Кіріспе
Американдық жазушы (туған 1958)
Сара Мириам Шульман (28 шілде 1958 жылы туған) – американдық романист, драматург, беллетрист емес әдебиеттер авторы, сценарист, геи белсендісі және ЖИТС тарихшысы. Ол Норт-Уэстерн университетінде беллетристикадан профессор және Нью-Йорк гуманитарлық институтының стипендиаты. Ол Билл Уайтхед сыйлығының және Ламбда әдеби сыйлығының иегері.
Ерте өмір және білім
Шульман 1958 жылғы 28 шілдеде Нью-Йорк қаласында дүниеге келген. Ол Хантер колледжінің жоғары мектебінде оқыды және 1976-1978 жылдары Чикаго университетінде білім алды, бірақ бітірген жоқ. Ол Нью-Йорк штатының Саратога-Спрингс қаласындағы Эмпайр-Стейт колледжінен бакалавр дәрежесін алған.
Әдеби мансап
Шульман өзінің алғашқы романын 1984 жылы «Софи Хоровиц оқиғасы» деп жариялады, содан кейін 1986 жылы «Қыздар, көріністер және бәрі» – бұл шығарма лесбияндық субмәдениеттер арасында маңызды деп есептеледі. Шулманның үшінші романы «Делорестен кейін» «Нью-Йорк Таймс» газетінде жағымды пікір алды, сегіз тілге аударылды және 1989 жылы Америка кітапханалар қауымдастығының Стоунволл кітап сыйлығына ие болды. «People In Trouble» 1990 жылы, ал «Empathy» 1992 жылы жарық көрді. Романшы Эдмунд Уайт оның келесі романы «Креветная Богемия» (1995) туралы «Нью-Йорк Таймс» үшін рецензия жазып, оны The Publishing Triangle-тың 100 ең жақсы ЛГБТ кітабының бірі деп атады. Кейінгі романдарына «Shimmer» (1998), «The Child» (2007) және «The Mere Future» (2009) кіреді. «The Cosmopolitans» (2016) Publishers Weekly журналының пікірінше, 2016 жылдың ең жақсы американдық романдарының бірі аталды. 2018 жылы ол президент Дональд Трамп тұсындағы өмірдің сезімдерін бейнелейтін, лесбиян детектив романына оралып, түсініктеме берген «Мэгги Терри» романын жариялады. «Stagestruck: Theater, AIDS, and the Marketing of Gay America» (1998) Stonewall Book Award сыйлығын жеңіп алды, бұл кітап 1996 жылғы сәтті мюзикл «Rent»-тің маңызды сюжеттік элементтерінің 1990 жылғы «People in Trouble» романынан алынғанын дәлелдейді. «Rent»-тің гетеросексуалдық сюжеті «La Bohème» операсына негізделген, ал гей сюжеті Шулманның романына ұқсас. Шулман сотқа шағымданған жоқ, бірақ «Stagestruck» кітабында мюзиклде СПИД және геилер бейнеленуін сол жылы осы қауымдастықтар жасаған жұмыстармен салыстырып талдады. 2009 жылы The New Press баспасы «Ties That Bind: Familial Homophobia and Its Consequences» атты еңбегін жариялады, ол Ламбда әдеби сыйлығына ұсынылды. 2013 жылдың қыркүйегінде Калифорния университетінің баспасынан «Адам санасының гентрификациясы: жоғалған қиялдың куәсі» кітабы шықты. Slate журналы «The Gentrification of the Mind» кітабын 10 «Ең танылмаған кітаптың» бірі деп атады, ал GalleyCat оны жылдың «Ең танылмаған кітаптарының» бірі деп бағалады. Бұл кітап та Ламбда әдеби сыйлығына ұсынылды. «Israel/Palestine and the Queer International» кітабы 2012 жылы Дьюк университетінің баспасынан жарық көрді және Ламбда әдеби сыйлығына ұсынылды. 2016 жылы «Conflict Is Not Abuse: Overstating Harm, Community Responsibility and the Duty of Repair» атты кітабы Arsenal Pulp Press баспасынан шықты, ол Ламбда әдеби сыйлығына ұсынылып, Publishing Triangle баспасының Джуди Грэн сыйлығын жеңіп алды. 2016 жылы Шулман Publishers Weekly журналының ең төмен бағаланған 60 жазушысының бірі деп танылды. 2018 жылы оның 1994 жылғы «My American History: Lesbian and Gay Life During the Reagan/Bush Years» жинағының екінші басылымы шықты, оған Урваши Вайд, Стивен Трэшер және Элисон Бекделдің жаңа материалдары қосылды. «Let the Record Show: A Political History of the AIDS Coalition to Unleash Power New York (ACT UP, New York 1987–1993)» кітабы 2021 жылы Farrar, Straus және Giroux баспасынан жарық көрді және 2019 және 2020 жылдарғы J. Anthony Lukas Book Prize for Works In Progress, сондай-ақ 2022 жылғы PEN/John Kenneth Galbraith Nonfiction сыйлығының финалисі атанды. Ол Publishing Triangle-дың арнайы сыйлығын жеңіп алды, ЛГБТҚ әдебиеті үшін Ламбда әдеби сыйлығына ие болды және ЛГБТ журналистерінің ұлттық ұйымының сыйлығымен марапатталды. Бұл кітап 2021 жылғы «Нью-Йорк Таймс» газетінің ең көрнекті кітабы болып танылды. Cleveland Review of Books кітабында «саяси және әлеуметтік талдаулар мен адамдардың терең бейнелеуі» үйлесім тапқандығы айтылды.
