Кіріспе

Оңтүстік Кореяның әлеуметтік желісі

Cyworld (hangul=싸이월д) – Оңтүстік Кореяның әлеуметтік желі қызметі. Cyworld бастапқыда SK Communications компаниясының бөлігі болды және 2014 жылы тәуелсіз компанияға айналды. Мүшелер бір-бірімен Ilchon (hangul=일촌, Hanja: 一寸) немесе "достық" қарым-қатынасын minihompy арқылы орнатып, дамытады. Аватарлар мен "мини бөлмелер" қолданылады.

Cyworld-тегі "Cy" сөзі "кибер" дегенді білдіруі мүмкін, бірақ сонымен қатар корей тіліндегі "қарым-қатынас" (hangul=사이 'арасында') сөзімен де сәйкес келеді. Басты айырмашылық – кіріс дотори (hangul=도토리), яғни емен бұршақтарын сату арқылы түседі, оларды фондық музыка, пикселдік жиһаз және виртуалды техника сияқты виртуалды тауарларды сатып алуға болады. Cyworld компаниясы Қытай мен Вьетнамда да жұмыс істейді.

Шолу

Cyworld 1999 жылы іске қосылды және 2003 жылы SK Communications компаниясы сатып алды. Оның Оңтүстік Корея халқының 25 пайызы қолданушылары болды. 2006 жылға қарай оның ішкі қолданушылар базасы 19 миллионға жетті, бірақ 2008 жылы бұл көрсеткіш 18 миллионға төмендеді. Cyworld-тің кейбір шетел нарықтарындағы қабылдануы аса ынталы болған жоқ, ал 2010 жылға қарай Cyworld Германия, Жапония және АҚШ-тағы қызметін тоқтатты. "cy" сөзі корей тілінде "адамдар арасында" деген мағынаны білдіреді, бұл веб-сайттың желілік мүмкіндіктерін көрсетеді және пайдаланушылардың бір-бірімен тығыз байланысын білдіреді. Дегенмен, көптеген адамдар "cy" сөзін "cyber" сөзінің қысқартылған түрі деп қате түсінеді, себебі оның айтылуындағы ерекшелік ("сай") корей тілінде "арасында" деген сөздің дұрыс жазылуына сәйкес келеді. Бұл адамдардың өздерін көрсететін жер емес, керісінше, байланыс құратын мүмкіндік беретін веб-сайт болды, сондықтан мүшелер офлайн режимінде кездесе алатын. Cyworld алғашқы кезеңдерінде үлкен табысқа жете алмады, бір кезде 1,5 миллиард вон тапшылыққа ұшырады. Өзін-өзі көрсетудің көптеген тәсілдерін ұсына отырып, мини-хомепиде негізгі сурет, тарих, пайдаланушы профилі, фото әңгіме, әңгіме бөлмесі, фондық музыка, фотоальбом, күнделік, хабарландыру тақтасы, бейнероликтер және безендіру сілтемелері сияқты мүмкіндіктер болды. Мини-хомепидің тағы бір құрамдас бөлігі – виртуалды жиһазбен жабдықталған сәнді онлайн бөлме, мини-бөлме болды. Minihomepy-нің табысқа жетуінің басты себептерінің бірі – сол кезде Кореяда кең таралған "жеке веб-беттерге" адамдардың наразылығы болды. Cyworld dotori (көк нәркес) деп аталатын өзіндік кибер валютасын қолданады. Мини-хомепилер мен мини-бөлмелерді безендіруге арналған заттарды доторимен сатып алуға болады, ал адамдар өздерінің мини-хомепилерін безендіруді өзіндік өрнек берудің бір жолы деп санағандықтан, доториге өз еркімен ақша жұмсайтын. Cyworld 2002 жылдың қарашасында өзінің бәсекелесі Freechal (онлайн қауымдастықтарға арналған тағы бір желілік сайт) пайдаланушыларынан айына 3000 вон талап еткен кезде қосымша табысқа ие болды. Freechal сондай-ақ, төлемді жүргізбегендер басқаратын қауымдастықтарды жабу жоспарларын жариялады. Бұл "төле немесе жап" саясаты көптеген мүшелерді жазылымдарын тоқтатуға және Cyworld-ті қоса алғанда, басқа тегін онлайн қауымдастықтарға көшуге итермеледі.

