Кіріспе

Питер Луис Пихос (Peter Louis Pihos; 22 қазан 1923 – 16 тамыз 2011) – американдық футболшы және жаттықтырушы. Пихос 1942–1943 және 1945–1946 жылдары Индиана университеті үшін колледж футболында, негізінен аяқ және фулбек ретінде ойнады. Ол 1942, 1943 және 1945 жылдары бірінші құраманың үздік американ футболшысы деп таңдалды. Оның колледжтегі карьерасы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясындағы қызметімен тоқталды. 1966 жылы ол Колледж футболының Даңқ залына енгізілді, бұл құрметке ие болған Индиана штатынан шыққан алғашқы ойыншы болды. Пихос 1947–1955 жылдары Ұлттық футбол лигасының (NFL) «Филадельфия Иглз» командасында кәсіби футболшы ретінде өнер көрсетті. «Иглз» сапында ол командаға 1948 және 1949 жылдары NFL чемпионаттарын жеңуге көмектесті. Ол алты рет Про Боулға (1950–1955) және алты рет бірінші құраманың үздік футболшысы (1948, 1949, 1952–1955) деп таңдалды. Карьерасы барысында ол NFL-дің ең көп допты қабылдаған ойыншыларының бірі болды. 1969 жылы ол NFL 1940-шы жылдардың үздік командасына енді, ал 1970 жылы Профутбол Даңқ залына қабылданды. Ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін Пихос 1956–1958 жылдары Ұлттық ауыл шаруашылығы колледжінің (кейін Делавэр аңғары университеті) бас жаттықтырушысы болды. Сонымен қатар, ол Тулан университетінде (көмекші жаттықтырушы, 1959–1960 жж.) және «Ричмонд Ребелс» командасында (бас жаттықтырушы, 1964–1965 жж.) жаттықтырушылық қызмет атқарды.

Ерте өмір

Пихос 1923 жылы Флорида штатының Орландо қаласында дүниеге келген. Оның ата-анасы Луис және Мэри Пихос грек иммигранттары болған. 1937 жылдың 31 шілдесінде, Пихос 14 жасқа толғанда, оның Орландодағы таңғы асханасын басқарған әкесі өлтірілді. Оның денесі асхананың тіреуіш тақтасының артында табылды, бас сүйегі 12 жерден сынған. Полиция оның балтамен ұрылғанын анықтады. Жас жүк көлігінің жүргізушісі тұтқындалып, кісі өлтіру айыпталды, бірақ сотта кінәлі деп танылмады. Пихос Орландо орта мектебінде оқыды, онда футболда қорғаушы және баскетболда қақпашы ретінде ойнады. Орта мектептің орта сыныбында оқып жүргенде, анасы отбасын Чикагоға көшірді, онда ол Остин орта мектебінде білім алды.

1942 және 1943 жылғы маусымдар

Пихос Индиана университетінде оқыды және 1942 және 1943 жылдары Индиананың «Хузиерс» футбол командасында ойнады, бастапқыда 1942 және 1943 жылдары шабуылшы ретінде. 1942 жылы екінші курс студенті болып оқығанда Пихос 295 ярдқа 17 пас ұстады. Ол жетінші орындағы Миннесотаның «Алтын гүлі» командасына қарсы 7–0 есебімен сенсациялық жеңіске жетіп, ойынның соңғы минуттарында жалғыз тачдаун соқты, бұл Миннесотаның Бірінші лигасының үштік титулын сақтап қалу үмітін жойды. Ол 1706 ойыншының дауысына сәйкес таңдалған «All-America» командасына кірді, «United Press (UP) All-America» командасынан арнайы мақтау алды және UP All Big Ten командасының екінші құрамына ілікті. 1943 жылы үшінші курс студенті болып оқығанда Пихос 265 ярдқа 20 пас ұстап, төрт тачдаун соқты және екі рет жүгіріп тачдаун жасады. Ол «Хузиерс» командасын Висконсинге қарсы 34–0 есебімен жеңіске жеткізді; бірінші жартылымда Боб Хорншемейерден тачдаунды ұстағаннан кейін, бас жаттықтырушы Бо Макмиллин оны екінші жартылымда шабуыл шебіне көшірді, онда ол екі жүгіріп тачдаун соқты. «Sporting News», «Collier's Weekly» және «The New York Sun» басылымдары оны бірінші құрам «All-American» деп таныды. Сондай-ақ, ол 1943 жылғы All Big Nine Conference футбол командасының шабуылшысы ретінде конференция жаттықтырушыларының бірауыздан таңдауы болды. 1944 жылдың 1 қаңтарында Пихос және оның командаласы Боб Хорншемейер Шығыс-Батыс қасиетті ойынында Шығыс командасы үшін өнер көрсетті, Хорншемейер 13–13 есебімен тең түскен ойында Пихосқа тачдаун пас берді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1944 жылдың қаңтар айында Пихос АҚШ армиясына әскерге шақырылды. Ол Джордж С. Паттонның басшылығымен 35-ші жаяу әскер дивизиясында қызмет етті. Ұрыс даласында екінші лейтенант қызыметіне бекітілген ол батылдығы үшін "Бронза жұлдызы" және "Күміс жұлдызы" медальдарымен марапатталды. 1945 жылдың қыркүйегінде әскерден толық босатылуын күтіп, Индиана университетіне қайта оралуға рұқсат алды.

