Кіріспе

Сантьяго-де-Верагуас – Панама Республикасындағы Верагуас провинциясының және осы аттас ауданның немесе муниципалитеттің астанасы. Панамерикан тас жолының қасында орналасқан. Солтүстіктен Сан-Франциско ауданымен, оңтүстіктен Монтихо ауданымен, шығыстан Аталая ауданымен және батыстан Ла-Меса ауданымен шектеседі. Панама Республикасында өткізілген соңғы халық санауының мәліметтері бойынша, халық саны шамамен 60 000 адамды құрайды (2014).

Тарих

Сыныптастырылмаған, жойылып кеткен Эскория тілі қазіргі Сантьяго-де-Верагуас маңындағы жергілікті халықтармен сөйленген. Сантьяго 17 ғасырда Монтихо және Санта-Фе халқымен құрылды, олар осы жерде жиналып, бастапқы орталық ретінде қызмет ететін қаланы құруға шешім қабылдады. Қала Мартин-Гранде өзенінің оңтүстігінде, көбінесе Лос-Чоррос деп аталатын жерде орналасты. Панама епископы Дон Антонио Кальдерон Верагуа провинциясын құраған халықтар туралы жазған 1606 жылы Сантьяго әлі болмаған. Санта-Фе (ең ежелгісі), Сан-Педро-дель-Монтихо, Аталая, Нуэстра-Сеньора-де-Ремедиос және Аланже. Сондай-ақ, 1620 жылғы Лоренцо дель Салто жасаған картада да көрсетілмеген. Мадридтегі Ұлттық кітапхананың 2930 жылғы қолжазбасы Сантьягоның 1621 жылы бар болғандығын нақты көрсетеді (folio 159 r°), бұл оның негізі 16 ғасырдың соңында немесе 17 ғасырдың басында қаланғанын болжайтын гипотезаны растайды. Доктор Альберто Осорио Осорио: Колониалдық Сантьяго-де-Верагуас, Панама 1989, 83 б. Хроникашы Хуан Диес Де Ла Калле өзінің "Американың азаматтық және шіркеу тарихының құжаттары жинағы" еңбегінде "Сантьяго-де-Верагуа қаласы 1621 жылғы 23 қазанда құрылды" деп мәлімдейді. Автор Тьерра-Ферме патшалығының үнді қалалары мен елді мекендері туралы мәлімет берген. Сантьягоның ескі қаласының бар екендігі туралы басқа да дәлелдер, оның 1637 жылы көшірілуі туралы ақпаратты ұсынатын заманауи құжаттарда айтылады, олар басқа да құнды сілтемелер мен жарияланбаған құжаттардан алынған. Осылайша, Сантьяго тарихының беттерінде екі анық сәт бар: Сантьяго-де-Верагуа қаласының ескісі – 1621 жылғы 23 қазан және жаңасы – 1637 жыл. Марио Молина: Верагуас, Колумб пен Урака жері, 2008. Панама Аудиенциясының соты 1751 жылғы 20 маусымдағы Корольдік жарлық бойынша таратылғаннан кейін, елге Верагуас провинциясын қамтитын құрлықтың Бас командасы деген атпен әскери үкімет басшылық етті. 1821 жылғы 28 қарашада Панама қаласында Испаниядан тәуелсіздік жарияланды. Сол жылдың 4 желтоқсанында Сантьяго қаласында Испания билігінен Верагуас провинциясының тәуелсіздігі жарияланды. 1903 жылғы 9 қарашада сағат 15:30-да қалада Панаманың Колумбиядан бөлінуіне қосылу туралы актіге қол қойылды.

Ауылдар

Сантьяго ауданына келесі елді мекендер кіреді: Сантьяго, Ла Колорада, Ла Пенья, Ла Рая де Санта Мария, Понуга, Сан-Педро-дель-Эспино, Канто-дель-Льяно, Лос-Альгарробос, Сан-Мартин-де-Поррес, Уррака, Эдвин Фабрега, Карлос Сантана Авила, Ла Соледад, Ринкон Ларго, Эль Льянито және Родриго Луке.

Экономика

Сантьяго экономикасы сауда, банк ісі, ауыл шаруашылығы және мал шаруашылығы негізінде құрылған. Ла Пенья сияқты қалаларда қыш өндірісі, ал Ла Колорадада былғары өңдеу салалары да аз дәрежеде дамыған.

Демография

Сантьяго қаласының халқы 88 997 тұрғын (2010 жылғы ұлттық халық санағы деректері бойынша).

Инфрақұрылым

Сантьяго – Верагуас провинциясының көлік торабы, Сантьяго көлік терминалынан аймақтағы кіші қалаларға автобустар үнемі қатынайды. Қала елдің басқа бөліктерімен жақсы байланысқан және тарихи тұрғыдан Панама қаласынан Читре және Давид сияқты елдің басқа аймақтарына саяхаттайтын адамдар үшін тоқтау орны болып келген. Елдің орталық орналасқандығының артықшылықтары пайдаланылып, Верагуас провинциясының қалған бөлігімен байланыстыру үшін маңызды жолдар мен көпірлер салуға ықпал жасалды. Панамерикан тас жолы қаладан өтеді және тұрғындар үшін қоғамдық көлік қызметтері бар. Панамадағы көптеген қалалар сияқты, Сантьягода биік ғимараттар жоқ, оның орнына отаршылдық архитектурасы мен атмосферасы сақталған. Қаланың әртүрлі жерлерінде заманауи ғимараттар кездеседі, олар әсіресе сауда орталықтары, банктер және мемлекеттік кеңселер үшін пайдаланылады. Оның отаршылдық тамыры зор тарихи құндылыққа ие және Хуан Демостенес Аросемена атындағы жалпы білім беретін мектеп (ұлттық тарихи ескерткіш), Верагуас аймақтық мұражайы және Апостол Яков соборы арқылы көрініс табады. Қалаға екі ірі аурухана қызмет көрсетеді: қала шетіндегі доктор Луис "Чичо" Фабрега ауруханасы және доктор Хорасио Диас Гомес поликлиникасы. Қаланың барлық жерінде мемлекеттік және жеке меншікке тиесілі шағын медициналық орталықтар бар. Соңғы жылдары жолдар мен қоғамдық кеңістіктердің сапасын жақсартуға, соның ішінде Авенида Центральдегі электр кабельдерін жерге көмуге бағытталған бірнеше инфрақұрылымдық жобалар жүзеге асырылды.

Туризм

Сантьяго – Верагуас облысының астанасы. Панама қаласынан Панамерика тас жолымен шамамен үш жарым сағаттық жерде орналасқан. Облыстағы ең танымал бағыттарға сапарламас бұрын киім, дәрі-дәрмек немесе азық-түлік сатып алуға ыңғайлы сауда орталығы болып табылады. Сантьягода Pan American Highway бойында орналасқан Gran David және Mykonos сияқты қонақ үйлерде, пансионаттарда және уақытша пәтерлерде шамамен 2000 бөлме бар.

География

Биіктігі: 101 метр. Ен тік бұрыш 8° 6' 20.57" N
Бойлық 80° 58' 16.06" W