Кіріспе

Матаива (Туамоту тілінде "Тоғыз көз" деген мағынаны білдіреді), Тепоэтириура ("Жарқыраған жемчужина") немесе Лазарев атолы – Туамоту архипелагындағы маржан атолы. Ол Паллизер тобында орналасқан және Туамоту аралдарының ең батыс бөлігі болып табылады. Ең жақын атолл – Тикехау – шығысқа қарай 35 км қашықтықта жатыр. Рангироа шығысқа қарай 79 км, ал Таити оңтүстікке қарай 311 км қашықтықта орналасқан.

География

Атолдың овал пішінді лагунасы 5,3 км енді және 10 км ұзын, және ол дерлік толығымен құрлықпен қоршалған. Лагунада ыдырап бара жатқан кораллдар 50-ден 300 метрге дейін ені бар сызықты тас құрылымдарға айналды. Осы коралл құрылымдарының кейбіреуі судан көтеріліп, шамамен 70 ойысты (бассейн) құрайды. Осы ойыстардың тереңдігінің әртүрлілігі және мөлдір су лагунаға жоғарыдан қарағанда көк және жасыл түсті мозаикалы көрініс береді. Мұндай лагуна құрылымы Француз Полинезиясында бірегей. Осы ойыстардың түбінде 10-15 миллион тоннаға дейін болатын бай фосфат кен орындары табылды. Макатеа мен Науруда ұқсас кен орындары болғанымен, Матаива тұрғындары мен экожүйені қорғау белсенділері оны игеруге әзірге жол бермей отыр.

Экономика

Мативаның басты экспорт тауары – аралдың ішкі бөлігіндегі шағын плантацияда өсірілетін ваниль. Аралдар кокос пальмаларымен жабылған, олар екінші маңызды экономикалық қызметтің көзі: копра өндірісі. 1999 жылы әуежайдың ашылуынан бері туризм Матива үшін жаңа экономикалық мүмкіндікке айналуда.

Әкімшілік

Матайва атолы Рангироа коммунасына жатады, ол 3 атолдан (Рангироаның өзі, Тикехау және Матайва) және жеке аралдан (Макатеа) құралған.