SK Telecom компаниясымен бірігу

2003 жылдың тамызында Cyworld кореялық байланыс компаниясы және Nate доменінің иесі SK Telecom компаниясымен бірікті. Абоненттер санының күрт өсуі Cyworld үшін өздігінен басқаруды қиындатты, ал SK нарықтағы одан әрі даму үшін ресурстарды ұсынды. SK қауымдастық бөліміне енгенімен, Cyworld өзінің бренд атауын, қызметін және тәуелсіздігін сақтап қалды. Бірлесу бірден нарықтағы маңызды жетістікке алып келді. 2003 жылдың соңына қарай Cyworld «cyholic» (Cyworld-қа тәуелді адам) және «cyjil» (jil – корей тіліндегі «әрекет» сөзімен ойнау, сондықтан cyjil – Cyworld-қа қатысты әрекеттер жасау) деген терминдерді тудырды. 2003 жылдың басынан қараша айына дейін ай сайынғы келушілер саны үш еседен астамға (2 миллионнан 7 миллионға дейін) өскен Cyworld корей халқының арасында сенсация тудырды. 2007 жылдың басында Cyworld қызметтеріне 20 миллион мүше жиналды (Оңтүстік Корея халқының шамамен жартысы), осыдан кейін «са чон дәуірі» деген термин пайда болды, яғни кез келген екі Cyworld мүшесі төрт байланыс арқылы Cyworld ilchons болуы мүмкін. 2009 жылы Cyworld өзінің доменін SK-ның Nate доменімен біріктірді. Бұл қадам «пайдаланушыларға қолайлы болу» мақсатымен жасалды, себебі екі доменде де 17 миллионнан астам ортақ мүше болды. Біріккеннен кейін сайтқа ешқандай маңызды өзгеріс енгізілген жоқ. 2011 жылға қарай Cyworld-те 25 миллионнан астам мүше тіркелді.

2011 жылғы деректердің шығуы және төмендеуі

2009 жылы Facebook Кореяда қызметін бастаған кезде Cyworld Кореядағы жалғыз танымал SNS сервисі ретіндегі мәртебесін бірте-бірте жоғалта бастады. Кейбір зерттеулерге сәйкес, Facebook-тың қарапайым дизайны мен функционалы Cyworld-ке қарағанда тартымдырақ және қолдануға ыңғайлырақ болды. Cyworld жаһандық қызметтер ұсынбағандықтан, әлемдегі достарымен байланыс құруды қалағандар үшін қолайсыз сервис болып саналды. 55 миллионнан астам абоненті бар KakaoTalk мобильді сервисімен байланысы арқасында Kakao Story, смартфон пайдаланушыларына арналған SMS сервисі, өзінің бәсекелестерінен басымдықтарға ие болды. Cyworld трендтерге ілесе алмағандықтан, нарықта артта қалды. Cyworld-тың нарықтағы үлесі 2011 жылы деректердің жария болуымен одан да төмендеді. 2011 жылдың шілдесінде Cyworld/Nate платформасы 35 миллионнан астам пайдаланушының жеке ақпаратын ұрлаған қылмыскерлердің шабуылына ұшырады. SK Telecom залалды азайтуға тырысты, бірақ көп ұзамай ақпараттың жария болуына байланысты өтемақы талаптарымен сотқа шақырылды. Бұл компания үшін үлкен шығындарға әкелген сот процесі болды, себебі елде мұндай топтық сот ісіне қатысты прецеденттер жоқ еді. Статистика көрсеткендей, 2011 жылдың шілдесіндегі деректердің жария болуынан кейін сайттың уникальды келушілер саны (UV) және көрсетімдер саны (PV) күрт төмендеді. 2020 жылдың шілдесінде сайт TLS 1.2 стандартын қолдамайды, нәтижесінде браузерлер ескерту хабарламаларын шығарады. Барлық негізгі браузерлерде TLS 1.0 және 1.1 қолдауы 2020 жылдың екінші жартысында тоқтатылатыны күтілуде. Cyworld серверінің конфигурациясы оның бірнеше белгілі және түзетілген шабуылдарға осал екенін көрсетеді.

2021 жыл - сатып алумен жаңа бастама

2021 жылдың сәуірінде Cyclub Corporation компаниясының еншілес компаниясы болып табылатын CyworldZ, Cyworld компаниясын иелігіне алды. CyworldZ SK компаниясынан пайдаланушы деректерін сатып алып, метаверс технологияларымен қолдау көрсетілетін қызметімен нарыққа енуге дайындық жүргізіп жатыр.

Сыртқы нарық

Отандық сәттілігінен кейін Cyworld шетелдік нарықтарға қадам баса бастады. 2005 жылы ол Қытайда қызмет көрсетуді бастады, одан кейін Жапония және Вьетнам нарықтарына енді. Cyworld Жапонияның Mixi компаниясына еңсесін тіреп, 2008 жылдың тамызында жапон нарығынан шығып кетті, осы уақытта қарқынды өсіп келе жатқан нарыққа ерте қол жеткізуді көздеді. Алайда, ол Facebook-қа нарықтық үлесін жоғалтып, 2010 жылдың ақпан айында АҚШ нарығынан шығып кетті. StudiVZ және Skyrock сияқты сайттардың күшті бәсекелестігі, сондай-ақ қаныққан нарық болашаққа қарай нашар перспективалар тудырды, ал 2008 жылы Cyworld қызметін тоқтатты. CyworldZ 2020 жылдың желтоқсанында Jeon Jae wan-нан Cyworld-ті иелігіне алды, бас директор Ким Хо Гванг лауазымынан босатылып, Сон Сон Мин мен Ким Тэ Хун бас директорлар болып тағайындалды.

Қайта ұйымдастыру

Cyworld өзінің мини-хомпи қызметін 2015 жылдың 31 қыркүйегінде тоқтатты және Cyhome деп аталатын жаңа платформаға көшу жоспарларын хабарлады.

