Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Брисбен су ұлттық паркі – Австралияның Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Орталық жағалауындағы ұлттық парк. Ұлттық парк Сиднейдің солтүстігінде және Госфордтың оңтүстік-батысында орналасқан. Ол Брисбен суы мен Муни Муни ағысы су жолдарынан тұрады. Ұлттық парктің құрамына Тынық мұхитының жанындағы Арыстан аралы мен Спектакл аралы кіреді. Брисбен су ұлттық паркі Хоксбери өзенінің солтүстік жағымен Брисбен суына және Тынық мұхитына қарай созылатын құнарлы аңғарлармен ерекшеленеді. Ұлттық парктің ауданы белгілі және Даркинджунг халқы осы жерде қоныстанған.
Brisbane Water National Park is a national park on the Central Coast of New South Wales, Australia. The national park is situated north of Sydney and southwest of Gosford. It consists the Brisbane Water and Mooney Mooney Creek waterways. The National Park includes the Lion Island and the Spectagle Island near the Pacific Ocean. Brisbane Water National Park features fertile valleys which runs along the northern side of the Hawkesbury River towards Brisbane Water and the Pacific Ocean. The national park has an area of and is inhabited by the Darkinjung people.
Ерекшеліктері
Бұл саябақта жеңіл серуендерден қиын жолдарға дейін көптеген әдемі және қызықты жолдар бар. Қоғамдық көлікпен оңай жетуге болатын бір жаяу жол – Вондабайн теміржол станциясының үстіндегі жартаста орналасқан Пиндар үңгіріне дейінгі жол. Сиднейден Ньюкаслға дейінгі Ұлы Солтүстік жолы саябақ арқылы өтеді. Ұлттық саябақтың оңтүстігі Хоксбери өзенімен, батысы Тынық мұхиты тас жолының бір бөлігімен, М1 Тынық мұхиты автожолының бір бөлігімен және Питс Ридж жолымен шектеледі; соңғысы солтүстік шекараны құрайды, ал шығысы Брисбен суларымен, Орталық жағалау теміржолымен және қалалық аймақтармен шектеледі. Хоксбери өзенінің теміржол көпірі, Орталық жағалау автожолының, Тынық мұхиты автожолының және М1 автожолының бөліктері ұлттық саябақтың әртүрлі бөліктерін кесіп өтеді. Бұл саябақ өсімдіктер мен жануарлар қоғамдастығының климат өзгеруіне бейімделуі және қоныс аударуы үшін қасиетті орын. Саябақтың мөлшері мен пішіні солтүстік-батыс және оңтүстік бөліктерінде биологиялық бейімделуге мүмкіндік беруі керек. Саябақ – Хоксбери өзенінің төменгі ағысының, Брокен шығанағының және Брисбен суларының маңызды су жолдары қорғалатын қорықтар жүйесі.
The park has many pleasant and interesting walks that can vary from mild to rugged. One walk that can be easily accessed via public transport, is the walk to Pindar Cave on the escarpment above the Wondabyne railway station, which is a request stop on the Central Coast railway line. The Great North Walk, that leads from Sydney to Newcastle, passes through the park. The national park is bounded to the south by the Hawkesbury River; to the west by part of the Pacific Highway, part of the M1 Pacific Motorway, and the Peats Ridge Road; with the latter also forming the northern boundary; and to the east by the Brisbane Water, the Central Coast railway line, and urban areas. The Hawkesbury River Railway Bridge, part of the Central Coast Highway, part of the Pacific Highway and part of the M1 Motorway bisect various sections of the national park. The park is a sanctuary for plant and animal communities to adapt and migrate in the face of climate change. The size and shape of the park should allow adjustment in the Northwest and South for biological adjustment. The park is a system of reserves protecting the states significant waterways of the lower Hawkesbury River, Broken Bay and Brisbane Water.
