Кіріспе

Корнелл университетінің кітапхана жүйесі – Корнелл университетінің кітапханалық жүйесі. 2014 жылғы мәліметтер бойынша, кітапханада сегіз миллионнан астам басылған том мен бір миллионнан астам электрондық кітап сақталған. Қазіргі 120 000 журнал аталымының 90 пайызынан астамы онлайн қолжетімді. Сондай-ақ, 8,5 миллион микрофильм мен микрофиш, көптеген қолжазбалар, 500 000-ға жуық басқа материалдар бар, олардың ішінде кинофильмдер, DVD дискілері, дыбыс жазбалары, компьютерлік файлдар, кең ауқымды цифрлық ресурстар мен университет мұрағаты кіреді. Бұл кітапхана Солтүстік Америкадағы кітап қорының саны бойынша он алтыншы орында тұр. АҚШ-тағы кітап аталымдары мен томдарының саны бойынша ол он үшінші ірі ғылыми кітапхана болып есептеледі.

Құрылымы

Кітапхана академиялық бөлім ретінде басқарылады; Университет кітапханашысы университет проректорына есеп береді. Кітапхананың бөлімшелері кітап қорын басқарады, оның ішінде Нью-Йорк штатының Итака қаласындағы негізгі кампуста 16 физикалық және электрондық кітапханалар; Итакадағы артық кітаптар сақтау қоймасы; Нью-Йорктегі Уэйл Корнелл медициналық колледжінің кітапханасы, сондай-ақ медициналық колледждің және Нью-Йорк-Пресвитериан ауруханасының мұрағаттары; Дохадағы Катар кампусындағы Уэйл Корнелл медициналық кітапханасының филиалы; және Нью-Йорк штатының Женева қаласындағы Нью-Йорк мемлекеттік ауыл шаруашылығы тәжірибелік станциясының кітапханасы. Джон М. Олин кітапханасы – әлеуметтік және гуманитарлық ғылымдар бойынша негізгі зерттеу кітапханасы, ал Гарольд Д. Урис кітапханасы гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдар саласында кең ауқымды кітап қорына ие. Альберт Р. Манн кітапханасы ауыл шаруашылығы, тіршілік ғылымдары және адам экологиясы салаларында маманданған. Карл М. Крок кітапханасы университеттегі сирек және қолжазбалар жинақтарын, сондай-ақ Азия жинақтарын қамтиды.

Тарих

Корнелл университетінің кітапхана жүйесі бастапқыда Моррилл залында сақталған 18 000 томдық кітап қоры болды. Корнеллдің алғашқы кітапханашысы Дэниел Виллард Фиске және Корнелл университетінің бірінші президенті Эндрю Диксон Уайт екеуі де қайтыс болғаннан кейін барлық мүліктерін Корнелл университетіне сыйлады. Фиске басшылығымен Корнелл кітапханасы бірқатар жаңашылдықтарды енгізді, оның ішінде студенттерге кітаптарды қарауға және алып кетуге рұқсат берді. 1885 жылға қарай кітапханада электр жарығы орнатылып, күніне 12 сағат бойы ашық болды (сол кездегі американдық университеттердің көптеген кітапханалары аптасына бірнеше сағат қана жұмыс істеді – мұғалімдердің кітаптарды алуы мен қайтаруы үшін ғана жеткілікті), бұл студенттерге оны анықтамалық кітапхана ретінде пайдалануға мүмкіндік берді.

Бастамалар

Кітапхана ғылыми және тарихи құжаттарды онлайн архивке салуды дамытуға белсенді үлес қосады. Ол arXiv электрондық архивін басқаруға және ішінара қаржыландыруға жауапты, бұл архив Пол Гинспарг Лос-Аламос Ұлттық зертханасында құрған. arXiv көптеген физиктер мен математиктердің байланыс тәсілін өзгертіп, электрондық баспаны жаңа зерттеулерді жариялаудың тиімді және танымал түріне айналдырды. Project Euclid бастамасы, Александриялық Евклидтің құрметіне аталған, коммерциялық журналдарды математика және статистика саласындағы төмен бағалы тәуелсіз журналдармен біріктіретін ресурс болып табылады. Жобаның мақсаты – Интернет арқылы қолжетімді ғылыми коммуникацияны қамтамасыз ету. Мұрағаттау мақсатынан өзге, жобаның басты міндеті – журналдарды іздеуді жеңілдету және түрлі баспагерлер арасындағы өзара байланысты қамтамасыз ету. Корнелл кітапханасының цифрлық жинақтары – тарихи құжаттардың онлайн жинақтары. Ерекше жинақтарға: Африкалық американдық поэзияның дерекқоры, Тарихи математика кітаптарының жинағы, Сэмюэл Мейдің құлдыққа қарсы жинағы, Сиқыршылық жинағы және Донованның Нюрнберг процесі жинағы кіреді.

