Кіріспе
Электрлік реттелетін көлік орындығы
Автомобильдегі электрлік орындық – жолаушылар салонындағы түйме, қосқыш немесе джойстик және шағын электр моторлар жиынтығы арқылы реттелетін орындық. Бұл мүмкіндігі бар көптеген автомобильдерде тек жүргізуші орындығын басқару элементтері болады, бірақ көбінесе қымбат автомобильдерде алдыңғы жолаушы орындығын басқару элементтері де бар. Алға және артқа жылжытудан басқа, электрлік орындықтарды жоғарылату немесе төмендету және жүргізушінің және/немесе жолаушының қолайлылығына қарай еңкейтуге болады. Көптеген электрлік орындықтар жолаушыларға орындықтың белдемін немесе арқасын реттеуге мүмкіндік береді, бәрі де түйме басу арқылы немесе қосқышты жылжыту арқылы жасалады. Бұл мүмкіндігі жоқ автомобильдерде алға және артқа жылжуды қамтамасыз ету үшін тұтқа немесе таяқша болады.
Жады орыны
Кейбір автомобильдерде жадқа сақтау мүмкіндігі бар, ол түйме басу арқылы (әдетте) орындықтың екі түрлі жағдайын қайтаруға мүмкіндік береді. 1981 жылғы Cadillac осы мүмкіндікті заманауи нұсқасында ұсынған алғашқы автомобиль болды. 1990 жылдары бұл жүйелер жақтау айналары, руль және белдікке арналған тіреу сияқты қосымша мүмкіндіктер үшін жеке параметрлерді орнатуға және түзетуге мүмкіндік берді.
Тарих
Электрлік орындықтар 1940 жылдардың соңында автомобильдерде пайда бола бастады. Алғашқы орындықтардың көпшілігі тек алға және артқа жылға қана бейімделген, бұл көп еңбекті жеңілдетпеді. Төрт бағытты электрлік орындықтар 1955 жылғы Ford Thunderbird моделінде пайда болды, олар алға/артқа және жоғары/төмен реттеуге мүмкіндік берді. Алты бағытты электрлік орындықтар 1950 жылдардың соңында қолданысқа енді. Көліктің жаңа үлгілеріндегі электрлік орындықтардың көпшілігі алты немесе сегіз бағытты болып келеді. "Жад" орындығының алғашқы нұсқасын Ford Motor Company өзінің 1957 жылғы екі моделінде: Ford Thunderbird және Mercury Turnpike Cruiser көліктерінде ұсынды. "Dial a Matic" орындығы әріптік және сандық теру дискісі арқылы алдыңғы орындықтың биіктігін және алға/артқа қозғалысын жүргізушінің қалауынша реттеуге мүмкіндік берді. Құлыпты ашқанда, орындық шығу және кіруді жеңілдету үшін артқа, ең төменгі қалпына қайтарылды, ал құлып қайта іске қосылғанда соңғы реттеуге оралды. "Dial a Matic" орындығы 1958 жылғы модельден кейін тоқтатылды.