Кіріспе

АҚШ Әуе күштерінің тұрақтылық және басқару цифрлық DATCOM – бұл тұрақты қанатты ұшақтардың статикалық тұрақтылығын, басқаруын және динамикалық туындыларын есептеу үшін USAF тұрақтылық және басқару DATCOM-да қамтылған әдістерді іске асыратын компьютерлік бағдарлама. Цифрлық DATCOM ұшақтың геометриялық сипаттамасын қамтитын кіріс файлды қажет етеді және берілген ұшу жағдайларына сәйкес өлшемсіз тұрақтылық туындыларын шығарады. Есептелген мәндер ұшу динамикасының маңызды аспектілерін есептеуге қолданылуы мүмкін.

Кірістер

USAF Digital DATCOM Manual Volume I-нің 3-бөлімі ұшақты модельдеуге қолданылатын деректерді анықтайды. Деректер файлды FORTRAN-ға оқуды жеңілдету үшін аттар тізімі (namelists) бойынша жіктеледі.

Ұшу шарттары мен мүмкіндіктері

FLTCON тізімі жағдай бойынша ұшу шарттарын сипаттайды. Бір мезгілде ең көп дегенде 400 Мах-биіктік комбинациясын іске қосуға болады, әр комбинация үшін 20 шабуыл бұрышына дейін. Пайдаланушы Мах саны мен биіктік бірге өзгеретінін, Мах саны тұрақты биіктікте өзгеретінін, немесе биіктік тұрақты Мах санында өзгеретінін белгілей алады. Digital DATCOM-да субдық және супероникалық талдау жүргізуге болады. OPTINS тізімі ұшақтың анықтама параметрлерін анықтайды. Теориялық қанат ауданы, орташа аэродинамикалық хорда, қанаттың ұзындығы және ұшақтың беткейінің тегіс еместігін анықтайтын параметрлер енгізіледі.

Синтез параметрлері

SYNTHS Namelist пайдаланушыға ауырлық орталығының және қанаттардың төбелерінің орналасуын анықтауға мүмкіндік береді. Ұшақтың дұрыс синтезделуі үшін қанаттың, көлденең және тік құйрықтарының X және Z координаттары қажет. DATCOM ұшақтың бастапқы нүктесі ұшақтың мұрны болуы керек деп талап етпейді; кез келген нүкте қолданылуы мүмкін, бірақ барлық өлшемдер сол нүктеге қатысты берілуі керек. Қанаттар мен көлденең құйрықтарға беткей бұрыштарын да қосуға болады.

Көлденең параметрлері

ДЕНЕ тізімі дене пішінін анықтайды. Цифрлық DATCOM денеге осьтік симметриялы пішін береді. Әр станцияда фюзеляждың жартылай ені, жоғарғы және төменгі координаттары көрсетілген 20 станцияға дейін берілуі мүмкін. Ұшқыш жылдамдықпен талдау үшін қосымша параметрлер енгізілуі мүмкін.

Қанат, көлденең және тік құйрық параметрлері

WGPLNF, HTPLNF және VTPLNF тізімдері сәйкесінше қанатты, көлденең және тік құйрықты анықтайды. Тамырлық аккорды, ұшқыш аккорды, жартылай қанат ұзындығы, бұрылыс, диэдр және қисайту сияқты негізгі параметрлер енгізіледі. Digital DATCOM қанаттың пішінін аралық бойында геометриясы өзгеретін түрлерін де қабылдайды, мысалы, F4 Phantom II ұшағының сыртқы диэдрі 15 градусқа жетеді. Digital DATCOM-да қанатшаларды да талдауға болады. Қанатша алдыңғы көтергіш бет (яғни қанат) ретінде, ал қанат артқы көтергіш бет ретінде көрсетілуі керек. Аэродинамикалық профильдерді белгілеу үшін, дәстүрлі NACA 4, 5 және 6 сериялы профильдерді Digital DATCOM-да көрсетуге болады. Сонымен қатар, тиісті тізімдерді пайдаланып, жеке профильдерді енгізуге болады. Digital DATCOM-да екі тік құйрықты көрсету мүмкін, бірақ екі бумды көрсетуге болмайды.

Жоғары көтергіш және басқару құрылғылары

SYMFLP және ASYFLP Namelists көмегімен қақпақтар, лифтерлер және аэрондарды анықтауға болады. Digital DATCOM жай, бір ойықты және Fowler қақпақтары сияқты көптеген қақпақ түрлерін қолдайды. Әрбір Мах саны мен биіктік комбинациясы үшін 9 қақпақ бұрылысын талдауға болады. Өкінішке орай, Digital DATCOM-да рульді басқару мүмкіндігі жоқ. Digital DATCOM сонымен қатар, әуе кемесін теңестіру үшін қажетті лифт бұрылыстарын есептейтін автоматты TRIM функциясын ұсынады.

Басқа кіріс

Басқа Digital DATCOM кірістері қуат әсерлерін (пропеллер және реактивті), жер әсерлерін, трим тақталарын және эксперименттік деректерді қамтиды. EXPRXX Namelist пайдаланушыға эксперименттік деректерді (көтергіш коэффициенті, соққы коэффициенті және т.б.) Digital DATCOM компоненттерді құрастырудың аралық кезеңдерінде шығаратын деректердің орнына қолдануға мүмкіндік береді. Барлық өлшемдер, егер басқаша көрсетілмесе, футтар мен градустарда беріледі. Digital DATCOM динамикалық туындыларды (DAMP) және әрбір компоненттің тұрақтылық коэффициенттерін (BUILD) шығаруға арналған командаларды ұсынады.

