Кіріспе

1994 жылы түсірілген фильм, режиссері – Дуг МакГенри.

«Джейсонның лирикасы» – 1994 жылғы американдық эротикалық, романтикалық, психологиялық драмасы. Сценарийін Бобби Смит-младший жазды, режиссері – Дуг МакГенри. Ол фильмді Джордж Джексон мен Марилла Лейн Росспен бірлесіп продюсерлік етті. Басты рөлдерде Аллен Пэйн, Джада Пинкетт, Бокем Вудбайн, Трейч, Эдди Гриффин, Лахмард Тейт, Лиза Николь Карсон және Форест Уитакер ойнады. Бұл оқиға Техас штаты, Хьюстон қаласының Үшінші ауданында өтеді. Сюжет екі психикалық жаралы ағайындының трагикалық балалық шағымен күресудегі әртүрлі жолдарын баяндайды. Үлкен ағасы махаббат тапқаннан кейін, қиын таңдауларға келеді: кіші ағасы үшін отбасылық жауапкершілікті сезінуді жалғастыру ма, әлде сүйіктісінің соңынан еру ма?

Сюжет

Бірде ағайынды Джейсон мен Джошуа Александр бала кезіне келгенде, олардың әкесінің, Мад Догтың (Форест Уитакер), өлімге ұшырауына куә болды. Бұл қайғылы оқиға олардың өмірінде терең жара қалдырып, болашақта әртүрлі жолды таңдауға мәжбүр етеді. Джейсон (Ален Пэйн) Хьюстондағы электроника дүкенінде менеджердің көмекшісі және сатушы болып жұмыс істейтін және еңбекқор анасы Глориямен (Суззан Дуглас) тұратын жауапты жас жігіт болады. Джошуа (Боким Вудбайн) түрмеден шықты. Бұрын өлген әкесі жанын қиған ол қазір бұрынғы қылмыскерге айналды. Джейсон мен Глория Джошуаға өкіну және өмір салтын өзгерту үшін бар күшін салады, бірақ оған заң мен билік тарапынан қиындықтар туындамайды. Бір күні Джейсон жұмыс істеп жатқанда Лирик (Джейда Пинкетт) есімді официантка теледидар сатып алуға келеді. Жейсон оған бірден ғашық болып, оны қуып жүреді. Алғашында Лирик Джейсонның ерлерге деген сыншыллығымен байланысты оған жақындау әрекеттерін қабылдамайды, бірақ оның табандылығы, шыншылдығы, мейірімділігі және әзіл-сықағы ақырында оны жеңеді. Олар бір-біріне жақындай түседі де, ақырында орманның ішінде махаббат жасайды, ол да сиқырлы түрде гүл өсіретін далаға айналады. Лирикпен танысқаннан бері оның өмірі жақсарып, мағыналы болғанына қарамастан, Джейсонды әлі де балалық шағындағы бірнеше эпизодикалық қасірет қорлайды. Осы арада Лириктің үлкен ағасы Алонзо (Трич) банкімен банкті тонауды жоспарлап отыр, Джошуа оған қосылады. Лирик олардың әңгімелерін естіп, Джейсонға айтады. Ол Джейсонға ағасына қарсы тұрмауды ескертеді, ол оған тек Джошуамен сөйлесуге уәде береді, содан кейін оған қаладан бірге қашудың жолын ұсынады. Лирик қуана-қуана келіседі де, олар баюда кездесуге келіседі. Келесі күні Джошуа кешігіп келгендіктен, тонау сәтсіз аяқталады. Оның үстіне, ол банктің клиенттерінің біріне жеке шабуыл жасап, жағдайды күшейтеді, бірақ полиция келгенге дейін топпен бірге қашып кетеді. Жоспарын бұзғаны үшін Жашуаны Алонзо мен оның тобы қатыгездікпен азаптайды. Үйге оралғанда Джейсон анасына Лирикпен бірге көшіп кету туралы жоспарларын айтып береді, Джошуа ауыр жарақаттанып оралады. Ашулы Джейсон Алонзомен бетпе-бет келіп, Лирикке берген уәдесін бұзады, содан кейін қоғамдық дәретханада қатал ұрыс басталады. Джейсон өзінің және Лириктің жоспарын тоқтатады, өйткені Джошуа оған әрқашан қажет болады. Ол оны ризашылық білдірмейтін ағасын құтқару үшін оны байлап қойған түстер туралы ашулы сұрақтар қойғанда, Джейсон ақырында балалық шағындағы оқиға туралы ашылады. Ақыры өмір бойына соққан күйін түсінген Лирик Джейсонды жұбатады. Алайда ол оған, егер Джошуамен бірге болғысы келсе, одан алыстауға кеңес береді. Кешке қарай Джошуа барда қаруды дайындап жатыр, ал Джейсон Лирикпен бірге болу үшін анасының батасын алғаннан кейін үйде жинап бастайды. Джошуаның білмейтінін, олардың жақсы досы Сыртқыш (Эдди Гриффин) оны сол барда байқап, оның ниеттерін түсінеді. Сыңар Джейсонға Джошуаның Алонзоны және оған байланысты кез келген адамды, оның ішінде Лирикті де өлтіруге тырысқанын хабарлайды. Джошуа Лириктің үйіне келіп, оны тұтқынға алудан бұрын Алонзоның екі ұжымын атып өлтіреді. Джейсон оған жүгіріп барады және Джошуаның Лирикті қарумен ұстап тұрғанын, Алонзоның қайда екенін талап етіп, ағасын алып кеткені үшін қызғанышын білдіріп жатқанын табады. Екі аға жанжалға түседі, Ясон ағасының өзімшілдігіне және басқалардың қамын ойламауына шаршап, оған сабақ беру үшін Джошуаға қаруды тартады. Өкінішке қарай, Джошуа Лайрикті иығына атып өлтіреді. Үрейленіп, күйреген Джейсон жарақаттанған және есінен танып қалған Лирикке көз жасын төгіп, Джошуадан біржола кетуге шешім қабылдайды. Жауыздыққа ұшыраған Джошуа өмір сүру құмарлығын жоғалтып, сырттағылардың естуіне жетпей, өзін-өзі атып өлтіреді. Жүрегі күйреген Джейсон Лирикті күтіп тұрған жедел жәрдемге апарады. Фильм Джейсон мен жаңадан қалпына келген Лирик бірге автобусқа отырып, жаңа өмір бастау үшін өз бостандықтарын тауып алумен аяқталады.

