Кіріспе

Andersen Worldwide Société Coopérative (AWSC) – есеп айырысу фирмасы Arthur Andersen-дің жаһандық кеңселерiн басқарған Швейцариядағы ұйым. Ол сондай-ақ 2000 жылы бөлінуге дейін Andersen Consulting (қазір Accenture деп аталады) бас корпорациясы болды. Бұл шатыр ұйым 1977 жылы Arthur Andersen Société Coopérative деген атпен Arthur Andersen LLP және оған байланысты басқа да кәсіби қызметтер фирмаларының сол кездегі серіктестерімен Швейцария кооперативі ретінде құрылған. Arthur Andersen LLP және оған байланысты басқа фирмалардың жеке меншік серіктестері SC-нің жеке мүшелері болды, ал фирмалар SC-мен ресми келісімге қол қою арқылы мүше фирмалар атанды. SC мүше фирмалар арасында ортақ қызметтер көрсетуді үйлестіруші ретінде әрекет етті (SC-нің өзі өте аз қызметкерлері болды және өте аз қызметтер көрсетті). SC ешқашан кәсіби қызметтер ұсынбады (әр елде оларды мүше фирмалар ұсынды) және оның жеке мүшелеріне (жеке мүше фирмалардың серіктестері болған және өздерінің мүше фирмалары арқылы алатын сыйақыны алған) жалақы төлемеді. Andersen Worldwide ұйымының тұтастығының кілті – әрбір мүше фирманың SC-мен келісімге қол қою кезінде келіскен қатаң талаптарда және әрбір мүше фирманың әр серіктесінің SC-ге жеке мүшелігінде болды. Andersen жеке практикаларының көпшілігі өздерін бүкіл әлемдегі әрбір жеке серіктеспен серіктес ретінде қарастырды, бірақ олар заңды түрде өздерінің жеке мүше фирмасында серіктес ретінде жұмыс істеп, сыйақы алып отырды. Бұл олардың бүкіл әлемдік желіге ең үлкен пайда әкелу үшін автоматты түрде әрекет етуін білдірді, бұл ұйымға оның динамикасы мен күшін берді. Мүше фирмалардың консалтингтік қызметтерінің айтарлықтай өсуінен кейін және 1977 жылы Arthur Andersen-дің жекелеген ұлттық практикаларын екі бөлек Arthur Andersen және Andersen Consulting ұйымдарына бөлу туралы SC мүшелерінің шешіміне байланысты, консалтингтік серіктестердің қысымы салдарынан SC атауы Andersen Worldwide Société Coopérative деп өзгертілді. 1997 жылы Andersen Consulting Andersen Worldwide ұйымынан бөлінуді сұрады. Үш жылдан кейін, Халықаралық сауда палатасының ұзақ төрелік процесінен кейін, Andersen Consulting ақыры 2001 жылдың 1 қаңтарына дейін «Андерсен» атауын пайдаланудан бас тартуға келісіп, бөлінді. Көптеген дереккөздер «Андерсен Консалтинг» компаниясы өз тәуелсіздігі үшін 1 миллиард доллар төлеуге мәжбүр болғанын қате айтты. Бұл дұрыс емес. Andersen Consulting компаниясы Arthur Andersen-ге жылына көптеген миллиондар төлеп отырды, бұл Andersen Consulting компаниясының бөлінуіне себеп болды. Бөліну кезінде төленген 1 миллиард доллар «тәуелсіздік үшін төлем» емес, бұл тек қана тұрақты жылдық төлемдер болды, олар соңғы төрелік шешімі шыққанға дейін эскроуда сақталды. Үкім ресми жарияланғаннан кейін 4 сағат өткен соң, «Arthur Andersen» компаниясының бас директоры Джим Вадия дереу отставкаға кетті. Кейіннен Вадияның айтуынша, Arthur Andersen-дің басқармасында Вадия Andersen Consulting-тен кем дегенде 4 миллиард доллар (жұмыс ақысынан артық) алуы керек немесе орнынан түсуі керек деген шешім қабылданды.