Кіріспе

Бұрынғы американдық ойын-сауық паркі Splendid China Флорида штатының Four Corners қаласында орналасқан. Ол 1993 жылы ашылып, 2003 жылдың 31 желтоқсанында жабылды. Бұл Қытайдың Шэньчжэнь қаласындағы Splendid China паркінің серіктес паркі болды және құрылысына 100 миллион доллар жұмсалды. Парк өзінің ең танымал кезеңінде 60-тан астам нысанның 1:10 масштабты көшірмелерін ұсынды. Әрбір нысан нақтылығын сақтау үшін қолмен жасалған. Алғашқыда паркте қытай суретшілері жұмыс істеді, бірақ олардың бірқатары АҚШ-та саяси пана сұрағаннан кейін, олардың орнына жергілікті артистер шақырылды. "Коммунистік қытай пропагандасына қарсы" азаматтар тобы Splendid China паркіне Қытай үкіметінің меншігін сынға алды, себебі мемлекеттік China Travel Service компаниясы парктің иесі және операторы болды.

Шығу тегі

Флоридадағы "Splendid China" ойын-сауық паркіне бастапқы идеяны Тайваньдық бұрынғы педагог Жозефин Чен ұсынған. 1988 жылы Чен Қытайдың Шэньчжэнь қаласындағы "Splendid China Miniature Scenic Spot" прототиптік паркін аралады, оны Қытай саяхат қызметі (CTS) басқарды. Бұл парк Гонконгқа жақын орналасқан. Парктің алғашқы жылында 3,5 миллион адам барып қайтты. CTS осы алғашқы жылы 100 миллион АҚШ долларын қайтарып алды. Чен Қытай Ұлттық Туризм Әкімдігіне қарасты, Шетелдегі қытайлар ісі жөніндегі кеңсесі басқаратын CTS-пен келісім жасасты. Келісімге сәйкес, Чен жерді және басқару қызметтерін ұсынды, ал CTS ғимараттарды салумен және басқаруға қатыспайтын персоналмен қамтамасыз етуге міндеттенді.

Құрылыс

1989 жылдың 19 желтоқсанында «Флориданың тамаша Қытай» құрылысын бастау үшін негіздік салтанаттар өтті. Парктегі Ұлы Қытай қабырғасының көшірмесіне жеті миллионға жуық ұзын кірпіш жұмсалып, шамамен 0,8 километрге (1 км) дейін созылды. Лешань Буддасының көшірмесі төрт қабат биіктігінде болды.

Сатып алу

1993 жылдың желтоқсан айында америкалық серіктестер Қытай үкіметімен сатып алынды.

1996 жылғы өзгерістер

1996 жылдың мамыр айында "Орландо Сентинель" газеті президенттің, бас менеджердің және ойын-сауық жөніндегі аға вице-президенттің "үлкен басқарушылық өзгеріс" деп сипатталған жағдайда қызметтен алынғанын хабарлады. 1999 жылдың мамыр айында "Far East Economic Review" журналы "Florida Splendid China" компаниясы жылына 9 миллион доллар көлемінде зиянға ұшырағанын жариялады.

Қарсылық білдірулер мен тыйым салулар

Коммунистік қытай пропагандасына қарсы азаматтар (CACCP) деп аталатын топ, моңғол және тибет көрмелеріндегі Қытай Коммунистік партиясының таратылып жатқан пропагандасына қарсы саябақта бірнеше наразылық акциясын ұйымдастырды. 1995 жылдың қараша айында Флорида штатының Пинеллас округі мектеп кеңесі Флориданың "Splendid China" паркіне саяхаттарға тыйым салу туралы шешім қабылдады. 1996 жылдың наурыз айында Тибет, Моңғолия және Шығыс Түркістан көрмелеріндегі Қытай Коммунистік партиясының таратылып жатқан пропагандасына қарсы өткен 11-ші демонстрацияда бес колледж студенті отырып алып, көп көрерменнің арасында Флориданың "Splendid China" паркінің кіреберіс қақпасын жапты. 1996 жылдың 19 сәуірінде Орландода өткен Флорида оқытушылар кәсіби қауымдастығының (Florida Teaching Professionals NEA State Conference) өкілдер жиналысы өз мүшелерінің Флоридадағы "Splendid China" паркіне жеке немесе мектеп сапарларын тоқтату туралы қаулы қабылдады. Қаулы көпшілік дауыспен мақұлданды. 1997 жылдың қазан айында Тибеттің 14-ші Далай-ламасының інісі (Такстер Ринпоче) Шығыс Түркістанның басылып алынуының 48 жылдығын еске алу үшін Флоридадағы "Splendid China" паркінде өткен 20-шы демонстрацияға қатысты. 1999 жылдың желтоқсан айында CACCP Флориданың "Splendid China" паркінің бас қақпасында Ұлы ашылудың 6 жылдығын атап өту үшін 32-ші демонстрация өткізді.

Жабу жоспарлары

2000 жылдың мамыр айында "Орландо бизнес-журналы" газеті Флориданың "Сплендид-Чайна" компаниясының президенті Санни Янг мүліктің жақын арада қожайындарына өтетінін растады, сондай-ақ парк сатылып, жабылатыны туралы ақпарат көздері хабарлаған. 2000 жылдың қараша айында "Орландо бизнес-журналы" қаржылық басқарудағы бұзушылықтар туралы айыптауларға байланысты, қиын жағдайдағы "Сплендид-Чайна" аттракционының бұрынғы президенті (Санни Янг) материктік Қытайға қайтарылғанын хабарлады.

Жабылудан кейін

Қақпаларын жапқаннан кейін, "Керемет Қытай" ұрылар мен вандалдардың шабуылдарына ұшырады. Шағын мүсіндерден бастап, толық көлемді мүсіндердің бөліктеріне дейін жүздеген заттар ұрланды. Кінәлілер, жергілікті жастар деп есептелді, ешқашан ұсталған жоқ. Мүлік бірнеше қожайынға өтті және 2009 жылдың шілдесінде 30 миллион долларлық бағамен сатылымға қойылды. 2013 жылдың 9 мамырында жаңа қожайындар парктің бұзуын бастады. 2015 жылдың тамызында Encore Homes компаниясы Маргаритавилл курортының бұрынғы "Керемет Қытай" орнында курорттық үйлер мен пәтерлермен, сондай-ақ Джимми Баффеттің стиліндегі ортамен ашылатынын хабарлады. 2016 жылдың наурызына қарай, жаңа Маргаритавилл курортының құрылысы басталғандықтан, парктен ештеңе қалмады. Бұрынғы парк курорттың оңтүстік және шығыс жер учаскесінде орналасқан, Fins Up Circle, Formosa Gardens бульвары және Funie Steed жолымен шектеседі.