Қабылдау

"Жейсонның лирикасы" сыншылардан көбінесе ара-жібірлі пікірлер алды. Қазіргі уақытта Rotten Tomatoes сайтында 24 рецензия негізінде 58% мақұлдау рейтингі бар, орташа бағасы 5.8/10. Сайттың қорытындысы: "Жейсонның лирикасы – сексуалдық қуатқа толы фильм, оның зорлық-зомбылық көріністері мелодраманы әлсіретеді немесе, сіздің көзқарасыңызға байланысты, керісінше, күшейтеді". Роджер Эберт фильмді актерлердің шеберлігі, режиссер Дуг МакГенридің Бобби Смит, кішінің сценарийіне қосымша "лирикалық түйіндемелер" және "Жаңа қала" мен "Қант төбесі" фильмдері де зерттеген драмалық тақырыптарды көтеруге дайындығы үшін жоғары бағалады. Ол: "Бұл ешқандай сюжеттік шектеулерге бағынбаған жанрлық формула емес. Фильмнің сенімділігі мен кеңдігі көңілді". Variety журналынан Дебора Янг Уитакер, Пейн және Вудбайннің актерлік шеберлігін, сондай-ақ МакГенри мен оператор Фрэнсис Кенни жасаған визуалды көріністерді мақтады, бірақ фильмнің сценарийі "әлсіз махаббат оқиғасына ұшырап, соңында дәстүрлі атыс пен қан төгіспен аяқталады" деп есептеді. Los Angeles Times газетінің Питер Райнер фильмді "үлкен амбициялары бар, бірақ өте жасанды мелодрама" деп сипаттады, фильм жасаушыларды көркем кино жасауға жасаған тыраны үшін мақтады, бірақ оны "махаббат оқиғасы және қалалық трагедия ретінде де тым созылған және сенімсіз" деп тапты. Фильм туралы сын айтқан режиссер Джамаа Фанака фильмнің екі бас кейіпкеріне, қосалқы актерлерге және МакГенридің режиссерлік жұмысына жоғары баға берді. Ол сондай-ақ Райнердің секс-сценының мақсаты фильмнің кассалық табысын арттыру ғана екендігі туралы пікіріне қарсы шықты, фильмнің аудиториясы осындай сахналарда екі қара нәсілді актердің қатысуымен романтикалық оқиғаларды көруге ниетті екенін және фильм оларға "кинолық сексуалдық емделу" сезімін сыйлайтынын айтты. Entertainment Weekly журналынан Лиза Шварцбаум фильмге C бағасын берді, ол Джейсон мен Джошуа арасындағы бауырластық сюжеті негізгі романтикалық сюжеттен гөрі көбірек қызығушылық тудыратынын, соңғысының "көптеген тақырыптармен тым тығыз байланысқандықтан кейіпкерлердің дамуына зиян келтіретінін" және "эмоционалдық нәтижесінің "Трагедия 101" бөлімдерінің өзара байланысынан төмен екенін" жазды. The New York Times газетіне жарияланған рецензиясында Кэрин Джеймс фильмнің поэтикалық амбицияларымен шамадан тыс стильдеуін сынға алды және монтаждың арқасында сюжеттік бұрылыстардың "ақпаратты жасыру үшін жасалғандықтан емес, көрерменді шатастыру үшін жасалғанын" айтты. Ол "Жейсонның лирикасын" "стандартты қалалық экшн фильмін алып, оған асыра романтиканы қосатын шатақ фильм" деп атады.