Кіріспе

Әліппә-сандық код, АҚШ Әуе күштері белгілі бір мамандықты анықтау үшін қолданады.

Әуе күштерінің мамандық коды (AFSC) – АҚШ Әуе күштерінің белгілі бір мамандықты анықтау үшін қолданылатын әліппә-сандық код. Офицерлік AFSC төрт таңбадан, ал қатардағы әскери қызметшілердің AFSC бес таңбадан тұрады. Лауазым талаптары мен жеке біліктіліктерді нақтырақ анықтау қажет болған жағдайда AFSC-мен бірге әріптік префикс немесе суффикс қолданылуы мүмкін. AFSC АҚШ Армиясы мен АҚШ Теңіз жаяу әскерлері қолданатын әскери мамандық кодтарына (MOS кодтары), сондай-ақ АҚШ Теңіз күштерінің қатардағы әскери қызметшілерінің біліктіліктері мен офицерлік тағайындамаларына және АҚШ Теңіз күштерінің әскери қызметшілерінің біліктіліктері мен АҚШ Құрама Штаттарының Сақшы қызметі офицерлерінің мамандықтарына ұқсас. АҚШ ғарыш күштерінің баламасы – Ғарыш күштерінің мамандық коды (SFSC) деп аталады.

Тарих

1947 жылы Әскери-әуе күштері Армиядан бөлінгеннен кейін, ол Армияның MOS оккупациялық кодтары жүйесін сақтап қалды, оларды 1954 жылы өзгертіп жаңартады. Бұл кодтар 5 таңбадан тұратын; мысалы, техникалық қызмет көрсету деректері жүйелерінің маманы – 39150, ал ауа райы техникалық маман – 25170. 1993 жылдың қазан айында Әскери-әуе күштері жаңа AFSC жүйесін енгізді, ол Меррилл МакПик басшылығымен күштерді қайта құрылымдаумен байланысты мамандықтарды үйлестірді. Осы өзгерістер офицерлік AFSC санын 216-дан 123-ке, ал қатардағы әскерилердің AFSC санын 203-тан 176-ға дейін азайтты.

Қосымша ақпарат

Әуе күштеріндегі қызмет кезеңінде әуешілер кейде жұмысын ауыстырып, бірнеше мамандықтар бойынша оқып, бірнеше AFSC (Әскери мамандықтар тізімі) алады. Бастапқы AFSC (PAFSC) – бұл жеке адамның ең жоғары біліктілік деңгейіне ие болған және сол AFSC-ні орындауға ең лайықты мамандық атауы. Қызметтік AFSC (DAFSC) – әуешіге берілген нақты лауазымды көрсетеді. Бақылау AFSC (CAFSC) – тағайындамалар жасау, оқыту қажеттіліктерін анықтау және үміткерлерді қарау үшін басқару құралы. Көбінесе, әскери қызметшінің PAFSC біліктілік деңгейі оның CAFSC деңгейінен жоғары болады, себебі CAFSC біліктілік деңгейі шеніне, ал PAFSC біліктілік деңгейі нәтижесі мен біліміне байланысты. Әдетте, PAFSC, DAFSC және CAFSC бірдей болады. Дегенмен, қайта оқыту, арнайы міндеттер немесе Әуе күштері деңгейіндегі өзгерістер сияқты жағдайларда осы айырмашылықтар қажет болады. Сонымен қатар, бірнеше мамандыққа қайта оқытылған әуешілер бірнеше Екінші AFSC (2AFSC, 3AFSC және т.б.) алады. Әуе күштері офицерлері MilPDS жүйесінде 3 AFSC-мен шектеледі, ал қатардағы әскери қызметшілерде 4 AFSC тіркелген болуы мүмкін. Арнайы тәжірибе идентификаторлары (SEI) – арнайы тәжірибе мен оқытуды анықтау үшін белгіленеді. Әуе күштері қатардағы әскери қызметшілерінің сыныптамалық анықтамалығы (AFECD) және Әуе күштері офицерлерінің сыныптамалық анықтамалығы (AFOCD) ІІІ бөлімінде рұқсат етілген SEI-лердің толық тізімі, олардың тағайындалу критерийлері мен рұқсат етілген AFSC комбинациялары келтірілген. (AFMAN 36–2100)

Қатардағы әскери қызметшілер 7-ші біліктілік деңгейінен бастап 5 жыл қызмет еткеннен кейін шеберлік белгісін (Master badge) кіе алады. Офицерлер мамандық бойынша 15 жыл қызмет еткеннен кейін шеберлік белгісін киеді.