Биология және экология
Парк аумағы айналасындағы ауылдық және қалалық аймақтарда қоныстануын қамтамасыз ететін бірнеше түрдің маңызды ұялау және көбею орындарын қамтамасыз етуге жеткілікті. Көптеген түрлер үшін бұл парк адамның әсерінен қорғануға болатын жалғыз сенімді жерді ұсынады. Көптеген өсімдік және жануар түрлері үшін парк – олардың тіршілік етуіне қажетті ресурстарды, мысалы, ағаштардың қуыстарын қамтамасыз ететін жалғыз мүмкін мекендік орта. EPBC заңында тізілген қауіпті жағдайлар: Сидней бассейні биорегионындағы Blue Gum High Forest, Жаңа Оңтүстік Уэльс Солтүстік жағалауындағы Littoral Rainforest, Жаңа Оңтүстік Уэльс Солтүстік жағалауындағы және Сидней бассейні биорегионындағы Lowland Rainforest, Сидней бассейні биорегионындағы Shale Sandstone Transition Forest және Сидней бассейні биорегионындағы Батыс Сидней құрғақ жаңбырлы орман. Blue Gum High Forest-тің бар болғаны шамамен 4,5% қалды, қазір шағын қалдықтарда ғана кездеседі. Ол тек жауын-шашын мөлшері жоғары және топырағы құнарлы аймақтарда ғана таралған. Сондықтан ол тек өсуге қолайлы шағын учаскелерде ғана кездеседі. Төменгі қабаттағы түрлер тұқымды тарату үшін құстар мен сүтқоректілерге тәуелді, ал бұл қауым өрттен кейін жақсы сақталмайды. Blue Gum High Forest Брисбен Су Ұлттық паркінде кездеседі және қазір оның мекендеу ортасының бұзылуынан қорғау үшін ұлттық парк мәртебесіне, сондай-ақ инвазивті түрлерді бақылау және өрт режимдеріне қатысты тиімді парк басқаруға тәуелді.
The park covers enough area to provide critical nesting and breeding sites for several species whose territories range over surrounding rural and urban areas. For many of these species the park provides the only secure available land for them to find seclusion from human impacts. For many of these plant and animal species the park is the only available habitat which provides the necessary resources for their survival such as tree hollows. The critically endangered communities listed in the EPBC act in the park are: Blue Gum High Forest in the Sydney Basin Bioregion, Littoral Rainforest in the New South Wales North Coast, Lowland Rainforest in the NSW North Coast and Sydney Basin Bioregions, Shale Sandstone Transition Forest in the Sydney Basin Bioregion, and Western Sydney Dry Rainforest in the Sydney Basin Bioregion. Only around 4.5% of the Blue Gum High Forest remains, now occurring in small remnants. It only occurs in areas where rainfall is high and soil fertility is good. For this reason it can only occur in small sections which are suitable for growth. Understorey species rely on bird and mammal species to distribute seeds and this community does not cope well in fire events. The Blue Gum High Forest is known to occur in Brisbane Water National Park and is now reliant on national park status as protection from habitat degradation, as well as good park management with regards to invasive species control and fire regimes.