1945 және 1946 жылғы маусымдар

Пихос әскери қызметтен кейін Индианаға оралғанда, 1945 жылы Индиана футбол тарихындағы жалғыз жеңіліссіз маусымды (9–0–1) өткен «Индиана Хузиерс» футбол командасы үшін фулбек позициясында ойнады, Big Ten конференциясының алғашқы чемпионатында жеңіс оді, және маусымды AP соңғы сауалнамасында 4-ші орында аяқтады. Бірінші ойынына оралуға дейін бар болғаны екі күн жаттықты, ол «Индиананың» маусымдағы екінші ойынында «Солтүстік-Батыс» командасына қарсы өтті. Ол ойында «Индиананың» жалғыз тачдаунын соқты, «Солтүстік-Батыстың» 5 ярдық сызығында пас ұстап, үш қорғаушыны қақпа сызығынан сүйреп өткізді. «Индиана» «Пурдьюді» 26–0 есебімен жеңген соңғы ойында ол алғашқы екі тачдаунды соқты. Пихос маусымды 410 ярдқа 92 рет доп алып жүріп, жеті тачдаунмен аяқтады және «Хейсман» жүлдесіне дауыс беруде сегізінші орынды иеленді. Үшінші курс студенті ретінде Пихос үш позицияда (фулбек, хафбек және квотербек) ойнады және 1946 жылы «Индиана Хузиерс» футбол командасының ең құнды ойыншысы атанды. 1946 маусымында тамақ инфекциясы мен жамбас жарақатымен күрескеніне қарамастан, ол өте әмбебап ойыншы екенін көрсетті: 76 рет 262 ярдқа доп алып жүгірді, 12 пастың 7-сін 84 ярдқа аяқтады, 10 пас ұстап 213 ярдқа жетті және сегіз тачдаун соқты. Пихос «Чикаго Трибьюнның» «Күміс футбол» байқауында «Үлкен Тоғыз» конференциясының ең құнды ойыншысы ретінде үшінші орынды иеленді. «Индианада» өткізген төрт маусымда Пихос 138 ұпай жинады, бұл сол кезде мектептің барлық уақыттағы рекордтық көрсеткіші еді. Ол сонымен қатар «Индиананың» гол соғу және пас ұстау бойынша жаңа рекордтарды орнатты. Бірінші NFL маусымында ол 23 пас ұстап, 382 ярдқа жетті және жеті тачдаун соқты. Сонымен қатар, ол Сэмми Боудың тепкісін тоқтатып, «Вашингтон Редскинс» командасына қарсы 26 ярдқа қайтарып, тачдаун соқты. «Бүркіттер» командасымен өткізген алғашқы үш маусымының әрқайсысында NFL чемпионатының ойындарына қатысты. 1947 жылы команда алғашқы дивизиондық чемпионатын жеңіп алды. Шығыс дивизиясының титулы үшін «Питтсбург Стиллерс» командасына қарсы өткен плей-офф ойынында Пихос тепкіні тоқтатып, «Бүркіттердің» 21–0 есебімен жеңіске жетуіне мүмкіндік берді. Бірақ «Бүркіттер» 1947 жылғы NFL чемпионатында «Чикаго Кардиналс» командасына 28–21 есебімен жеңіліп қалды. Ол сол ойында 27 ярдқа үш пас ұстады және қорғаныста ойнап жатып бір пас ұстады. «Бүркіттер» 1948 және 1949 жылдары қатарынан екі NFL чемпионатында жеңіске жетті. Пихос 1949 жылғы чемпионат ойынының жалғыз шабуылдық тачдаунын екінші кезеңде қатты жаңбыр кезінде 31 ярдтық пас ұстау арқылы соқты. Пихостың 1948 жылы 766 ярдқа 11 тачдаун соғуы сол маусымда NFL-де екінші орынды иеленді. Ол 1948 жылы United Press (UP), «New York Daily News», «Chicago Herald American» және «Pro Football Illustrated» журналдарынан, ал 1949 жылы International News Service, UP, Associated Press және «New York Daily News» газеттерінен All-Pro командасының бірінші құрамына енді. 1950 жылғы маусымнан кейін ол алты рет қатарынан Pro Bowl ойындарына шақырылды. 1951 жылы Пихос «Бүркіттер» командасындағы пас ұстау және ярд жинау көрсеткіштері бойынша көшбасшы болды және қорғаныс шебінде екі пас ұстады. Ол келесі үш маусымдағы ең жақсы көрсеткіштерін көрсетті, бұл оның соңғы үш маусымы болды: ол алты маусымдағы көрсеткіштерімен (188 пас, 2834 ярд және 34 тачдаун) салыстырылатын статистиканы тіркеді (185 пас, 2785 ярд және 27 тачдаун). Пихос соңғы үш маусымының әрқайсысында NFL-дегі пас ұстау көрсеткіштері бойынша көшбасшы болды, екі рет ярд жинау және бір рет тачдаун соғу бойынша көшбасшы атанды. 1953 жылы ол пас ұстау бойынша «үштік тәжді» алған үшінші ойыншы болды: ол сол маусымда NFL-дегі пас ұстау (63), ярд жинау (1049) және тачдаун соғу (10) көрсеткіштері бойынша көшбасшы болды. 1955 жылдың қараша айында Пихос ағымдағы маусымның оның ойыншылық мансабындағы соңғысы болатынын жариялады. 11 желтоқсанда «Чикаго Беарс» командасына қарсы өткен соңғы ойынында ол 11 пас ұстап, 114 ярдқа жетті. Ол қаңтар айында өткен Pro Bowl ойынында ойнағаннан кейін зейнеткерлікке шықты, онда ол төрт пас ұстап, шығыс командасының бірінші тачдаунын соқты, «Джек Кристиансеннен» биік секіріп, Эдди ЛеБароннан 12 ярдтық пас ұстады. «Бүркіттер» командасында өткізген тоғыз маусымда Пихос бар болғаны бір ойынға қатыса алмады.