Белсенділік
Шульманның белсенділігі бала кезінде анасымен бірге Вьетнам соғысына қарсы шығуынан басталды. Сондай-ақ ол алғашқы тікелей әрекетке қатысты, онда ол және тағы бес адам («Әйелдер бостандығының шабуылдық бригадасы» деп аталды) Конгресте абортқа қарсы тыңдауды тоқтатты. Ол 1987 жылдан 1992 жылға дейін ACT UP мүшесі болды, FDA, NIH, Stop the Church акцияларына қатысты және ACT UP Бірінші шығанақ соғысына қарсы Grand Central Station станциясын басып алған кезде тұтқындалды. 1987 жылы Шульман мен режиссер Джим Хаббард Нью-Йорк лесбиянкалары мен геилерінің эксперименталды кинофестивалін құрды, қазір ол MIX NYC деп аталады. 1992 жылы Шульман және тағы бес әйел тікелей әрекеттер ұйымы – «Лесбиянка шабуылшылары» құрды. 1992 жылы «Эмпатия» кітабының тұсаукесері барысында Шульман Оңтүстіктегі гей кітап дүкендеріне кітаптарының тарауларын ашу үшін сапар шекті. Ұйымның ең маңызды жетістіктерінің бірі – лесбиянка, гей және бисексуалдардың тең құқықтары мен азаттығы үшін Вашингтонда өткен шеру кезіндегі алғашқы «Дайк шеруін» ұйымдастыру, сондай-ақ Мэн және Айдахо штаттарына гейге қарсы заңға қарсы күреске көмектесу үшін жас ұйымдастырушылардың топтарын жіберу болды. 2001 жылдан бері Шульман мен Джим Хаббард ACT UP ауызша тарихы жобасын жүзеге асырып, 18 жыл бойы ACT UP-тың 188 тірі қалған мүшесімен сұхбаттасты. Олар «Ашумен біріккен: ACT UP тарихы» атты деректі фильмін жасады, ол 2010 жылдың күзінде Заманауи өнер мұражайында көрсетілді. Гарвард мұрағатты өз жинағына сатып алды, бірақ оған тегін қолжетімділікті сақтап, түскен қаражатты «Ашумен біріккен» фильмін шығаруға жұмсады. 2009 жылы Шульман Палестинаны және бойкот, инвестицияларды тоқтату және санкцияларды қолдау ниетімен Тель-Авив университетінің шақыруын қабылдамады. Ол «Jewish Voice for Peace» кеңесші кеңесінің мүшесі және Стейтен-Айленд колледжінде Палестинадағы әділдік үшін студенттер ұйымына кеңесші. Ол сонымен қатар RAIA (Америка-Израиль альянсын зерттеу) кеңесінде де жұмыс істейді. 2011 жылы ол «Нью-Йорк Таймс» газетінде «қызыл жуу» туралы мақала жариялады, бұл терминді бұрын Әли Абунима Израиль үкіметінің ЛГБТ құқықтарын жарияланымда пайдалануын сипаттау үшін қолданған. 2010 жылдан бері ол «Jewish Voice for Peace» кеңесші кеңесінде қызмет етеді. Университет профессоры болып жұмыс істеген кезеңде Шульман бірқатар қоғамдық бастамалар арқылы жазушыларға оқыту және кеңес беруді жалғастырды, оның ішінде Ламбда әдеби қоры, Queer Artists Mentorship, Topside Press демеушілігімен транс әйелдерге арналған тәуелсіз семинар, Провинстаундағы Көркемөнер жұмыс орталығы және COVID-19 пандемиясы басталғанға дейін өзінің пәтерінен өткізілген бірнеше семинарлар бар. Ол Performance Space New York-та әр айдың бірінші дүйсенбісінде «First Mondays: Free Readings Of New Works In Progress» іс-шарасын ұйымдастырады. 2017 жылы ол Клаудия Ранкиннің «Жасампаздық ойлар институтының» кеңесші кеңесіне қосылды.
