Кіріспе

Солтүстік Йоркширдегі Англиядағы ауыл және азаматтық қауым.

Этимология

Ұлы Айтон атауы көне ағылшын тіліндегі "Ea tun" сөзінен туындаған, ол "өзен жағасындағы шаруашылық" деген мағынаны білдіреді. Ұлы Айтон арқылы өтетін өзен – Левен, ол Тис өзенінің саласы. Кейіннен қосылған "ұлы" сөзі бұл ауылды жақын орналасқан Кіші Айтоннан ажыратады.

Тарих

18-19 ғасырларда Ұлы Эйтон тоқу, тері илеу, сыра қайнату және плитка жасау өнеркәсіптерінің орталығы болды. Кливленд тауларынан темір кені, шұбар тас және квасцтар да алынды. Ұлы Эйтон 1841 жылдан 1997 жылы жабылғанға дейін Ұлы Эйтон Достар мектебіне (Квекерлер мектебіне) үйі болды. Ауыл Кливленд таулық құтқару жасағының базасы қызметін атқарады.

География

Ұлы Айтон Кливленд тауларының етегінде, Эсби Мурдың төменгі жағында және ерекше пішіндес Роузберри Топпингтің көлеңкесінде орналасқан. Тис өзенінің саласы – Левен өзені ауылдан өтеді және Жоғары Жасыл мен Төмен Жасыл деп аталатын екі орталық бөлігін байланыстырады. Робин Гуд шығанағы мен Иглсклифф арасында 31 шақырымға созылған, қатты тас шпаттан тұратын Кливленд Дайкі ауылдың солтүстік-шығысында жатыр. Ауыл Миддлсброның құрылыс аймағына жақын, оңтүстік-шығысқа қарай 5 шақырымдай (3 миль), ал орталығына дейін 11 шақырым (7 миль) қашықтықта орналасқан. Стокслиден солтүстік-шығысқа қарай 5 шақырым (3 миль), ал Гисбородан 8 шақырым (5 миль) жерде жатыр. 1894 жылдан 1974 жылға дейін Йоркширдің Солтүстік Ридингіндегі Стоксли ауылдық округіне қарады. Ауыл Редкар және Кливленд, Миддлсбро және Хэмблтон аудандарының қиылысында орналасқан. Бұл Лангбаург ауылының Лангбаург вапентакесінің тарихи жиын орыны болғандығымен үйлеседі. Сол аттас сайлау округі 2011 жылғы халық санауы бойынша 4973 тұрғыны бар Килдейлге дейін шығысқа қарай созылады.

Көлік

Ауыл Эск аңғары жолындағы Ұлы Эйтон теміржол станциясымен қамтамасыз етілген.

Көрнекті орындар

Төмендегі ауылдың ескерткіштерінің бәрі Джеймс Кук есімімен байланысты. Грейт-Айтон жерінде Кук отбасының үйі тұрған бастапқы орынды қазір граниттен жасалған обелиск белгілейді. 'Кук коттеджі' қазір Австралияның Мельбурн қаласындағы Фицрой бағында орналасқан, ол Англияда бөлшектелген соң 1934 жылы Австралияда қайта құрастырылды. Обелиск Австралияда Кук алғаш көрген жер – Пойнт Хикстен алынған граниттен салынған. Капитан Кук мектеп-мұражайы 1704 жылы жер иесі Майкл Постгейт құрған бұрынғы қайырымдылық мектебінде орналасқан. Джеймс Кук 1736-1740 жылдар аралығында осы жерде алғашқы білімін алған. 1997 жылдың 12 мамырында Хай Гринде Джеймс Кук 16 жасында Стайтс жаққа қарап тұрған мүсіні ашылды, дәстүр бойынша, осы жерде ол теңіздің тартымдылығын сезінген. Бұл мүсін Хэмблтон аудандық кеңесінің тапсырысымен жасалған және мүсінші Николас Димблбидің еңбегі.

Дін

Крайст Чиркінің шіркеуі 1876 жылы салынған және қазір ІІ санаттағы ескерткіш ретінде тіркелген. Онда күні бойы бірнеше қызмет өткізіледі, оларға барлығы шамамен 200 адам қатысады. Жаз айларында кешкі қызмет 12 ғасырдан бері сақталған бұрынғы приход шіркеуі – Әулиелер шіркеуінде өтеді. Шіркеуде Джеймс Джепсон Биннс жасаған орган бар.