Ильхон

Ilchon – бұл корей тіліндегі ата-ана мен бала арасындағы тығыз туыстық қатынастарды білдіретін сөз. Cyworld желісінде қолданушылар бір-бірімен қарым-қатынас жасауды ilchon статусын алу арқылы бастайды. Колданушы басқа қолданушыға ilchon сұранысын жібереді. Егер сұраныс қабылданса, ilchon статусына ие болғандар бір-бірінің мини-хоумпейджінің (minihomepage) мазмұнын көре алады, ол ilchon емес қолданушыларға жабық, мысалы, күнделік және фотоальбом бөлімдері. Сонымен қатар, қолданушы өзінің кейбір достарына «қызығушылық ilchon» статусын тағайындауға болады. Егер қолданушыға қызығушылық ilchon статусы берілсе, ол ilchon-ның жеке беті жаңартылғанда хабарлама алады. Колданушылар сондай-ақ достарының онлайн күйін көре алады. Twitter мен Facebook пайда болғанға дейін Il Chon жүйесі Кореядағы ең танымал онлайн әлеуметтік желі құралдарының бірі болды.

Дотори

Cyworld өзінің дотори (hangul=도토리) немесе емен бұршақтары деп аталатын виртуалды валютасын пайдаланады. Бұл қызмет 2018 жылы цифрлық валюта экожүйесін одан әрі дамыту мақсатында іске қосылды. CLINK қызмет көрсету барысында доториді podo деп өзгертіп, сондай-ақ кокос жаңғағын да валюта ретінде көрсетті.

Минигомепи

Минимипатия – әрбір Cyworld мүшесіне бөлінген кибер кеңістік. Пайдаланушылар доториді қолданып, өздерінің минихомейпилерін қалағандай безендіре алады. Минимипатия мүмкіндіктеріне негізгі фон, тарих, профиль, фото әңгіме, әңгіме бөлмесі, фонограмма, фотоальбом, күнделік және хабарландыру тақтасы кіреді, олар өзін-өзі таныстыруға мүмкіндік береді. Мини-бөлме – бұл миниме (аватар) бар виртуалды бөлме, пайдаланушылар өздерінің доторилерімен сатып алған виртуалды «заттармен» безендіре алатын, өзін-өзі көрсететін кеңістік. Доториді жаңа фондық стильдер, мини-бөлме интерьері, фонограмма, баннерлер және шрифттер сатып алуға болады. Сонымен қатар, ilchon padotagi сияқты арнайы мүмкіндіктер де бар, бұл достарыңыздың минихомейпилерін қарауға арналған сілтемелер, сондай-ақ бейтаныс адамдардың минихомейпилерін қарауға арналған кездейсоқ padotagi сілтемелері бар.

Клуб

Клубтар – Cyworld mini homepage пайдаланушылары үшін онлайн-қоғамдастықтар. Mini homepage-тегідей, клубтарды безендіру үшін дотори қолданылуы мүмкін. Бұл басқа веб-сайттардағы басқа онлайн-клубтардан көп ерекшеленбейді.

Блог

Cyworld блогы басқа сайттардағы блогтарға ұқсас. Dotori пайдаланушылардың блогтарын әсемдеу үшін қолданылады. Cyworld блогтарына кез келген адам оның мазмұнымен таныса алады, бірақ пайдаланушы оны minihomepy-нің тағы бір түрі ретінде пайдаланып, тек ilchons-қа ғана көруге рұқсат бере алады. Виджеттер, фотожазбалар және жарияланымдар тақталары блогтың мүмкіндіктері болып табылады. Cyworld блогтары сондай-ақ NateOn-мен байланысады.

Натан

Cyworld Кореяда кеңінен таралған NateOn (hangul=네이트온) жедел хабар алмасу қызметімен ынтымақтастық жасайды. Cyworld пайдаланушылары егер Cyworld-те dotori арқылы қаріптер сатып алса, оларды NateOn-да да қолдана алады.

Әсері

Cyworld Кореяның интернет-мәдениетіне маңызды әсер етті. Бұл туралы "цихолик" терминінің кеңінен қолданылуы куәлік етеді. Өзін-өзі таныстыру – Cyworld қанағаттандыра алатын қажеттілік; Cyworld пайдаланушыларға өз сезімдерін ilchons-қа оңай жеткізуге мүмкіндік беретін кибер кеңістік ұсынды. Сонымен қатар, басқа адамның мини-хомепиін қараушы, оның өмірі туралы білуден ләззат алады; Мини-хомепилер атақтылардың өмірі туралы ақпарат алудың ресми құралына айналды, бірақ атақтылар көбінесе өздерінің қоғамдық бейнелерін мини-хомепилері арқылы басқаратын. Атақтылар өз имиджін жақсарту немесе қатысатын бағдарламаларын жарнамалау үшін мини-хомепилерді маркетингтік стратегия ретінде де пайдаланды. Бұл – IT технологиясын трансформация үшін ең тиімді пайдаланған ұйым.