Кіріспе
Гакона /ɡ//ə/'/k//oʊ//n//ə/ (Ахтна Аттабаскан тілінде Ggax Kuna’) – АҚШ-тың Аляска штатындағы Копер-Ривер санақ аймағындағы халық санағымен белгіленген елді мекен. 2020 жылғы санақ бойынша елді мекенде 169 адам тұрады, бұл 2010 жылғы 218 адамнан азайған. Мұнда Жоғары жиілікті активті полярлық шолуларды зерттеу бағдарламасы орналасқан.
География және климат
Гакона (62.301940, 145.30194) (Sec. 18, T006N, R001E, Copper River меридианында) орналасқан. Ол Мыс алқабының орталығында, таулар мен Мыс өзенімен қоршалған Читина тіркеу ауданында жатыр. Гакона Мыс және Гакона өзендерінің қосылған жерінде, Гленленнен солтүстік-шығысқа қарай 24 км (15 миль) қашықтықта орналасқан. Ол Ток-Глен тармағының 3,2 км (2 миль) жерінде, Ричардсон тас жолының шығысында жатыр. Гакона континенттік климат аймағында орналасқан, онда қыстары ұзақ және суық, ал жаздары салыстырмалы түрде жылы болады. Температураның ең жоғары және ең төменгі көрсеткіштері тіркелген, қардың орташа мөлшері, ал жылдық жауын-шашын мөлшері құрайды. АҚШ Халық санау бюросының мәліметінше, CDP-нің жалпы ауданы 159 км² (61.3 шаршы миль), барлығы құрлық.
Тарих және мәдениет
Ахт атабасқандары Мыс өзенінің алабында 5000-ден 7000 жылға дейін өмір сүрген. Гакона бастапқыда ағаш және балық аулау лагері ретінде пайдаланылып, кейін тұрақты ауылға айналды. Қауымда федералдық деңгейде мойындалған Гаконаның жергілікті ауылы орналасқан. 1904 жылы Валдез-Игл және Валдез-Фэрбенкс жолдарының тоғысында Дойлдың қонақ үйі салынды, ол саяхатшылар үшін маңызды тоқтау орны болды. Мұнда сонымен қатар пошта бөлімі, дилижанс бекеті және ұстахана да болған. Кейбір ғимараттар қазірге дейін сақталған. Гакона ложасын 1929 жылы Арне Н. Сундт салған, ал 1976 жылға дейін Хенра Сундт басқарды, содан кейін ол оны Странг отбасына сатты. Норвегиядан келген Сундт шамамен 1926 жылы Слэйт Крик кен компаниясынан ескі қонақ үй мен жерді сатып алған. Сундт Набесна кен компаниясының директоры болды. Ложа Ұлттық тарихи орындар тізіміне енген. Онда 10 бөлме, 4 коттедж, мейрамхана және бар бар. Қазіргі таңда бұл спорттық балық аулауға, әсіресе патша лосось мен сокей лосось аулауға танымал орын.
Демография
Гакона алғаш рет 1940 жылғы АҚШ халық санағында халыққа жататын елді мекен ретінде тіркелді. 1980 жылы ол халық санағы бойынша белгіленген аудан (CDP) мәртебесін алды. 2000 жылғы халық санағы бойынша CDP-де 215 адам, 84 шаруашылық және 60 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады. 90 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы болды. CDP-нің этникалық құрамы: 75,35% ақ нәсілді, 12,09% американдық индейлер, 1,86% басқа нәсілдерден және 10,70% екі немесе одан көп нәсілді. Халықтың 1,40% испаниялық немесе латын американдықтарды құрады. 84 шаруашылықтың 35,7%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 61,9%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 3,6%-ы күйеуі жоқ әйелдер, ал 27,4%-ы отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 22,6%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 3,6%-ында 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрды. Шаруашылықтың орташа мөлшері 2,56 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,02 адамды құрады. CDP-де халық жас бойынша таралып кеткен: 28,8%-ы 18 жасқа дейінгілер, 3,7%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 27,4%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 31,6%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 8,4%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Медианалық жас 41 жас болды. Әр 100 әйелге 133,7 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 131,8 еркек келеді. CDP-дегі шаруашылықтың медианалық табысы 33 750 доллар, ал отбасының медианалық табысы 44 375 долларды құрады. Ер адамдардың медианалық табысы 41 250 доллар, ал әйелдердің медианалық табысы 46 875 доллар болды. CDP-нің жан басына шаққандағы табысы 18 143 долларды құрады. Отбасылардың 9,4%-ы және халықтың 10,8%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 3,4%-ы және 65 жастан асқандардың 10,5%-ы.