Флора
Брисбен су ұлттық паркінің бірнеше аймақтарында сирек және жойылу қаупі төніп тұрған өсімдіктер кездеседі. Осы қалдық популяциялардың болуы соңғы мыңдаған жылдардағы қоршаған орта жағдайларының қалай өзгергенін көрсетеді. Кейбір жағдайларда, бұл сирек түрлер қалалық және ауылшаруашылық жерлерге кеңінен қолдану үшін тазалау жүргізілгенге дейін кең таралған популяциялардың қалдықтары болып табылады. Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы Камфилдтің (Eucalyptus camfieldii) таралу аймағы қысқарды және қазір тек Сиднейді қоршаған ұлттық паркте ғана шағын топта кездеседі. Бұл түр бұта немесе 9 метрге дейін биіктігі бар ағаш түрінде болады, ал жас жапырақтары жүрек пішіндес. Тым жиі немесе жиі болмаған өрт оқиғалары оның тірі қалуына қауіп төндіреді, себебі жиі өрттер тұқымдық қапшықтарын өсіру қабілетіне, ал сирек өрттер биік өсімдіктермен бәсекелесуге әкеледі. Құрып кету қаупі төніп тұрған Сомерсби мынт бұтасы (Prostanthera junonis) бұрын кеңірек аумақта таралған, бірақ қазір Сомерсби платосында 9 ғана жерде кездеседі. Бұл бұтаның көптеген бұтақтары жер бетімен өседі және биіктігі шамамен 30 см-ге жетеді. Гүлдері ақшыл-қызғылттан ақ түске дейін болады. Қалған популяцияның көп бөлігі Брисбен су ұлттық паркінде шоғырланған және Камфилдтің Стрингибаркіне ұқсас қауіптерге тап болады: мекендеу ортасының нашарлауы, жаттық арамшөптермен бәсекелесу және дұрыс емес өрттік режимдер. Паркте құрып кету қаупі төніп тұрған регент-нектаржеміс (Anthochaera phrygia) кездестірілді. Регент-нектаржемістің таралу аймағы соңғы уақытта айтарлықтай қысқарды және олардың жақын арада құрып кету қаупі зор. Регент-нектаржеміс – оның сақталуы көптеген басқа қауіп төніп тұрған және осал орман фаунасына пайда әкелетін маңызды түр. Орталық жағалаудағы жем іздейтін, көшпелі топтар бірнеше жылда бір рет тіркеледі және олардың тірі қалуы үшін түрлерге бай, сау орманды жерге тәуелді. Паркке келетін басқа көшпелі құстар түрлері – ақ тамақ инеқұйрық (Hirundapus caudacutus), Каспий шағаласы (Hydroprogne caspia) және аққұйрықты теңіз бүркіті (Haliaeetus leucogaster). Дақты құйрықты құс (Dasyurus maculatus) мекендеу ортасының жоғалуы, жыртқыштардың бәсекелесуі және адамдардың улануы салдарынан күрт азайып барады. Құс үлкен аумақты мекендейді, сондықтан азық іздеу үшін көп кеңістік қажет етеді, сондықтан көбінесе үлкен қорықтар мен ұлттық паркте шектеледі. Бұл түрге ағаштар мен түбірлердегі ойыстар, тас тіректер мен үңгірлер сияқты қолайлы жатақтар қажет. Мекеңдеу ортасының фрагментациясы және нашарлауы осы түр үшін елеулі зиян келтіреді, өйткені фрагменттелген жердің кішкентай бөліктері қажетті мекендеу ортасын, жауын-шашынды, ұялау орындарын және дақты құйрықты құстың тірі қалуына қажетті азықты қамтамасыз етпейді. Паркте кездесетін тікенекті және басқа да желкенді түрлер ағаш қуыстарының қорғанысына және гүлдейтін Акация және Банксия тұқымдас бұталарына азық ретінде сүйенеді. Қалалық құрылыс, ауыл шаруашылығы және инфрақұрылым осы түрлерге қажетті мекендеу ортасын үнемі бөлшектеп келеді.
