Кіріспе

АҚШ, Калифорниядағы латын католик шіркеуінің юрисдикциясы

Калифорниядағы Санта-Роза епархиясы (Diœcesis Sanctae Rosae in California) – Америка Құрама Штаттарының солтүстік Калифорния аймағындағы Католик шіркеуінің латын шіркеуіне қарасты епархиясы, яғни діни аумағы. Бұл Сан-Франциско митрополиясының шіркеулік провинциясына бағынышты суфрагандық епархия. Санта-Роза епархиясының бас шіркеуі – Санта-Розадағы Сент-Евгений соборы. 2023 жылғы мәлімет бойынша, қазіргі епископ – Роберт Васа.

Аумағы

Калифорниядағы Санта-Роза диоцезі Дель-Норте, Гумбольдт, Лейк, Мендосино, Напа және Сонома округтарын құрайды.

1820 жылдан 1962 жылға дейін

Бұл аймақтағы алғашқы католиктік із тарту 1823 жылы Жозе Алтамираның қазіргі Сономадағы Сан-Франциско Солано миссиясын құруымен басталды. 1828 жылы, қазіргі Санта-Розаға жақын жердегі өзен жағасында Хуан Аморос уағыз айтқан топтың арасында бір үнді қызы тыңдап тұрды. Ол алға шығып, христиан дініне шомылдыру рәсімінен өтуді сұрады. Ол күні Лималық Розаның мерекесі болғандықтан, Аморос оны Роза деп шомылдырып, өзен мен оның төңірегін Санта-Роза деп атады. Сол жерде Санта-Роза-де-Лима ассистенциясы құрылды. Епископтық қызметін атқарган жеті жыл ішінде Махер жеті приход, бір миссия, үш жоғары мектеп, төрт бастауыш мектеп, сондай-ақ бірнеше ректораттар мен монастырларды құрды. Ол сонымен қатар үш миссияны приход деңгейіне көтерді және төрт шіркеудің ауқымды жөндеу жұмыстарын бақылады. 1969 жылы Махер Сан-Диего епархиясының епископы болды. Хёрли пасторлар мен көмекші пасторлардың өкілеттік мерзімін белгіледі, аз қамтылған зейнеткерлерге арналған тұрғын үй ашты, Діни қызметкерлердің зейнет қорын, «Үміт жобасын» және Апостолдық қорды құрды. Ол Centro Pastoral Hispano-ны негіздеді және Блаженная Катери Текаквита миссиясын қайта бағыштады. 1991 жылы ол Фресно епископы болды. Штайнбоктың орнына Иоанн Павел II Лос-Анджелестің көмекші епископы Джордж Зиманнды тағайындады. Зиманн 1999 жылы бір ер адаммен сексуалдық қарым-қатынасқа түскенін мойындағаннан кейін, сондай-ақ ол ер адам оған сот процесі қозғағаннан кейін Ватиканға епископтық қызметтен бас тарту туралы өтініш берді. Зиманнның орнына Иоанн Павел II 2000 жылы Лас-Вегас епархиясының епископы Даниэль Ф. Уолшты тағайындады. 2011 жылы Бейкер епархиясынан епископ Роберт Ф. Васа Уолшқа көмекші епископ ретінде тағайындалды. Ол жылы Уолш зейнетке шыққаннан кейін Васа автоматты түрде оның орнына епископ болды. 2023 жылғы деректер бойынша Васа Санта-Розаның қазіргі епископы болып табылады. 2023 жылдың наурыз айында 200-ге жуық жыныстық зорлық-зомбылыққа қатысты сот процесіне тап болғаннан кейін епархия 11-тарау бойынша банкроттыққа өтініш берді.

Жыныстық қатынас

1990 жылы епископ Стейнбок, алты қызбен жыныстық қатынаста болғанын мойындағаннан кейін, жастар министрі пастор Дональд Кимбаллды қызметінен шеттетті. Алайда оның әрекеттері 1997 жылы төрт құрбан, ерлер мен әйелдер епархияға қарсы сотқа жүгінгенге дейін көпшілікке мәлім болмады. 2000 жылы ол діннен шығарылды. 2002 жылы Кимбол 13 жасар қызды зорлағаны үшін сотталған, бірақ 2003 жылы АҚШ Жоғарғы соты бұл үкімді күштен шығарды. 1996 жылы пастор Гари Тиммонс балалармен ұятсыз әрекет жасады деген айыппен сотталды және төрт жылға бас бостандығынан айырылды. 1960 жылдан бері епархия Тиммонсты балаларға қатысты жыныстық зорлық-зомбылық туралы шағымдар түскен сайын жаңа шіркеулерге, содан кейін жазғы лагерьге ауыстырып отырды. 1999 жылы епископ Займаннға пастор Хорхе Салас жыныстық зорлық-зомбылық және қаралау үшін сотқа шағым түсірді. Салас Займанның оны қылмыстық жауапкершілікке тартпау үшін жыныстық қатынасқа мәжбүрлегенін мәлімдеді. Займан айыптауларды жоққа шығарды, бірақ Саласпен жеке қарым-қатынаста болғанын мойындады. 2007 жылы епархия Очоадан жыныстық зорлық-зомбылық көргенін алға тартқан он адамның сот талабын реттеді. Епархия оларға 5 миллион доллар төледі, оның ішінде Уолш өзі 20 мың доллар берді. 2019 жылы епископ Васа епархиямен байланысты 39 дін қызметкерінің тізімін жариялады, оларға кәмелетке толмағандарды жыныстық зорлау туралы сенімді айыптаулар бар еді. 2023 жылдың наурызында Санта-Роза епархиясы көптеген жыныстық зорлық-зомбылық істеріне байланысты 11-тарау бойынша банкроттыққа өтініш берді.

Білім

2023 жылға қарай, Санта-Роза епархиясында 3000-нан астам оқушы оқып жатыр. Онда сегіз бастауыш мектеп және бес жоғары мектеп бар.