Кіріспе

Британ армиясының арнайы күштер полкі

Арнайы барлау полкі (SRR) – британ армиясының 1-ші деңгейдегі арнайы барлау бөлімі. Ол 2005 жылдың 6 сәуірінде құрылған және Ұлыбритания арнайы күштерінің (UKSF) құрамына кіреді.

Құрылу

Арнайы барлау полкі негізінен, бірақ терроризмге қарсы (ТБ) іс-қимылмен ғана шектелмейтін, қадағалау операцияларын жүргізеді. Ол, Арнайы әуе қызметі мен Арнайы қайық қызметін осы міндеттен босату үшін құрылды және құрамында шамамен 500-600 адам бар деп саналады. Полк, Солтүстік Ирландиядағы Қырқыстар кезінде Уақытша ИРА-ға қарсы ұқсас рөл атқарған, бұрыннан құрылған 14-ші барлау компаниясының негізінде құрылды.

Ирак соғысы

Полк Ирак соғысы кезінде Black/Knight жұмыс тобының құрамында белсенді болды. Британдық арнайы күштердің басқа бөлімшелері полктің пайдалылығына күмән келтірсе де, 2006 жылдың ортасына қарай Бағдадта SRR операторларының бірнешеуі жұмыс істеді. Олар SRR офицерлері басқаратын арнайы барлау топтарын құрды. Бұл күш Black/Knight жұмыс тобының операторларынан тұрды және қала бойынша қиын бақылау миссияларын орындады.

Біріккен Корольдіктегі ислам терроризмі

2005 жылғы 21 шілдедегі Лондондағы жарылыстардан кейін SRR өз мүшелерінің біреуін Метрополитен полиция қызметінің бақылау топтарына қосып, қатты жүктелінген SO12 бөліміне қосымша мүмкіндіктер берді. 2005 жылғы 22 шілдеде Жан Шарль де Менез Лондондағы метрополитеннің Стоквелл станциясында қарулы полиция қызметкерлері тарапынан атып өлтірді. Үш бұқаралық ақпарат құралы Ұлыбритания үкіметінің аты-жөні жарияланбаған дереккөздерінен алынған, расталмаған мәлімдемелерді жариялады, онда SRR қызметкерлері оққа ұшуға әкелген ақпарат жинауға қатысып, оқиға болған кезде метрода болғандығы айтылады. "The Sunday Times" газетінде Қорғаныс министрлігінің толық емес жауабы жарияланды.

Ауғанстандағы соғыс

2006 жылдың 27 маусымында C эскадрильясының, Арнайы қайық қызметінің және SRR-дің 16 адамнан тұратын тобы Ilois операциясын жүргізді: бұл операцияда талибтердің төрт жетекшісі Сангиннің шетіндегі, Хелманд провинциясындағы нысандарда жасырын түрде ұсталды. Олар Ленд Ровер көліктеріне қайтып келгенде, шамамен 60-70 талибандық көтерілісшілердің шабуылына ұшырады. Бір көлік ракеталық гранатадан зақымданғаннан кейін, топ суару каналына тығылып, талиб күштерін ұстап тұрып көмек сұрады. Хелманд шайқас тобы операция қате кеткенше хабардар болған жоқ; Гуркалар взводынан құралған жедел әрекет тобы жауап берді, бірақ тағы бір көтерілісшілердің шабуылына тап болды; SBS-тің бір мүшесі шабуылда ауыр жарақат алды. Бір сағатқа созылған атыс-шайқас (кейбір дереккөздер үш сағат деседі), Apache шабуылдық тікұшақтары, Гурка жедел әрекет тобы және 16 адамнан тұратын топ, АҚШ-тың A-10 Thunderbolt және екі Harrier GR7 ұшақтарының қолдауымен байланысты үзіп, ең жақын алдыңғы операциялық базаға оралды; төрт талиб жетекшісінің екеуі атыста қаза тапты, ал қалған екеуі дүрлікте қашып кетті. Алдыңғы операциялық базаға жеткенде, капитан Дэвид Паттон (SRR) және сержант Пол Бартлетт (SBS) жоғалып кеткені анықталды – біреуі жараланғандарды көліктен көмектесіп шығарып жатқанда оққа ұшырап, қаза болды деп есептелді, ал екіншісі атыс кезінде жоғалып кетті. Парашют полкінің ротасы RAF Chinook тікұшағымен оларды іздеуге ұшып кетті, екі Apache денелерді анықтады және парашют полкінің әскерлері оларды тауып алды. SBS-тің бір мүшесі шабуылдағы ерлігі үшін MC орденімен марапатталды.

