Кіріспе

100 пушкалы бірінші дәрежелі Корольдік теңіз флотының желілік кемесі (1756)

HMS Royal George Корольдік теңіз флотының желілік кемесі болды. 1756 жылғы 18 ақпанда суға түсірілген кезде ол әлемдегі ең үлкен соғыс кемесі еді. Вулвич кемежайында құрылысы он жылға созылды. Кеме Жеті жылдық соғыс кезінде, соның ішінде 1757 жылғы Рошфортқа шабуылда бірден қызметке кірісті. 1759 жылғы Киберон шығанағы шайқасында ол адмирал сэр Эдвард Хоуктің флагманы болды. Соғыс 1763 жылы аяқталғаннан кейін кеме тоқтатылды, бірақ 1777 жылы Америка Тәуелсіздік соғысы үшін қайта қолданылды. Одан кейін 1780 жылы Сент-Винсент мүйісі шайқасында контр-адмирал Роберт Дигбидің флагманы ретінде қызмет етті. Royal George 1782 жылғы 29 тамызда Портсмут маңындағы Спитхедте тұрып, батып кетті. Кеме корпусын жөндеу үшін қасақана бұрылды, бірақ бұрылыс тұрақсыз болып, бақылаудан шықты; кеме суға толып, шөкті. 800-ден астам адам қаза тауып, бұл Ұлыбританияның аумақтық суларындағы ең қауісті теңіз апаттарының біріне айналды. Кемені құтқару және Солентте кеме қатынасына қауіп тудырғандықтан, оны бірнеше рет көтеруге тырысты. 1782 жылы Чарльз Сполдинг өзі жасаған суға түсу қоңырауы арқылы он бес 12 фунттық зеңбіректерді алып шықты. 1834-1836 жылдары Чарльз және Джон Дийн өзі ойлап тапқан суға түсу шлемі арқылы тағы да көп зеңбіректерді тауып алды. 1839 жылы Корольдік инженерлер Чарльз Пасли оқ-дәріге толтырылған бочкаларды пайдаланып, апатты бөлшектеу жұмыстарын бастады. Паслидің тобы 1839 және 1842 жылдар аралығында тағы да зеңбіректер мен басқа да заттарды алып шықты. 1840 жылы олар апаттың қалған бөлігін жарылыс арқылы жойды, нәтижесінде Портсмут және Госпорт қалаларындағы терезелер бірнеше шақырым қашықтықта қирады.

Қызмет

Австрия мұрагерлігі соғысы (1740–48) кезінде туындаған мәселелерге байланысты, Адмиралтейство 1745 жылғы Ереже бойынша британдық кемелердің жобасын жаңартуға тырысты. 1746 жылдың 29 тамызында Адмиралтейство жаңа жоба бойынша 100 зеңбірекке ие бірінші разрядтағы кеменің құрылысын тапсырды, оның аты Royal Anne болуға тиіс болған. Кеме 1746 жылы Вулвич кемежайында салынды, бірақ 1748 жылы соғыс аяқталғанда құрылысы аяқталмады, бұл құрылыс жұмыстарын баяулатты. Кеме құрылысы кезінде Royal George деп аталды. Ол 1756 жылға дейін, дипломатиялық революция кезінде, Жеті жылдық соғыс басталғанға дейін бірнеше ай бұрын (1756–63) аяқталды. Кеме 1755 жылдың қазан айында, суға түсіруге дайын болмас бұрын, алғашқы командирі капитан Ричард Доррилл болып тағайындалды. Ол 1756 жылдың 18 ақпанында суға жіберілді. Ол кездегі әлемдегі ең үлкен соғыс кемесі, оның тоннажы 2000 тоннадан асты және ол "он сегізінші ғасырдағы жаппай қырып-жою құралына тең" болды. Royal George 1756 жылдың мамырында, Жеті жылдық соғыс басталған кезде, адмирал сэр Эдвард Хоуктың қол астында Батыс эскадрильясына (канал флоты деп те аталады) қосылды. 1756 жылдың шілдесінде капитан Дорриллдың орнын капитан Джон Кэмпбелл басты, ал 1757 жылдың басында оның орнын капитан Мэтью Бакл басты. Командасының көп бөлігі кемеде болуының себебі дезертирлікке қаулы болды: жағалауға рұқсат тоқтатылды. Сәйкесінше, кемеге тағайындалған барлық экипаж мүшелері, сол күні таңертең жағаға жіберілген алпыс теңізші-жаяу әскерінен басқа, кеме батып кеткен кезде оның бортында болды. Кемедегі экипаждың нақты саны белгісіз, бірақ шамамен 1200 адам болған деп есептеледі. 2009 жылдың сәуір айында Уайт аралы кеңесі Royal George-ты еске алу үшін Райд эспланадасындағы жаңадан қалпына келтірілген Эшли бағына жаңа ескерткіш тақта орнатты. Бұл 1965 жылы Бирма графы Маунтбеттен ашқан түпнұсқа тақтаның көшірмесі, ол 2006 жылы Royal George мемориалдық бағына, сондай-ақ эспланадаға көшірілді. Әскери сот офицерлерді және экипажды (көпшілігі қаза тапқан) ақтады, апатты "ағаштардың жалпы тозуына" кінәлады және кеменің қаңқасының бір бөлігі кеменің қисайған кезіндегі күштің әсерінен зақымданғаны суға батудың ең ықтимал себебі екенін айтты. Мысалы, теңіз тарихшысы Николас Трейси Холлингберидің кеме палубасында су жиналып, оның деңгейінің өзгеруіне себеп болғанын мәлімдеді. Нәтижесінде пайда болған бос беттік әсер кеменің тұрақтылығына зиян келтірді. Суға батып кеткен теңізшілердің жесірлері мен балаларына көмектесу үшін Ллойдтың кофеханасы қор құрды, бұл ақырында Ллойдтың патриоттық қорына айналды.