Сирек кездесетін шаруашылықтар

Кітапханада бірнеше сирек қолжазбалар сақталған. Мұнда Абрахам Линкольннің 1863 жылғы Геттисбург сөздерінің бес данасының бірі бар – жеке меншіктегі жалғыз дана, сонымен қатар Линкольннің қолжазбаны жіберген хатымен және Линкольнның адрестеген және мөрленген түпнұсқа конвертімен бірге. Кітапханада клинопись тақташалары, ортағасырлық кітаптар мен сиқыршылыққа қатысты сот істерінің құжаттары жинақталған. Бұдан өзге, кітапханада «Америка құстары» кітабының 120 толық жинағы ғана бар. Сонымен қатар, кітапханада Чарльз Дарвиннің «Түрлердің шығу тегі» (1859), Мормон кітабы (1830) және Джейн Остіннің «Гордость и предубеждение» (1813) кітаптарының тұңғыш басылымдары сақталған. Бұл сирек қолжазбалар жинағына Томас Гоббстің 1651 жылғы «Левиафан» кітабының бірінші басылымы да кіреді. Сирек және қолжазбалар жинағы Корнелл кітапхана жүйесінің Карл А. Крох кітапханасында орналасқан. 500 000-нан астам басылған том мен 20 000 куб футт қолжазба материалдары бар бұл жинақ өте кең және Корнелл университетінің профессорлық-оқытушылық құрамы мен қызметкерлеріне, сондай-ақ цифрлық форматта қолжетімді жинақтың кез келген бөлігіне қол жеткізе алатын жұртшылыққа пайдалы. Жинақ университеттің 1865 жылы құрылуына, алғашқы президенті Эндрю Диксон Уайттың бастамасымен қаланды. 1891 жылы жинаққа негіздеушінің 30 000 томдық кітапханасы қосылды. Атап айтқанда, Сирек кітаптар бөлімі 1951 жылы құрылып, 1992 жылы, қазіргі ғимарат ашылған жылы, Сирек және қолжазбалар жинағына біріктірілді. Сирек және қолжазбалар жинағының 14 негізгі жинағы: Америка тарихы мен мәдениеті, Архитектура және қала құрылысы, Азия тарихы мен мәдениеті, Корнелл университетінің мұрағаты, Цифрлық жинақтар, Еуропа тарихы мен мәдениеті, Тағам, шарап және кулинария тарихы, Исландия тарихы мен мәдениеті, Әдебиет және театр, Ұңғыл бейнелер мен дыбыс жазбалары, Музыка, Фотосуреттер, Ғылым және технология, Жыныстық және гендерлік зерттеулер. Сирек және қолжазбалар жинағы Париждегіден тыс Француз революциясы туралы ең ірі жинаққа, Солтүстік Америкадағы Еуропа сиқыршылығы туралы ең үлкен жинаққа, Американың құлдырауға қарсы қозғалысы туралы негізгі жинаққа және екінші ең үлкен Уильям Вордсворт жинағына ие.

Роза Голдсеннің жаңа медиа өнерінің мұрағаты

Rose Goldsen Archive of New Media Art – жаңа медиа өнері зерттеулерінің мұражайы. Ол 2002 жылы салыстырмалы әдебиет және ағылшын тілі профессоры, Гуманитарлық ғылымдар қоғамының директоры Тимоти Мюррей құрған. Ол Корнелл университеті кітапханасының сирек және қолжазбалар жинағы бөлімінде орналасқан және марқұм профессор Роуз Голдсеннің құрметіне аталған – ол Корнелл университетінің әлеуметтану профессоры, сондай-ақ поп-мәдениет, бұқаралық ақпарат құралдары және коммуникация саласындағы авангардты сыншы. Rose Goldsen мұражайы жаңа медиа өнерінің технологиялық дамуы мен тәжірибелері аясында жылдар бойы болған тарихи өзгерістерді көрсететін толыққанды мұрағаттық материалдарға қол жеткізуге мүмкіндік береді.

Жалпы жинақ

Мұрағаттың коллекцияларына соңғы онжылдықтарда жаңа медиа өнерінің аналогтықтан дисктерге, содан кейін желілік және веб-базалық қолданыстарға қалай өзгергенін көрсететін мультимедиалық өнер туындылары кіреді. Жалпы жинақ аудио, дыбыс өнері, экологиялық және биоөнер, көрмелер, суретшілердің жинақтары, инсталляциялар, интерактивті повесть, поэзия, онлайн тізімдер, интернеттегі өнер журналдары, перформанстар, теория, бейнеөнер және кино туралы әртүрлі материалдарды қамтиды. Гэри Хилл, Имура Такахико, Ардел Листер, Майкл Сноу, Джанет Кардифф, Шантал Акерман, Дженнифер және Кевин МакКой, Шу Лиа Чен және тағы басқалардың туындыларын осы жалпы жинақта табуға болады. Коллекцияда 1960 жылдардан бастап бүгінгі күнге дейінгі жұмыстар бар.

