Кіріспе

Калифорниядағы ботаникалық бақ

Сонома ботаникалық бағы (бұрынғы Quarryhill Botanical Garden) – 501(c)3 статусына ие жеке коммерциялық емес білім беру және ғылыми-зерттеу ботаникалық бағы, Солтүстік Америка мен Еуропадағы ғылыми тұрғыдан құжатталған, жабайыдан алынған ең ірі Азия өсімдіктерінің біріне үй иесі. Азия бағының негізгі бөлігін қоңыржай климатта өсетін Қытай, Жапония және Гималай өсімдіктері құрайды, олардың 90 пайызы ғылыми тұрғыдан дәлелденген, жабайыдан жиналған тұқымдардан өсірілген. Жиынтықта Acer pentaphyllum, Cornus capitata, Holboellia coriacea, Illicium simonsii және Rosa chinensis var. spontanea сияқты сирек кездесетін түрлер бар, олардың барлығы Сычуань провинциясына тән. Сондай-ақ, онда Азия сортаң ағаштарының, лилиялардың, магнолиялардың, клендердің, емендердің, раушандардың және рододендрондардың көптеген түрлері өседі.

Тарих

Сонома ботаникалық бағының жері бастапқыда жол негізін салуға қолданылған құмтас карьері болған. Карьер шамамен 1902 жылы тоқтатылды. 1964 жылы Нунс-Каньон өрті Глен-Элен, Калифорнияның үстіндегі Майакамас тауларында 10 000 акрдан астам жерді өртеді. 1968 жылы Сан-Франциско тұрғыны Джейн Давенпорт Янсен жазғы үй үшін Глен-Эленнің солтүстік-шығысында қырық акрдан астам жер сатып алды. 1970 жылы ол мүліктің аңғарлық бөлігіне каберне жүзімдіктерін отырғызды. 1982 жылы Джейн Роджер Уорнермен серіктестікке шабыттанған мүліктің өңделмеген бөліктерін қарастыра бастады. 1982 жылы Джейннің үйі маңында су тасқыны болғаннан кейін, Джейн Роджермен танысты, ол ағылшын бағын еске түсіретін ландшафтты жобалады, онда Калифорнияның тума өсімдіктері мен Қытайдан келген сирек түрлер таңдалды. 1985 жылы Джейн мен Роджер арасында ландшафттық серіктестік құрылды және 25 акрлық ботаникалық бақ жоспарлана бастады. 1987 жылы Джейн Азияға алғашқы жинау экспедициясын демеушілік етті. Сол жылы оның Роджер Уорнермен қарым-қатынасы күрт үзіліп, Ховик Арборетумының Лорды Ховик Джейнге баққа қатысты көзқарасын қайта қарастыруға көмектесті. Олар Азияның сирек және жойылып бара жатқан түрлерін сақтауды жоспарлады. 1988 жылы Корольдік ботаникалық бақтармен, Кью бақтарымен және Ховик Арборетумымен бірлескен экспедициялар басталды. Мүлік Quarryhill Botanical Garden деп аталды және жиналған тұқымдарды өсіру үшін шағын питомник құрылды. Егін 1990 жылы басталды. Бұл қауіп төнген түрлерді сақтау және биологиялық әртүрлілікті мақтау бақтың миссиясының негізі болды. 1994 жылы Янсен Уильям А. Макнамараны директор етіп тағайындады, ал ол 2007 жылы атқарушы директор болды. 1998 жылы қосымша 22 акр, Үшінші көктем ранчосы сатып алынды. 2000 жылы Джейн 60 жасында күрт қайтыс болды. 2002 жылы бақ жалпы жұртшылыққа ашылды (бұрын тек жеке турлар үшін ғана ашық болған). 2003 жылы бақ сирек және жойылып бара жатқан азиялық өсімдіктер туралы ақпаратты бақта да, ботаникалық қоғамдастықта да бөлісу үшін көп институттық онлайн деректер базасын (DAPC) құрды. 2017 жылы Нунс өрті баққа іргелес жатқан үш жақты жерді өртеді. Бірнеше күйген қоршау тіректері мен жоғалған жүзімдерден басқа, бақ зардап көрмеді. 2021 жылы Quarryhill Botanical Garden Sonoma Botanical Garden болып өзгертілді және миссиясын Калифорнияның тума өсімдіктерін қосуға кеңейтті.

Тұқым жинау экспедициялары

1987 жылдан 2017 жылға дейін бақтың қызметкерлері келесі Азия аймақтарынан тұқымдар мен гербарий үлгілерін жинау үшін жыл сайын экспедицияларға қатысты: Хубэй, Сычуань, Тайвань, Тибет, Юньнань; Үндістан, Химачал Прадеш штаты; Жапония, Хоккайдо, Хонсю, Кюсю, Шикоку, Якусима аралдары; және Непал. Солтүстік Америкада да бірнеше экспедициялар өткізілді. Бақ, сонымен қатар, Жапония, Тайвань және Оңтүстік Кореядан Index Seminum жарияланымдары арқылы алынған, ал Солтүстік Америка бақтарынан Азия тұқымдары мен өсімдіктері де түсті. Бақтың коллекциясында шамамен 25 000 жабайы өсімдік бар, олар 2000-нан астам түрді құрайды. Бұл өсімдіктердің көп бөлігі 1990 жылдан бастап жыл сайын отырғызылды. Бақтың кейбір өсімдіктерін бақтың сыйлық дүкенінен сатып алуға болады.