A number of areas in Brisbane Water National Park contain rare and endangered plants. It is likely that these remnant populations demonstrate the ways that environmental conditions have changed in the past few thousand years. In some cases these rare species are remnants of populations that would have been extensive before widespread clearing took place for urban and agricultural use. The vulnerable Camfield stringybarks (Eucalyptus camfieldii) range in NSW has contracted and is now only found in small numbers isolated mainly to nationals parks surrounding Sydney. The species is either a mallee like shrub or a tree up to 9 metres bearing heart shaped leaves as a juvenile. Too frequent or not frequent enough wildfire activity is a threat to its survival, where frequent fires impact its ability to grow seed capsules and infrequent fires result in competition from taller vegetation. The endangered Somersby mintbush (Prostanthera junonis) is only known to occur in the Somersby Plateau area in 9 locations after having been previously present in a broader range. The bush grows low with most of the branches growing along the ground to a maximum height of around 30 cm. Its flowers are pale mauve to almost white. Most of the remaining population are present in Brisbane Water National Park and face similar threats to Camfield's Stringybark which are: habitat degradation, invasive weed competition, and inappropriate fire regimes. The critically endangered regent honeyeater (Anthochaera Phrygia) has been sighted in the park. Regent honeyeater range has contracted significantly in recent times and they face a significantly high risk of extinction in the near future The regent honeyeater is a flagship species whose conservation benefits a wide variety of other threatened and vulnerable woodland fauna. Foraging non breeding flocks are recorded on the Central Coast every few years and rely on healthy woodland which is species rich for their survival. Other migratory bird species known to visit the park are the white throated needletail (Hirundapus caudacutus), The Caspian tern (Hydroprogne caspia), and the white bellied sea eagle (Haliaeetus leucogaster). The spotted tail quoll (Dasyurus maculatus) is in serious decline due to habitat loss, competition from predators, and poisoning from humans. The quoll occupies a large home range meaning they require a lot of space for foraging, and is therefore mainly restricted to large reserves and national parks. The species require suitable den sites which can be tree and log hollows, rock outcrops, and caves. Habitat fragmentation and degradation are severe impacts for this species as smaller parcels of fragmented land do not provide the necessary habitat, rainfall, nesting sites, and prey, which the spotted tail quoll relies on for survival. The squirrel glider and other glider species found in the park specifically rely on the shelter of tree hollows and on flowering Acacia and Banksia genus shrubs for food. Urban development, agriculture, and infrastructure is increasingly fragmenting the required habitat for these species
Қоршаған ортаға қауіп төндіретін факторлар
Брисбен су ұлттық паркі әртүрлі экологиялық қауіп-қатерлерге ұшырайды. Инвазивті жабайы жануарлар, атап айтқанда түлкілер (Vulpes vulpes), жабайы итттер (Canis familiaris) және мысықтар (Felis catus) ерекше алаңдау тудырады. Жабайы итттер мен мысықтарға ерекше мән беріледі, себебі парк жоғары урбанизацияланған жерлерге жақын орналасқан. Бұл жағдай мысықтар мен итттерге қатысты мәселені өте кең таратады. Мысықтар мен жабайы итттер маңызды жыртқыштар болып табылады, өйткені олар фаунамен түрлі жолдармен өзара әрекеттеседі, мысалы, түрлерді жеу арқылы, жергілікті түрлермен ресурстар үшін бәсекелесіп, ауруларды тарату арқылы. Бұл жергілікті фаунаға әсер етеді, себебі жабайы итттер көбінесе валлабилер мен опоссумдар сияқты ірі және орташа түрлерді, ал мысықтар кішкентай және орташа түрлерді, соның ішінде бауырымен жорғалаушыларды және кішкентай сүтқоректілерді жейді. Бұл зиянкестер жергілікті популяциялардың жойылуына себеп болуы мүмкін және қазірдің өзінде осал немесе жойылу қаупі төнген түрлерге нақты қауіп төндіреді. Топырақтың эрозиясы және жақын жердегі ағын сулардан шөгінділердің көбеюі шөгінділер мен қоректік заттарды тасымалдайды, бұл арамшөптердің өсуіне жағдай жасайды. Арамшөптердің таралуының маңызды мысалы ретінде бұрын аталған көк шөп орман және Somersby mintbush (Prostanthera junonis) арамшөптерге бейімділігін атауға болады. Зиянды түрлер жергілікті флора мен фаунаны ығыстырып, экожүйе функцияларын өзгертеді, бұл өрттің өзгеруі және қоректік заттар айналымы сияқты ұзақ мерзімді салдарларды тудырады. Қалалық құрылыстардың ұлттық паркеге жақын орналасуы арамшөп тұқымдарын тұрақты түрде оңай таратуға мүмкіндік