Дийн ағайындылары (1834)

1834 жылға дейін сүйіккенде ешқандай жұмыс жүргізілмеді, содан кейін Чарльз Энтони Дин және оның інісі Джон, олар өзіндік ойлап тапқан алғашқы ауа сорғысымен жабдықталған суға түсу шлемін қолданып, жұмысты бастады. 1834-1836 жылдары олар 7 темір 42 фунттық, 18 мыс 24 фунттық және 3 мыс 12 фунттық зеңбіректерді тауып алды, олар үшін ол Орднанс кеңесінен құтқару ақысын алды. Қалған зеңбіректер лайдың және сүйіккеннің ағаш конструкцияларының астында көміліп, қалпына келтірілмейтін болды. Осы операция кезінде жергілікті балықшылар суға түсушілерден теңіз түбіндегі бір нәрсені тексеруді сұрады, себебі олардың торлары үнемі соған ілігіп қалатын. Джон Диннің Корольдік Джорджтан солтүстік-шығысқа қарай жасаған суға түсуі Мэри Розаның ағаш конструкцияларын және зеңбіректерін ашты, оның жатқан жері ғасырлар бойы алғаш рет анықталды. Паслидің операциясы суға түсу саласында көптеген жаңалықтарды енгізді, соның ішінде суға түсудегі алғашқы жұптық жүйе, ол суға түсушілеріне жұппен жұмыс істеуді бұйырды. Сонымен қатар, капрал Джонс әуе түтігі ілініп қалғаннан кейін оны кесіп босатуға мәжбүр болғаннан кейін алғашқы шұғыл суға жүзуді жасады. Өкінішке орай, сапырауық Уильямсқа жасалған алғашқы медициналық есеп те осы кезеңге жатады. Ертедегі суға түсу шлемдерінде кері клапан болмаған. Бұл түтік зардап шексе, суға түсушінің басының үстіндегі жоғары қысымды ауа шлемнен тез шығып, қатты теріс қысымды тудырып, кейде өмірге қауіпті салдарға әкелді. 1842 жылы Британдық ғылымды дамыту қауымдастығының мәжілісінде сэр Джон Ричардсон 1841 жылдың 14 қазанында құтқару операциялары кезінде алған жарақатынан кейін дайвер Родерик Кэмеронның суға түсу аппаратын және емделуін сипаттады. 1840 жылы сүйіккенді жою мақсатымен бақыланатын жарылыстар қыркүйекке дейін жалғасты. Сол жылы бір күні Корольдік инженерлер Портсмут және Госпортқа дейінгі жердегі терезелерді қиратқан үлкен бақыланатын жарылыс жасады. Осы уақытта Пасли 1839 жылы тағы 12 зеңбірек, 1840 жылы тағы 11 және 1841 жылы 6 зеңбірек тауып алды. 1842 жылы ол тек бір темір 12 фунттық зеңбірек таба алды, себебі ол суға түсушілерге зеңбіректерді іздеудің орнына корпустың ағаш конструкцияларын алып тастауға көңіл бөлді. 1840 жылы табылған басқа заттарға хирургтің мыс құралдары, "жібегі мүлдем жетілген" атлас тоқыма жібек киімдері және былғары бұйымдар жатты, бірақ жүннен жасалған киімдер табылған жоқ. 1843 жылға қарай кеменің кілі мен төменгі ағаш конструкциялары толығымен көтеріліп, учаске таза деп жарияланды.

Құрамында қалған ағаш және оқ

Кемеден алынған 24 фунттық зеңбірек Корольдік қару-жарақ жинағының бөлігі болып табылады және Саутси қамалында қойылған. Құтқарылған қола зеңбіректердің бірнешеуі Лондонның Трафальгар алаңындағы Нельсон бағанасын құру үшін қайта балқытылды. Коринфтік капитель Вулвич Арсеналы құйма зауытында құйылған қола элементтерден жасалған. Олардың кейбіреулерінің салмағы өте ауыр болса да, үш үлкен металл белдеу арқылы тасқа ойылған ойыстарға бекітілді. Қайта пайдаланған материалдардан түрлі еске алу заттары жасалды. 1850 жылдары кемеден алынған ағаш J. Thurston & Co. компаниясы Бургли үйінің солтүстік жанағы үшін бильярд үстелін жасауға қолданылды. "Корольдік Джорджтан" құтқарылған ағаштан 1850 жылы қайтыс болған әйгілі мал бақтаушысы Джордж Уомбвеллдің қалыпы жасалды, сондай-ақ "Корольдік Джорджтың Спитхедте 1782 жылдың тамызындағы қазасы туралы хабарлама, 1783 жылы Трейсидің оны көтеру әрекеті, сондай-ақ 1839-1840 жылдары полковник Паслидің оқ-дәрі жарылысы арқылы қираған кемені алып тастау операциялары" кітабының мұқабасы жасалды.