Андреас Дежа: Disney анимациясының шебері

Кіріспе

Неміс-американдық аниматор Андреас Дежа – Польшада туған неміс-американдық кейіпкер аниматоры, ол Walt Disney Animation Studios студиясындағы жұмысымен ең көп танымал. Дежаның жұмысына бірнеше Disney анимациялық фильмдеріндегі кейіпкерлердің бас аниматоры ретінде жұмыс істеу кіреді, оның ішінде Disney злодейлері Гастон ("Адамды әдемі әйелге айналдыру"), Джафар ("Аладдин") және "Арыстан патша" фильміндегі Скар, "Геркулес" фильмінің басты кейіпкері және Лило Пелекай ("Лило және Ститч").

Ерте өмір

Дежа 11 жасында Диснейдің "Ортадағы шоғыр" фильмін көргенін, оның аниматор болуға шабыттандырғанын айтады. Сол шағын жасында ол Уолт Дисней Продакшнға жұмысқа түсуге деген қызығушылығын білдіріп хат жазды және сол кезден бері сақтап келе жатқан стандартты жауап хатты алды. Кейін Дежа сол хатты және оған қалай әрекет еткенін былай түйіндеді: "Бізге Микки Маустың суреттерін жібермеңіздер. Оны біз сіздерге үйрете аламыз. Ең алдымен, өзіңіздің жекелеген суретші болуыңыз керек. Айналаңыздағы әлемді бақылаңыз. Сібірлеріңізді салыңыз. Баққа барыңыз. Жануарларды көптеп суреттеңіз. Мен бұны өте қалыс қабылдадым. Мен жақсы болуым керек екенін түсіндім. Мен орташадан да жақсы болуым керек екенін білдім." Динслакендегі Теодор Хаус гимназиясын бітіргеннен кейін, ол суретші және өнер сабақтарын берген Альфред Гриммтен білім алды. Содан кейін Германияның Эссен қаласындағы Фолькванг жоғары мектебінде графикалық дизайнды оқыды.

Мансап

Дисней анимациялық фильмдерінің өмір бойына жанкүйері болған Дежа, 1980 жылдың тамыз айында студияның оқу бөлімін басқарған Диснейдің тоғыз қариясының бірі – Эрик Ларсонмен хат алмасып, студияға жұмысқа қабылданды. Ол алғаш рет «Қара қазан» фильмінде жұмыс істеді, сол кезде ол болашақ режиссер Тим Бертонмен бірге кабинет бөлісті. Диснейдегі жаңа басталған кезінде Дежа, қызметке кіріспес бұрын зейнеткерлікке шыққан тоғыз қарияның жетісінен кеңес және тәжірибелік нұсқаулар алды. Дежа жылдар бойы тоғыз қария туралы мәліметтер жинады және оның мақсатының бірі – тоғыз қарияның әрқайсысы туралы жеке кітап жазу екенін айтты. Дежа ең танымал Диснейдің ең есте қаларлық кейіпкерлерінің аниматоры ретінде белгілі: «Адам мен ғажайып» фильміндегі Гастон, «Аладдин» фильміндегі Джафар, «Арыстан патша» фильміндегі Скар және «Қожайын» фильміндегі Королева Нарисса. Ол сондай-ақ «Роджер Түйеге кім шабуыл жасады?» фильміндегі Роджер Түйе, «Кішкентай теңіз қызы» фильміндегі король Тритон, «Геркулес» фильміндегі басты кейіпкер, «Лило және Стич» фильміндегі Лило Пелекай, «Принцесса және тобағар» фильміндегі Мама Оди және «Винни-Пух» фильміндегі Тигрді анимациялады. Сонымен қатар, ол Микки Маустың анимациясы бойынша қазіргі маманы. 2011 жылы ол Диснейдің алғашқы аниматорларының жұмыстарының үзінділерін бөлісетін блог ашты. 2015 жылы Дежа Focal Press баспасынан шыққан «Тоғыз қарт: Диснейдің ұлы аниматорларынан алынған сабақтар, техникалар және шабыт» атты кітаптың авторы болды. 2023 жылдың маусым айына қарай ол «Мушка» атты қысқаметражды анимациялық фильмде жұмыс істеп жатыр. Дежа, фильмнің 55 жылдығын мерекелеу үшін 2022 жылдың 23 маусымынан 2023 жылдың 8 қаңтарына дейін Уолт Диснейдің отбасылық мұражайында өткен «Уолт Диснейдің «Ормандағы кітап»: шедевр жасау» көрмесінің қонақ кураторы болды. Көрменің мүшелері ғана көре алатын алдын ала көрсетілімі, Дежа, Дарлин Карр, Флойд Норман және Брюс Рейтермен арнайы әңгімелесумен бірге 2022 жылдың 22 маусымында өтті. Дежа сонымен қатар көрмеге арналған кең көлемді кітап жазды, оны бастапқыда Weldon Owen 2022 жылдың 20 қыркүйегінде жариялауға жоспарлаған, бірақ кейін 2022 жылдың 1 қарашасына ауыстырылды.

A lifelong fan of Disney animated films, Deja was hired by the studio in August 1980 after he had corresponded with Eric Larson, one of Disney's senior Nine Old Men of animation who ran the studio's training department. The first film on which he worked for was The Black Cauldron, during which time he shared a cubicle with future film director Tim Burton. During his rookie days at Disney, Deja sought mentorship and practical advice from seven of the then living Nine Old Men, who were already retired before his tenure. Deja has collected information on the Nine Old Men over the years, and has stated that one of his ambitions is to publish one book for each of the Nine Old Men. Deja is best known as the supervising animator of some of the most memorable Disney villains: Gaston in Beauty and the Beast, Jafar in Aladdin, Scar in The Lion King and Queen Narissa in Enchanted. He also animated Roger Rabbit in Who Framed Roger Rabbit, King Triton in The Little Mermaid, the title character in Hercules, Lilo Pelekai in Lilo & Stitch, Mama Odie in The Princess and the Frog and Tigger in Winnie the Pooh. In addition, he is the current resident specialist for the animation of Mickey Mouse. In 2011, he began a blog where he shares some of his collection of the work of the early Disney animators. In 2015, Deja authored The Nine Old Men: Lessons, Techniques, and Inspiration from Disney's Great Animators published by Focal Press. As of June 2023, he currently worked on the animated short film Mushka. Deja was the guest curator for the exhibition titled Walt Disney's The Jungle Book: Making a Masterpiece which took place at The Walt Disney Family Museum from June 23, 2022, to January 8, 2023, to celebrate the film's 55th anniversary. A Members Only Preview of the exhibition which included a special talk with Deja, Darleen Carr, Floyd Norman and Bruce Reitherman took place on June 22, 2022. Deja also wrote an extensive companion book for the exhibition which was originally slated to be published by Weldon Owen on September 20, 2022, before it was changed to November 1, 2022.

Жеке өмір

Дежа ашық гей. Оның сексуалды бағдары кейбір Дисней кейіпкерлерінің қалыптасуына ықпал еткені талқыланды.

Марапаттар

2006 жылы 34-ші Энни сыйлықтары салтанатында Дежа анимация өнеріне ең үлкен үлес қосқаны үшін Уинсор Маккей сыйлығымен марапатталды. 2015 жылы D23 Expo-да ол «Дисней жұлдызы» атағымен құрметке бөленді.