Ұлттық ауыл шаруашылығы

1956 жылдың наурыз айында, NFL-ден зейнетке шыққаннан кейін көп ұзамай, Пихос Пенсильвания штатының Дойлстаун қаласындағы Ұлттық ауыл шаруашылығы колледжінің (кейін Делавэр аңғары университеті деп аталды) бас футбол жаттықтырушысы болып тағайындалды. Ол 1955 жылы колледждің кеңесші жаттықтырушысы қызметін атқарды және бизнес құқығы пәнін оқытты. Ол үш жыл бойы осы лауазымда болды және 1958 жылғы Ұлттық Аггистер командасын 5–2–1 есебімен жеңіске жеткізді. 1958 жылғы маусым аяқталғаннан кейін оның шарты жаңартылмады.

Тулан

1959 жылдың тамызында Пихос Тулан Грин Вейв футбол командасының бас жаттықтырушысы Энди Пилнидің көмекшісі болып жұмысқа алынды. Оған шабуылшылардың (end) жаттығуын жүктеу міндеті берілді. Ол екі жыл Тулан командасында жаттықтырды, команда 1959 және 1960 жылдары 3–6–1 есебін көрсетті. 1960 жылдың желтоқсанында Пихос Тулан университетіндегі лауазымынан қанағаттанды.

Цинциннати қаласы

1961 жылдың ақпан айында Пихос 1962 жылғы маусымда Американдық футбол лигасының (АФЛ) құрамында Цинциннати қаласына кәсіби футбол клубын алуды көздеген топпен келісім жасады. Ол осы кәсіпорның бас директоры болып тағайындалды және жоспарланған команданың бас жаттықтырушысы болуға тиіс болды. Бірақ, АФЛ 1962 жылға арналған кеңейту жоспарларын жариялағанда, Цинциннатиге франшиза берілмеді.

Жартылай кәсіби және кіші лига футбол

1962 және 1963 жылдары Пихос Нью-Джерси штатының Хаммонтон қаласындағы «Хаммонтон Бейкерс» жартылай кәсіби футбол командасының бас жаттықтырушысы болды. 1964 жылы Пихос Атлантикалық жағалау футбол лигасының «Ричмонд көтерілісшілері» командасының бас жаттықтырушысы болды. 1965 жылы команда Континентальдық футбол лигасына қосылғанда ол «көтерілісшілермен» бірге қалды. Ол 1964 жылы 8–5–1 және 1965 жылы 6–8 нәтижелерін көрсетті. 1966 жылдың ақпанында Пихос «көтерілісшілер» командасының жаттықтырушысы лауазымынан қанағаттанды.