Арнайы жинақтар

Жалпы жинақтан басқа, Rose Goldsen New Media Art мұрағаты көптеген арнайы жинақтар мен стипендиялық конкурстарды қамтиды. Олардың кейбіреулері: New Media саласындағы Renew Media стипендиясы – 2002 жылдан бері Рокфеллер қорының қаржыландыруымен жүзеге асырылатын, интерактивті динамикалық медиаға арналған жыл сайынғы байқау. Голдсен мұрағаты осы конкурстың 2003 жылдан 2008 жылға дейінгі материалдарының – ұсыныстардың, слайдтардың, суретшілердің портфолиоларының, қосымша материалдардың және т.б. – сандық көшірмелерін сақтайды. Голдсен мұрағаты, Корнелл университеті кітапханасындағы Шығыс Азия бойынша Чарльз В. Уэсон коллекциясы және Қытайдың Пекин қаласындағы Донгтай өнер академиясының бірлескен жобасы – Вэн Пулиннің қытай авангард өнері мұрағаты 1985 жылдан 2002 жылға дейінгі қытай заманауи өнері, инсталляциялар, перформанстар, бейне және рок-н-роллды көрсететін 360 сағаттық бейнематериалдан тұрады. Жинақта Цюй Цзянь, Ду Чжэньчжун, Фэн Мэнбо, Ли Сянтинг, Лин Илин, Лу Шэньчжун, Му Сен, Сонг Донг, Сонг Йонгпин, Сюй Бинг, Ю Сяофу, Чжан Дали, Чжоу Шаобо, Чэнь Линьян сияқты суретшілердің туындылары ұсынылған. Яо Джу Чжунның қазіргі заманғы тайваньдық өнер мұрағаты тайваньдық суретші Яо Джу Чжунның портфолиосын, қазіргі заманғы өнер көрмелерінің 8000 суретін және Тайваньдағы перформанс өнерінің материалдарын қамтиды. "ETC: Experimental Television Center Archives" – 3000-нан астам көркемдік бейнекассеталар мен DVD-дискілерден тұратын жинақ. Онда заманауи және бейне өнерінің алғашқы буынының суретшілерінің туындылары бар. Rose Goldsen New Media Art мұрағаты 2011 жылдан бері Experimental Television Center коллекциясының (1969–2011) репозиторийі болып табылады. Жинақта Барбара Хаммер, Гэри Хилл, Джуд Ялкут, Алдо Тамбеллини, Бентон С. Бэйнбридж, Ирит Батсри, Алан Берлинер, Кристин Лукас, Линн Сакс, Майкл Бетанкорт, Абигейл Чайлд, Лоуренс Гартель, Барбара Латтанци, Emergency Broadcast Network, Нам Джун Пайк, Кэти Хай және т.б. сияқты суретшілердің туындылары ұсынылған. Бұл New Radio and Performing Arts, Inc. (NRPA) жобасы, Computerfinearts.com және Infos 2000 платформаларында жарияланған. Сонымен қатар, мұрағат net.art онлайн журналының – CTHEORY Multimedia және Ecopoetics онлайн көрмесінің онлайн репозиторийі ретінде де қызмет етеді.

Сақтау

Өнер туындыларының нәзіктігі мен күрделілігі, олардың көпшілігі цифрлық ортада туып, көбі интерактивті болғандықтан, Мұрағат осы нәзік материалдарға үздіксіз қолжетімділікті қамтамасыз ететін, уақытқа төзімді мұрағаттау стратегияларын құруға бағытталған. Голдсен мұрағаты – сақтау және құжаттау стратегияларымен айналысатын алты халықаралық цифрлық өнер мұрағатының бірі; басқа ұқсас мұрағаттар – Ars Electronica, Tate Intermedia, FACT, computerfinearts.com (оның репозиторийі Голдсен мұрағатында орналасқан) және Rhizome Artbase. Сонымен қатар, Мұрағат Media Art History.Org ұйымдастырған "Медиа өнеріне ғаламдық желілік ұйым мен қолдау қажет" атты халықаралық декларацияға қол қойды. Голдсен мұрағаты Ұлттық гуманитарлық қор қаржылаған сақтау жобасын аяқтады, оның мақсаты күрделі интерактивті және цифрлық медиа өнер туындыларына қолжеткізуді оңайлату және сенімді ету, соның арқасында бұл туындыларды қазіргі заманғы компьютерлерде пайдалануға және көруге болады.