ескерткіш орнатылды. Ескерткіш туралы идея Кент комитетінде 1917 жылдың желтоқсанында, оның жесірінің келісімімен талқыланды және 1918 жылдың сәуірінде "Таймс" газетінде жарияланды. Плинттің батыс жағында блок әріптермен келесі жазу ойылған: "1914-1918 Ұлы соғысы басталғанда өз еркімен қатысқан және 1917 жылдың 18 қарашасында Ипрде қаза тапқан Кенттің он бірінші ойыншысы Колин Блайттың естелігіне. 38 жасында ол сол кездегі атақты боулингшілердің арасында теңдесі жоқ және әріптес крикетшілерімен жақсы көрілетін". Блайт 8-і күні қаза тапқан, ескерткіштегі күні қате жазылған. Ескерткіш бастапқыда ескі Довер жолының жанында, негізгі кіреберістің ішінде және Фуллер Пилчтің ескерткішіне жақын орналасқан. 21 ғасырдың басында алаңды қайта жаңарту кезінде ол бастапқы орнынан алынып, қалпына келтірілді. 2017 жылы Блайттың қайтыс болғанына 100 жыл толуына орай, ескерткіш Накингтон жолының кіреберісінде, түзетілген жазумен қайта ашылды. Блайт сондай-ақ Тонбридж шіркеуіндегі әсем қабырғалық суретте, қаланың соғыс ескерткішінде және Солтүстік Тонбридждегі оның құрметіне аталған көшеде еске алынады. Тонбридж суреті мен Кентербери ескерткішін Британдық сәулетшілер институтының вице-президенті Уолтер Кейв жасаған. Блайтты өлтірген ошақ сынықтарымен қиратылған оның екі әмияны Кентерберидегі павильонда қойылған. Ұшу мен айналуды толық меңгерген Блайт, толық ұзындықта тұрақты түрде боулинг ойнайтын және шардың ортодоксальды немесе кешкі инсвинг болатынын анықтау үшін жеткізу кезінде саусақтарын тиімді пайдаланатын. "Алтын ғасырда" А.А.Томсон Блайтты Уилфред Родстың "сол қолмен шабуылдаушы ретінде тарихи қарсыласы" деп атады. Томсон Родс пен Блайтты "ең ұлы сол қолмен шабуылдаушылар" деп мәлімдеді, бірақ Родсқа сәл басымдық берді. Ол өз пікірін Ранжитсинджи сияқты көптеген сарапшылардың Блайтты "ойнау қиын" деп есептейтінін мойындап, нақтылады. Ранжимен қатар, барлық жетекші ұрысшылар Блайтты жоғары бағалаған, ал Гилберт Джессоп өзінің "Крикетшінің күнделігі" кітабында оның ең жақтырылмайтын боулингшілері Блайт, Монти Нобл және Том Хейвард екенін жазды. Блайт Альберт Шевалье Тейлердің "Кентке қарсы Ланкашир, Кентербери" атты майлы суретінде боулинг ойнап тұрған күйінде бейнеленген. Бұл суретті Кент клубы 1906 жылы алғашқы ресми округтік чемпионатты жеңгенін еске алу үшін Лорд Харристің ұсынысы бойынша тапсырыс берген. Харрис екі талап қойды: алаң Кентербериде болуы керек, ал боулингші Колин Блайт болуы керек. Харристің Блайтты осы құрметке таңдауы Алтамның тарихында да көрінеді: "Бірақ бәрі айтылғаннан кейін, округтің жетістігіне ең үлкен үлес қосқан адам – 'Чарли' Блайттың суреті". Алтам Блайттың боулингті "физикалық белсенділіктен жоғары деңгейге көтергенін" айтты және оны "жабысқақ викетте" "практикалық түрде ойнауға болмайтын" деп сипаттады. Алтамның айтуынша, Блайттың күшті жақтары – "шардың алаңнан жылдам өрбуі және көтерілуі, оның кемелді ұзындығымен үйлесімде". Блайт үйленгенге дейін демалыс күндері отбасымен бірге тұрған. Олар Депфордтан Нью-Кроссқа көшіп, ол қыста Арсеналда немесе Крейфордтағы Максим Ган компаниясында инженер болып жұмыс істеген. Блайт эпилепсиямен ауырған, бұл ауру оның жасөспірім шағында басталуы мүмкін. 1907 жылы үйленгеннен кейін ғана оның ауруы туралы жазбалар пайда болды, ол үйдегі және крикет алаңындағы жауапкершіліктердің күшеюінен асқынған болуы мүмкін. Алтам 1907 жылы Хедлингдегі тест матчынан кейін Блайттың "толыққанды шаршағанын" айтады, ол матчта 15 қақпа алған. 2017 жылғы мәліметтер бойынша, Блайт 2000-нан астам бірінші сыныптық карьералық қақпа алған 33 ойыншының бірі және тізімде 13-ші орында тұр, бірақ оның мансабы алғашқы он екі ойыншыдан әлдеқайда қысқа болған. 2000-нан астам қақпа алған боулингшілердің арасында оның орташа көрсеткіші 16,81 – Альфред Шоу, Скофилд Хей, Джонни Бриггс, Брайан Стэтам және Уилфред Родстан кейінгі алтыншы орында. Тесттік крикетте, статистикалық мақсаттар үшін бірінші сыныптық крикетке кіретін, Блайт 1901 жылдың желтоқсаны мен 1910 жылдың наурызы арасында Англия құрамасы сапында он тоғыз рет өнер көрсеткен. Ол 4456 шарды өткізіп, 231 таза ойын өткізген. Ол 100 қақпаны 1863 допқа дейін алған, орташа көрсеткіші 18,63 болған. Ол 9 рет 5 қақпа алған, ал 4 рет 10 қақпа алған. Оның ең үздік нәтижесі 1907 жылы Хедлингде 8/59, ал матчтағы ең үздік нәтижесі 15/99 болған. Блайт соққы беруші ретінде көбінесе пайдалы болған және әрқашан төменгі қатарда ойнаған. Ол мансабында 587 иннингте ойнаған, оның 137-сінде шықпаған, демек 450 рет қақпадан шыққан. Ол 4443 допты 9,87 орташа есеппен соққан. Ол ешқашан жүздікке жеткен жоқ, бірақ бес жартылай жүздікке жеткен. Оның ең жоғары көрсеткіші 1904 жылы Трент Бриджде 82 ұпай болған. Көптеген маманданушы боулингшілер сияқты, Блайт алаңдағы ойыншы ретінде де ойнаған және мансабында 206 қақпа алған. Ол 31 тест иннингінде 12 рет шықпаған, 183 допты 9,63 орташа есеппен соққан. Оның ең жоғары тесттік көрсеткіші 27, ал ол 6 қақпа алған.