Мемлекеттік қызметтер
Сауда-саттық пунктінде азық-түлік, шектеулі жабдықтар, жергілікті киімдер, шектеулі спорттық тауарлар мен мұз қолжетімді. Шағала балық аулау және өзенде салмен жүзу танымал демалыс түрлері болып табылады. Барлық тұрғын үйлерде жеке құдықтар мен септик жүйелері, сондай-ақ толыққанды сантехника бар. Мектеп өз құдық су жүйесін пайдаланады. HUD тұрғын үй кешені үшін жаңа құдық және су сақтау резервуары құрылысына қаражат сұралды. Қалдықтарды жинау қызметін Copper Basin Sanitation компаниясы жүзеге асырады, ол қалдықтарды Гленленнендегі полигонға тасиды. Электр қуатын Copper Valley Electric Assoc. компаниясы қамтамасыз етеді. Жергілікті ауруханалар мен денсаулық сақтау клиникаларына Гакона денсаулық сақтау клиникасы және Гленленнендегі (шамамен 30 миль қашықтықта) Крос Роуд медициналық орталығы жатады. Гакона оқшауланған ауыл ретінде жіктеледі; ол Коппер өзені аймағындағы 2E EMS аймағында орналасқан. Жедел жәрдем қызметтері автомобиль және әуе көлігімен қолжетімді, ал жоғары деңгейдегі медициналық мекемеге дейінгі қашықтық 30 минутты құрайды. Жедел жәрдемді 911 телефон қызметі мен еріктілер көрсетеді, ал қосымша медициналық көмекті Delta Medical Transport, Gulkana Clinic және Гленленнендегі Cross Road Medical Center ұсынады. Коппер Ривер мектеп округі бұрын Гакона бастауыш мектебін басқарды. 2003 жылдан бастап 2008 жылы жабылғанға дейін 15-17 оқушы білім алды. 2017/2018 оқу жылында мектеп әлі ашылмады.
Экономика және көлік
Гакона жергілікті кәсіпорындарға және маусымдық туристік саяхатқа тәуелді. Гакона лоджасы және сауда орталығы деп аталатын тарихи лоджа (Тарихи орындардың ұлттық тізілімі) бар, онда қонақ бөлмелер, мейрамхана, коттедждер және таверна орналасқан. Гаконада ағаш өңдеу зауыты және күшіктерді тасымалдауға арналған шана жасаушы бар. Жаз айлары жергілікті балық аулау және аң аулау жетекшілеріне, рафтинг қызметтеріне және жабдық берушілерге табыс әкеледі. Қазіргі уақытта үш тұрғын коммерциялық балық аулауға рұқсат алған. Гакона Мыс, Гакона және Гулкана өзендерінің жанында орналасқан, бұл әлемдік деңгейдегі король лососі, қиыр лососі және көкбалық балық аулауға қол жеткізуге мүмкіндік береді. Кейбір тұрғындар күн көрісін табу үшін аң аулау және қаптап берумен айналысады. Гаконаның жанында Жоғары жиілікті белсенді ауроральдық зерттеу бағдарламасы (HAARP) үшін жазу құралдары орналасқан. Гленн тас жолы/Ток бөлімі және Ричардсон тас жолы Анкоридж, Фэрбенкс және Төменгі 48 штатына қатынауды қамтамасыз етеді. Жақын маңдағы Гулканада 1524 метрлік (5000 фут) асфальтталған ұшу-қону жолағы бар.