Диссидент Ирландиялық республикалық науқан

2009 жылдың наурызында бас констебль сэр Хью Орд Солтүстік Ирландия полициялық кеңесіне Солтүстік Ирландиядағы арнайы барлау полкінің Солтүстік Ирландия полиция қызметіне (PSNI) диссидент республикашылдар туралы мәліметтер жинауға көмектесу үшін орналастырылуын сұрағанын хабарлады. Ол олардың операциялық рөлі болмайтынын және Сент-Эндрюс келісімінде қаралғандай, толық жауапкершілікті мойындайтынын мәлімдеді. Бірінші вице-премьер және Sinn Féin депутаты Мартин МакГиннес, сондай-ақ Sinn Féin жетекшісі Джерри Адамс бұл қадамды айыптады, бірақ Демократиялық юнионисттік партиясының (DUP) депутаты Ян Пейсли кіші SRR-дың «Солтүстік Ирландиядағы ешқандай қауымға ешқандай қауіп төндірмейтінін» айтты. 2011 жылдың сәуірінде Telegraph басылымы SRR-дың бақылау тобының үш апта бойы Óglaigh na hÉireann (ONH) ұйымына жататын төрт адамнан тұратын топты қадағалағанын хабарлады. Бұл Солтүстік Ирландияда әрекет ететін, Реал IRA-дан бөлінген мүшелерден құралған диссиденттік ирланд республикалық жартылай әскери ұйым. SRR мүшелері (Метрополитен полициясының терроризмге қарсы күрес басқармасы үшін жұмыс істегендері хабарланды) Лондонның маңызды жолдары мен ғимараттарын, соның ішінде Олимпиада стадионын суретке түсірген азаматтарды бақылады. Ақпарат бойынша, ONH және басқа диссидент республикашылдардың жаппай зардаптарға әкелетін шабуылдар жасау ниеті болмаған, бірақ полиция және әскери нысаналарды таңдауды жалғастырды. Бір дереккөз бұл топтың Ұлыбританияда террористик шабуыл жасауға қабілетсіз болғанын, бірақ кейбір диссиденттерде мұндай мүмкіндік бар екенін мәлімдеді. Топтың патшалық тойын нысанаға алуы күмәнді деп есептелді.

Ливиядағы азаматтық соғыс

2011 жылдың шілде айының соңына қарай, D эскадрильясы 22 SAS британдық арнайы күштерінің 24 адамы, оның ішінде жасырын ақпарат жинауда сараңдар болған SRR мүшелері Ливиядағы азаматтық соғыс кезінде Каддафи режиміне қарсы Ұлттық Кеңес (NTC) бөлімшелерін оқыту және кеңес беру үшін жөнелтілді. Бұл күштер Commandement des Opérations Spéciales, француздық арнайы күштерінің бас штабы (Француз армиясы) командасымен Зувайтинада, Бенгазиден оңтүстік-батысқа қарай 90 миль қашықтықтағы шығыс майданның бас штабында байланыс жасады. Одан кейін олар Тунис арқылы елдің батысына, батыс тауларында, Зинтан сияқты жерлерде көтерілісшілерді даярлауға жіберілді.

Йемен және Сомали

2016 жылдың сәуір айында Арнайы барлау полкінің әскери қызметшілері Йемендегі МИ6 командаларына AQAP-қа қарсы күресіп жатқан Йемен күштерін даярлауға, сондай-ақ дрондармен шабуылдар үшін нысандарды анықтауға қосылған. SAS-пен бірге олар Сомалиде де осыған ұқсас қызмет атқарып жатыр.

Рөл

SRR құпия барлау, қадағалау, нысананы табу және барлау (ISTAR) міндеттерін орындайды. Оның негізгі бағыты – терроризмге және бүлікшілдікке қарсы күрес.

Бірыңғай айырмашылықтар

Қызметкерлер өздерінің бас ұйымдарының формаларын сақтайды, соған қоса "зумруд сұр" түсті берет пен SRR бас белгісін тағады. UKSF бөлімшелері мифтік қылыш Экскалибурды бас белгілерінде бейнелейді, ал SRR бөлімшелерінде коринфтік қасқырдың артында және "RECONNAISSANCE" деген жазуы бар.