Кіріспе

Дания премьер-министрі (1903–1955) саясаткер

Ханс Хедтофт Хансен (21 сәуір 1903 – 29 қаңтар 1955) – социал-демократтар партиясының Дания саясаткері, 1947–1950 жылдары және 1953 жылдан 1955 жылы қайтыс болғанға дейін Дания премьер-министрі қызметін атқарған. 1953 жылы ол Солтүстік кеңесінің алғашқы президенті болды. Хедтофт Элла Гудрун Ингеборг Холлеуферге үйленген. Ол 1954 жылы 48 жасында Аддисон ауруынан көз жұмды.

Саяси мансап

Хедтофт социал-демократ болған және 1939 жылы партия басшылығын Торвальд Стаунингтен қабылдаған, бірақ нацистер 1941 жылы Германияның Данияны оккупациялауына сын көзбен қарағандықтан, оны лауазымынан кетуге мәжбүр еткен. 1943 жылдың қыркүйегінде ол Дания еврейлерін құтқару ісін бастауға зор үлес қосты. Премьер-министр ретінде оның кезінде прогрессивті салық жүйесі және басқа да реформалар енгізілді. 1949 жылғы сәуірдегі Мемлекеттік әлеуметтік жәрдем туралы заң туберкулезбен ауыратын науқастарға арнайы көмек пен емдеуді (бұрынғы қауымдық көмек немесе кедейлерге жәрдемнен ауыстырылған) енгізді, ал 1950 жылғы қаңтардағы есту қабілеті бұзылғандарға арналған шаралар туралы заң мүгедектерге арналған арнайы күтім аясында соқыр және жартылай соқыр азаматтар үшін ерекше ережелерді орнатып берді. Бұған қоса, 1949 жылғы сәуірдегі Үйге көмек көрсету туралы заң муниципалитеттерді үйге көмек көрсету қызметін ұйымдастыруға міндеттеді, сондай-ақ керамикалық фабрикаларға қатысты ережелер жарияланды. Скандинавиялық қорғаныс одағын құруға жасалған әрекет сәтсіз аяқталғаннан кейін Дания 1949 жылы НАТО-ға қосылды. 1950 жылдың қазан айында оның үкіметі майды нормадан шығару туралы мәселе бойынша дауыс беруде жеңіліске ұшырады. Оның саясатын жүзеге асыра алмауы партиясының парламенттік қолдауын жоғалтқандығын көрсетті, осыған байланысты жаңа сайлаулар жарияланды. Либералдық партиядан Эрик Эриксен 1950 жылдың 30 қазанында Консервативтік халық партиясымен бірлесіп Эрик Эриксен кабинетін құра алды. 1953 жылдың 30 қыркүйегінде Хедтофт премьер-министр лауазымына қайта оралды және тек социал-демократтардан тұратын Ханс Хедтофт ІІ кабинетін құрды. Данияның НАТО-ға қатысты міндеттемелеріне байланысты әскери саладағы үлкен шығындарға наразы болған Данияның социал-либералдық партиясы оны қолдамады. 1955 жылдың 29 қаңтарында Хедтофт Стокгольмдегі Солтүстік кеңесінің мәжілісінде жүрек талмасынан кенеттен қайтыс болды. Оның орнын досы және Сыртқы істер министрі Х.С. Хансен басты. "Ханс Хедтофт" лайнері оның құрметіне аталды. Айыныштысы, 1959 жылы бірінші сапарында кеме Гренландия жағалауында мұз тауына шағылысып, батып кетті. Мұз тауынан зардап шегіп батқан соңғы кеме осы кеме болды, оның салдарынан адамдар қаза тапты. Аман қалғандар жоқ.