береді, сондықтан инвазивті түрлерді бақылау үшін тұрақты күтім мен мониторинг қажет. Инвазивті арамшөптердің ең үлкен қауіп-қатері – биологиялық әртүрліліктің төмендеуі. Ұлттық паркті қоршаған аймақтардың жайлы жағдайы оларды қоныстандыруды жеңілдеткен, сондықтан парктік жерлерге арналған қалған аумақ таулы аймақтағы қалдықтармен және Муни Муни, Патонга және Муллет Крикс суайдындарының аймақтарымен шектелген, себебі бұл аймақтар қоныстану үшін қол жетімсіз болғандықтан, оларға қол жеткізу қиын. Елді мекендердің орналасуы ұлттық парк екі жағынан да дамумен шектелгенін білдіреді. Парк шекараларындағы және бастауларындағы қарқынды ауыл шаруашылығы, қала құрылысы және өнеркәсіптік даму паркті басқаруды қиындатады және Kariong және Somersby таулы аймақтарындағы даму жоспарлары сияқты үнемі даму ұсыныстарымен уақыт өте келе күшейе түседі. Парктегі басқа да басқару мәселелері төменде қарастырылады. Вой Вой қоқыс полигоны – парк ішінде орналасқан және Патонга сағасы суайдынында орналасқандықтан ерекше басқару мәселесін тудырады. Айналадағы ауыл шаруашылығы, өнеркәсіптік және тұрмыстық ағынды сулар су өсімдіктері қауымдастықтарына ұзақ мерзімді зиянды әсер етеді. Ағын сулармен арамшөптер де өзен арналарынан таралады. Өрттің алдын алу және басқару жолдары жоспарлануы керек, сондықтан арналардың лайлануына әкелетін ықтимал әсерлер мен эрозия азайтылады. Паркке мотоциклдер мен тік дөңгелекті көліктерге кіруге рұқсат жоқ. Өсімдіктер мен топыраққа зақым келеді және эрозияның да әсері бар. Олардың кіруін басқару қиын, өйткені көптеген кіру нүктелері бар.
Brisbane Water National Park is vulnerable to various environmental threats. Introduced invasive feral animals are of particular concern, this includes foxes (Vulpes vulpes), wild dogs (Canis familiaris), and cats (Felis catus). Wild dogs and cats are of particular concern due to the proximity of the park to areas of highly urbanised land use. This makes the wild dog and cat issue particularly prevalent. Cats and wild dogs are significant predators because they interact with fauna in a number of ways, for instance predation, outcompeting natives for resources, and transmitting disease. This impacts the native fauna as wild dogs generally prey on large and medium species such as wallabies and possums, and cats prey on medium and small prey including reptiles and small mammals. These pests can cause local extinctions and are a real threat to species which are already vulnerable or endangered. Eroding soils from degradation and increased transport of sediment from nearby runoff can transport sediments and nutrients which encourages weed growth. An example of the significance of weed invasion is the previously mentioned Blue Gum High Forest and Somersby mintbush (Prostanthera junonis) which are susceptible to weed invasion. Pest species displace natives and alter the ecosystem functions which creates ongoing implications such as altered fire patterns and changed nutrient cycling. The proximity of urban dwellings to the national park allows weed seeds to be easily introduced on a regular basis, which means regular maintenance and monitoring is required to ensure invasive species are kept in control. The biggest threat from invasive weeds is the degradation of biological diversity The areas surrounding the national park on plateaus was easily settled, therefore the remaining area originally reserved for parkland was limited to remnant areas on the plateau and areas of the catchments in Mooney Mooney, Patonga, and Mullet Creeks, because these areas remained inaccessible for settlement, they are generally harder for access. The locations of settlements mean the national park is hemmed in on two sides by development. The threats to the park caused by intensive agricultural, urban, and industrial development on the boundaries and headwaters make the management of the park difficult, and are increasing over time with continual development proposals such as those on the Kariong and Somersby plateaus which are in various catchment areas of the park. The following are some of the other management issues in the park. Woy Woy refuse tip is an inholding within the park which is a particular management issue as it is within the Patonga Creek Catchment. Agricultural, industrial, and domestic runoff from surrounding developments have long term harmful impacts on aquatic plant communities. Weeds also spread down creek lines from runoff. Fire suppression and management trails need to be planned so potential impacts and erosion which leads to sedimentation of creeks is minimised. Dirt bikes and four wheel drive access to the park is not permitted. Physical damage to plants and soils occurs and erosion has further impacts. Their access is hard to manage as many possible entry points are available.