Шектеулер

Кіреберістер, сыртқы жабдықтар және басқа да ілмектер енгізілмейді, себебі Digital DATCOM фюзеляжды айналма дене ретінде талдайды. Бұл қарапайымдастыру ұшақтың соққы коэффициентіне әсер етеді. Қанаттары тік бұрышты немесе жетек жиегі кеңейтілген ұшақтар үшін динамикалық туындылар шығарылмайды. Бұл мәселені қанат корпусы үшін тәжірибелік деректерді қолдану арқылы (тік бұрышты емес қанатты қолдану арқылы) шешуге болады. Фюзеляжға орнатылған екі тік құйрықты енгізуге мүмкіндік жоқ, бірақ H-тәрізді құйрықтар үшін мүмкіндік бар. Бұл мәселені екі тік құйрықты фюзеляжға орнатылған бірдей тік құйрық ретінде жуықтау арқылы шешуге болады. Digital DATCOM рульді басқару бетіне қатысты басқару туындылары бойынша нәтижелерді ұсына алмайды. Нұсқаулыққа сәйкес, рульдің геометриясын анықтайтын енгізу параметрлері жоқ. Digital DATCOM бір мезгілде үш көтергіш бетті, мысалы, қанат-көлденең құйрық конфигурациясын талдай алмайды. Бұл мәселені тәжірибелік енгізу опциясы арқылы көтергіш беттерді үстемелеу арқылы шешуге болады.

Қазіргі дамуы

Бұл пакетті қолданушылардың арасында пакеттің жалпы мүмкіндіктерін жақсартуға, оның ішінде қолданушы интерфейсін оңайлатуға және толыққанды нәтиже деректерін ұсынуға ниет бар.

DATCOM+

DIGDAT бағдарламасының бастапқы нұсқасы көбінесе өзгеріссіз қалды, бірақ пайдаланушыға кіріс файлына FOR005.DAT-тан гөрі маңыздырақ атау беруге мүмкіндік беретін жаңа интерфейс құрылды. Жаңа кіріс файл форматы пайдаланушыға кіріс файлына түсініктемелер қоюға мүмкіндік береді. DIGDAT бағдарламасында бастапқы шығыс форматына қосымша, баламалы шығыстарды қолдануға мүмкіндік беретін қосымша мүмкіндіктер де бар. Бастапқы шығыс форматы 132 бағаннан тұрады және оны басқа бағдарламаға импорттау қиын. Ұшу аппаратының графикалық бейнесі AC3D форматында, ал деректер кестесі XML форматында JSBSim және FlightGear жобалары үшін, сондай-ақ еркін форматтағы LFI (Сызықтық функция интерполяциясы) деректер кестесі файлы қолжетімді. DIGDAT бағдарламасымен бірге AC3D, XML және LFI форматындағы шығыс файлдарын қарауға арналған бағдарламалар да бар. Деректер кестелерін экранға немесе PNG файлдары түрінде есептерге қосу үшін оңай экспорттауға болады.

Mathworks аэроғарыш құралдар жиынтығы

Aerospace Toolbox Digital DATCOM-нан MATLAB-қа нәтиже файлдарын импорттауға арналған функцияны қамтиды. Бұл функция статикалық және динамикалық талдаулардан аэродинамикалық коэффициенттерді жинап, оларды MATLAB-қа құрылымдардың жасушалық массиві түрінде жіберуге мүмкіндік береді, мұнда әрбір құрылым Digital DATCOM нәтиже файлы туралы ақпаратты сақтайды.

OpenDatcom-тың атауы

OpenDatcom – OpenAE қауымдастығы жасаған және қолдаған Digital DATCOM үшін ашық кодты графикалық интерфейс. OpenDatcom Digital DATCOM қолдайтын барлық негізгі (эксперименттік емес) мүмкіндіктерді қамтиды, сонымен қатар деректерді енгізу кезіндегі қателерді және шектеулерді нақты уақытта тексеруді жүзеге асырады. Бағдарламаның альфа нұсқасы 2009 жылдың 1 қарашасында жалпы қолдануға ұсынылды. OpenAE.org веб-сайты енді қолжетімді емес.

Құрылымы бұзылған ұшақтардың аэродинамикасын болжау

Digital DATCOM-ды жел тоннелі зерттеулерімен бірге пайдалану арқылы құрылымдық зақымдалған ұшақтардың аэродинамикасын болжау бойынша бірқатар зерттеулер жүргізілді. ДАА Суффа университетінің докторы Билал Сиддики, инженерлік деңгейдегі аэродинамикалық болжау әдістеріне негіделген DATCOM арқылы құрылымдық зақымдалған ұшақ моделінің сызықтық емес аэродинамикасын болжау тәсілін ұсынды. Кодтың алғашқы нәтижелері, өте төмен шабуыл бұрыштарындағы жел тоннелі деректерімен жақсы сәйкестік көрсетеді, бірақ шабуыл бұрышы артқан сайын дәлдік тез төмендейді. Осыған байланысты, жаңа әдістеме ұсынылады, ол зақымдалған жағдайлардың болжамды аэродинамикасын сау ұшақтың эксперименттік нәтижелерімен біріктіре отырып, зақымдалған ұшақтар үшін эксперименттік және болжамды аэродинамикалық коэффициенттер арасында жақсы сәйкестікке қол жеткізеді. Үш түрлі зақымдану конфигурациясы үстінкү дыбыс жылдамдығында зерттеледі. Бұл әдістеме зақымдалған ұшақтар үшін аэродинамикалық модельді жылдам құруға және симуляциялауға, сондай-ақ қайта конфигурацияланатын басқару жүйесін жасауға мүмкіндік береді.