Құрметтер

Пихос футболшы ретінде көптеген наградалар алды. Оның жетістіктеріне мыналар жатады: 1961 жылдың қазан айында ол Хелмс Атлетик Фондының Бас лига футбол Даңқы залына енгізілді. 1966 жылдың ақпанында колледж футболының Даңқы залына сайланды. Ол бұл құрметке ие болған алғашқы Индиана Хузиерс футболшысы болды. 1966 жылғы Индиана маусымының ашылу ойынының бірінші кезеңінде университет Пихосқа футбол арқылы университетке қосқан үлесі үшін арнайы сертификат табыс етті. 1969 жылдың тамызында НФЛ-дің 50 жылдығына арналған шара аясында Профутбол Даңқы залы лиганың алғашқы бес онжылдығының әрқайсысы үшін онжылдықтар командасын таңдады. Пихос НФЛ 1940 жылдардың барлық онжылдық командасының шабуылшысы ретінде таңдалды. 1970 жылдың ақпанында ол Профутбол Даңқы залына сайланды. 1970 жылдың тамызында өткен салтанатты шарада вице-президент Спиро Агню Пихосты "футболдың алтын грегі" және "өз заманының ең төзімді және жан-жақты футболшысы" деп атады. 1978 жылы Пихос Индиана Футбол Даңқы залына енгізілді. 1982 жылы ол Индиана Хузиерс Даңқы залына енгізілген алғашқылардың бірі болды. 1987 жылдың қарашасында ол Филадельфия Ысқыларының Құрмет кітабына енгізілген 11 адамның бірі болды.

Отбасы және кейінгі жылдары

Пихос төрт рет үйленген. 1944 жылғы мамыр айында ол Индиана штатының Блумингтон қаласындағы Бірінші методист шіркеуінде Дороти Лансингке үйленді. Сол кезде Пихос Рейнольдс лагерінде орналасқан әскердің қарапайым сарбазы болды. Олар Индиана университетінде оқып жүргенде танысты. Ол педиатр болды. Олар 1949 жылы ажырасып кетті. Пихос 1949 жылғы желтоқсанда модель Мэри Сесил Кларкке, сондай-ақ Сесил Чандлер деп те белгілі, үйленді. Ол екінші әйелімен 1965 жылы ажырасып, 1967 жылы ресми ажырасты. 1967 жылғы қарашада үшінші рет Шарлотта Берлингс Вулфпен үйленді. Төртінші некесі Донна Балленгермен болды. Донна жоғары мектеп кітапханашысы болған. Олардың Мелисса Пихос деген қызы бар еді. Донна оған Альцгеймер ауруына шалдыққан кезінде сүйіспеншілікпен күтім жасады, оның қайтыс болуына дейін. Футболдан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Пихос бизнеспен айналысты. 1970 жылы Вирджиния штатының Ричмонд қаласында Regal Home Improvement Co. компаниясының вице-президенті болды. 1977 жылы ол Индиана штатының Форт-Уэйн қаласында тұрып, Франклин Ұлттық өмірді сақтандыру компаниясының вице-президенті болып жұмыс істеді. 2001 жылы Пихосқа Альцгеймер ауруының диагнозы қойылды. Ол соңғы жылдарын Доннамен бірге үйде өткізді, ал Альцгеймер ауруы нашарлағанда Солтүстік Каролина штатының Уинстон-Салем қаласындағы Грейс денсаулық сақтау еміру үйіне жатты. Ол 2011 жылдың тамызында 87 жасында онда қайтыс болды. Оның неврологі Пихостың деменциясы футболшы мамандығында бас жарақаттарынан туындағанын айтты. Пихос Уинстон-Салемдегі Бетел біріккен методист шіркеуінің зиратына жерленді. Пихостың қызы Мелисса Пихос әкесі туралы деректі фильмдер сериясын жасады. 2010 жылы ол "Дарақ әке" атты қысқаметражды деректі фильмді түсірді, онда футболшы кезіндегі фотосуреттері мен бейнелерін оның аурумен күрескендегі суреттерімен салыстырды. Ол сондай-ақ "Пихос: Қозғалыстағы өмірбаян" фильмін жасады, онда фильм және би арқылы әкесінің өмірінің әртүрлі жақтарын және Альцгеймер ауруымен күресін зерттеді. Оның еңбегі "Пихос: Бес қимылдағы өмір" атты толық метражды деректі фильммен аяқталды.