Кіріспе

Колумбиялық футболшы (1966 жылы туған)

Хосе Рене Хигуита Запата (reˈne jˈɣita; 1966 жылғы 27 тамызда туған) – Колумбияның бұрынғы кәсіби футболшысы, қақпашы. Ол жоғары тәуекелді "свипер-қақпашы" ойын стилімен және драмалық жағдайларды жасау қабілеті үшін "Эль Локо" ("Жаңғырық адам") деген лақап атымен белгілі болды, тіпті қақпашы болғанына қарамастан кейде гол соқты. Хигуитаның ойын стилі, 1990 жылғы ФИФА Әлем чемпионатында алғаш рет әлемдік көрермендерге көрсетілген, қақпашылардың қақпадан алыс жағдайларда жауапкершілікті өз мойнына алуына үлгі болды. IFFHS Хигуитаны Оңтүстік Америка тарихындағы ең үздік 8-інші қақпашы деп санайды. Ол сонымен қатар барлығы 41 голмен тарихтағы ең көп гол соққан 10 қақпашының қатарында.

Ерте өмір

Хигуита Колумбияның Антиокия облысының Медельин қаласында Хорхе Сапата мен Мария Диоселина Хигуита отбасында дүниеге келді. Хигуита шамалы болғанда әкесі отбасын тастап кеткендіктен, оны анасы тәрбиеледі. Анасы да ерте қайтыс болғандықтан, оны әжесі күтімге алды.

Халықаралық мансап

Хигуитаның алғашқы ірі турнирі 1989 жылғы Америка Кубогы болды, онда команда бірінші кезеңде жеңіліп қалды. 1990 жылғы ФИФА Әлем чемпионатында ол елді бірінші рет 16-ға дейінгі кезеңге жеткізуге маңызды үлес қосты. Дегенмен, Хигуитаның ерекше ойын стилі салдарынан жасаған қателігі Колумбияның Әлем чемпионатыннан шығуына себеп болды. Ол Камерундық шабуылшы Рожер Милланы алдап өтуге тырысты, бірақ сәтті болмады. Милла допты тартып алып, гол соқты, осылайша Камерун ширек финалға өтті. Хигуита бұл қателікті "үйдей үлкен қателік" деп атады. Осындай әрекеттері үшін Хигуитаға "Эль Локо" ("Жабайы") деген лақап ат берілді. Ол 1991 жылғы Америка Кубогында ойнады, онда команда төртінші орынды иеленді. Ұлттық құрамаға соңғы рет 1999 жылғы Америка Кубогына шақырылды. Хигуита Колумбия ұлттық құрамасы үшін әрдайым стандарттық жағдайларды орындады және 68 халықаралық ойында барлығы үш гол соқты.

Ойын стилі

Ойын алаңында Хигуита өзінің көрікке ұнайтын ойын стилімен, қысымға төтеп беру қабілетімен және ерекше ойын тәсілімен танымал болды. Ол жиі қажетсіз тәуекелге барып, қарсыластардың қимылын болжап, өз есігінен шығып, допты қорғаушыларға беруге, жеке дриблинг жасауға және тіпті гол соғуға тырысып, осылайша оны "қорғаушы-қақпашы" деп атады. Сөйтіп, ол қақпашылардың голдан алыс жағдайларда жауапкершілікті өз мойнына алуына ықпал еткен алғашқылардың бірі болды. IFFHS Хигуитаны Оңтүстік Америка тарихындағы ең үздік 8-ші қақпашы деп санайды.

Скорпионның соққысы

Сонымен қатар, Хигуитаның "ескектеп тепкіні" (scorpion kick) ойлап тапқаны айтылады, бұл қозғалыс ойыншының алға секіріп, аяқтарын басынан жоғары орналастырып, өкшелерімен допты тебуді қамтиды. Хигуитаның ескектеп тепкісін ең әйгілі қолданған жағдайларының бірі – 1995 жылғы 6 қыркүйекте Уэмбли стадионында Англияға қарсы өткен достық ойында Джейми Реднапптан келген допты алаңнан шығарып тепкенде болды, бұл оған көптеген БАҚ назарын әкелді.

Жаттықтырушылық мансап

Хигуита Колумбия ұлттық құрамасын жаттықтыруға ниетті екенін білдірді және 2008 жылдың желтоқсан айында бұрынғы клубы "Реал Вальядолидтің" қақпашылар жаттықтырушысы лауазымына тағайындалды. 2011 жылы Сауд Арабиясындағы "Аль-Наср" клубына қосылып, 2016 жылға дейін шамамен 5 жыл бойы клубтың қақпашылар жаттықтырушысы қызметін атқарды. 2017 жылдың 28 маусымында қақпашылар жаттықтырушысы ретінде жұмысқа орналасқаннан кейін "Атлетико Насьональ" клубына қайта оралды. Қайта оралғаннан кейін ол: "Менің өмірімдегі арманым - "Атлетико Насьональға" қайта оралу болатын" деді.

Жеке өмір

Хигуита Диего Марадонамен дос болған және 2001 жылы Аргентинаның қоштасу матчында ойнаған. 1993 жылы Хигуита адам ұрлауға қатысқандығы үшін түрмеге қамалған. Ол Пабло Эскобар мен Карлос Молина арасында делдалдық қызмет атқарғандықтан, Молинаның қызын босату үшін кепіл ақшасын жеткізіп бергенге үлкен үлес қосты. Ол бұл қызметі үшін 64 000 доллар алған, бұл Колумбия заңын бұзу болып табылады, себебі адам ұрлаудан пайда табу қылмыс. Ол жеті ай түрмеде отырғаннан кейін айыпсыз босатылды. Оқиғаға қатысты түсіндірме берген Хигуита: «Мен футболшымын, адам ұрлау заңдары туралы ештеңе білмеймін», – деді. ESPN-нің «Екі Эскобар» деректі фильмінде Хигуита түрмеде отырған Пабло Эскобарға оның өзінің ұсталуына себепкер болғаны үшін алғыс айту мақсатымен барғанын және осылайша Колумбияны қысқа мерзімге тұрақтандырғанын айтты. Ол бұл теорияны оның сауал беру кезінде тек Пабло Эскобар туралы ғана сұрақтар қойылғанын, ал ұрлау туралы ештеңе сұралмағанын айту арқылы қолдады. Түрмеде болғандықтан Хигуита 1994 жылғы ФИФА Әлем Кубогына қатыса алмады. Тағы бір даулы жағдайда, 2004 жылдың 23 қарашасында Эквадор футбол клубы «Аукас» сапында ойнап жүргенде допинг тестісінде кокаин табылды. 2005 жылы Хигуита «Survivor» телешоуына ұқсас «La Isla de Los famosos: Una Aventura Pirata» («Танымалдар аралы: Қарақшылық оқиғасы») реалити-шоуына қатысты. Сондай-ақ 2005 жылы ол сыртқы келбетін толығымен өзгерту үшін пластикалық операция жасады. Хигуита саяси белсенділікке қатысуға ниетті екенін білдірді. Хигуитаның үш баласы бар: Синди, Памела (1993 жылы туған) және Андрес.