Театр
1979 жылдан 1994 жылға дейін Нью-Йорк қаласының Ист-Виллидж ауданындағы авангардтық Downtown Arts Scene аясында оның 15 пьесасы қойылды. Ойын орындарына Көшелер университеті, П.С. 122, Ла Мама, Король Тут Вах Вах Hut, Пирамида клубы, 8BC, Франклин пеші, Ас үй, Эла Трояно және Узи Парнес клубы – Шамшырақ, Мұнда, Орындаушылар гаражы және тағы басқалары кірді. 2001 жылы Шульман 20-ғасырдың жазушысының өміріне негізделген «Карсон МакКуллерс» пьесасымен Санденс театрлық зертханасына қабылданды. Семинарда Анджелина Филлипс пен Билл Кэмп ойнады, режиссері – Крейг Лукас. Пьеса 2002 жылы Playwrights Horizons-та әлемдік премьерасын өткізді, режиссері – Марион МакКлинтон, басты рөлде – Женни Бэкон. Одан кейін Playwrights Horizons-та Трип Каллман режиссерлік еткен, Деирдра О'Коннелл ойнаған «Manic Flight Reaction» пьесасы қойылды. Шульман 2007 жылы Филадельфиядағы Вилма театрында Морган Спектордың қатысуымен Джири Зиска режиссерлік еткен Айзек Башевис Сингердің «Дұшпандар, махаббат тарихы» романының адаптациясын жазу құқығын алды. Кейін пьеса Джо Бонни режиссерлік еткен Нью-Йорк театрлық шеберханасында оқылды. 2018 жылы оның «Between Covers» пьесасы Чикагодағы Гудман театрында өткен New Stages Festival фестиваліне ілікті, ал «Roe Versus Wade» пьесасы Нью-Йорк театрлық шеберханасында оқылды. Сонымен қатар, BMG және Манчестер фабрикасы оған Марианна Фейтфулл музыкасын ерекшелендіретін «The Snow Queen» театрлық туындысы үшін кітап жазуды тапсырды. 2021 жылы оның «Леди Гамлет» пьесасы Провинстаун театрында премьера болып, басты рөлді Женифер Ван Дайк сомдады және Broadway World/Boston сыйлығымен «Ең үздік жаңа пьеса» номинациясын жеңіп алды. 2023 жылдың мамыр айында оның 1998 жылғы «SHIMMER» романының музыкалық адаптациясы композитор Энтони Дэвистің музыкасымен, Майкл Коридің сөздерімен және Джесс МакЛеодтың режиссерлігімен Йейл университетінде алғашқы семинарын өткізді. Екінші семинар 2024 жылдың қаңтар айында Солтүстік-Батыс университетінде өтеді, 25 және 28 қаңтарда қойылымдар көрсетіледі.
Фильм
2009 жылдың күзінде Шульман мен Шерил Дунье Гвиневра Тернер, Лиза Горник, Шерил Дунье және В. С. Броди ойнаған Дуньенің "Тұлқылар" фильміне сценарий жазды. Фильмнің әлемдік премьерасы 2010 жылдың қаңтар айында 60-шы Берлин халықаралық кинофестивалінде өтті. Олар Дуньемен бірге X рейтингілі "Мама келеді" фильмін жазды, оны Германияда Юрген Брюнинг өндірді және 2012 жылғы Берлин халықаралық кинофестиваліне іріктелді. Ол Джим Хаббардпен бірге "United in Anger: A History of ACT UP" атты толықметражды деректі фильмінің қосымша продюсері. Фильмнің халықаралық премьерасы Палестинаның Рамалла қаласында болды. Ол Миланның MIX және Питтсбургтегі ReelQ фестивальдерінде "Үздік деректі фильм" жүлдесін жеңіп алды.