Кіріспе

Флетчер Джозеф Перри (22 қаңтар 1927 - 25 сәуір 2011) – All America Football Conference (AAFC) және National Football League (NFL) футбол лигаларында ойнаған американдық кәсіби футболшы. Ол 1948-1960 жылдары «Сан-Франциско 49ers», 1961-1962 жылдары «Балтимор Колтс» командаларында ойнады және 1963 жылы футболдағы соңғы жылы үшін «49ers» командасына қайта оралды. Ол ерекше жылдамдыққа ие болды, бұл фулбэк үшін сирек кездесетін қасиет еді және оған «Жет» деген лақап ат берді. NFL-дің ең құнды ойыншысы (MVP) атағын алған алғашқы африкалық америкалық, ол американдық футболдың алғашқы қара жұлдыздарының біріне айналды. Комптон кіші колледжінде футбол ойнағаннан кейін Перри АҚШ Әскери-теңіз күштеріне қосылды. Әскери қызметте футбол ойнағанда оны «49ers» байқап, AAFC-ге шарт жасады. Ол келесі 13 маусымды «Сан-Франциско» командасында өткізді, онда ол «Миллион долларлық бекфилд» құрамында өнер көрсетті, үш рет қатарынан Pro Bowl-ға қатысты және 1954 жылы United Press, кейіннен UPI деп аталған ұйым тарапынан NFL MVP атанды. Ол 1953 және 1954 жылдары қатарынан екі маусымда 1000 ярдтан астам қашықтыққа жүгірген алғашқы футболшы болды. Перри 1963 жылы лиганың барлық уақыттағы ең көп қашықтыққа жүгірген ойыншысы ретінде зейнеткерлікке шықты, ал 1969 жылы ол Профутбол Даңқы залына енгізілді. Оның 34-ші нөмірлі жейдесі «49ers» командасымен 1971 жылы зейнеткерлікке жіберілді.

Ерте өмір

Флетчер Джозеф Перри Арканзас штатының Стивенс қаласында дүниеге келді және оның отбасы Ұлы депрессия кезінде Лос-Анджелеске көшіп келген соң, сол қалада өсті.

Кәсіби мансап

Биіктігі 183 сантиметр (2 метр) және салмағымен Пери тіпті сол кездегі фулбектерге қарағанда кішкентай болып саналды. Оның негізгі міндеті допты алып жүгіру еді, қорғанысқа кедергі келтіру емес, және ол қарсыластың қорғаныс шебіндегі бос орындарды табуға шебер болған.

1948-1952 жж: ААФК және бірінші Про Боул

Аламедада ойнаған кезде Перриді NFL-дің Лос-Анджелес Рамс командасы қарап көрді, олар оған 9500 доллар жалақы ұсынды. Ол ұсыныстан бас тартып, AAFC-нің Сан-Франциско 49ers командасымен 4500 долларға келісім жасады. Оның шешімі 49ers-тің иесі Тони Морабитоға деген сеніміне негізделген, Перри оны әкесі сияқты есті қарайтын. "Мен расистік сөздерді естімеген маусымды есімде ұстай алмаймын", - деді ол. "Кімде-кім: "Қарапайым, мына жерге қайта келме", - десе, мен: "Мен қайта келемін, отбасыңды алып келсең жақсы болады", - деп жауап берер едім". Дегенмен, Перридің 49ers командаластары оны жақсы қабылдады және бастапқыда оған күшті қолдау көрсетті. 1948 жылы ол Бруклин Доджерске қарсы өткен ойында 87 ярдқа қайтарып, карьерасындағы алғашқы және жалғыз қақпа соқты. Маусымнан кейін Перри 1949 жылғы AAFC All-Star ойынына шақырылды, онда лига чемпионы Кливленд Браунсқа қарсы ойнады. AAFC көп ұзамай таратылып, 49ers 1950 жылы NFL-ге қосылды. Ол және МакЭлхенни сол маусымда жүгіру көрсеткіштері бойынша тиісінше үшінші және төртінші орындарды иеленді. Маусымнан кейін Перри алғашқы Про Боулға шақырылды. Ол екі маусым бойы лигада жүгіру, жүгіру yarda, ойынға жүгіру yarda және соққыдан жүгіру yarda бойынша көш бастады. 1953 жылы ол 10 рейдтік тачдаун мен 13 жалпы тачдаун соқты, бұл сол жылы NFL-де ең көп көрсеткіш болды. Перри, МакЭлхенни және Титтл сол жылғы Про Боулдың шабуылдық құрамын құрады. Associated Press (AP), United Press (UP) және New York Daily News Перриді бірінші команданың All-Pro фуллбэгі деп атады. 1954 жылы 49ers жартылай қорғаушы Джон Генри Джонсонды сатып алғаннан кейін, Перридің артында жүруге сенімді блокері болды. Перри, Джонсон, Титтл және МакЭлхенниден құралған "Миллион долларлық бекфилд" деп аталған құрам 49ers командасының бір маусымдағы жүгіру көрсеткіштері бойынша жаңа рекорд орнатты. Өзінің және командаластарының арасында жүгіруді бөлісуге тура келгеніне қарамастан, Перри тағы да NFL-де жүгіру көрсеткіштері бойынша көш бастады. Ол өзінің ең жақын бәсекелесі, бекфилдтегі әріптесі Джонсоннан шамамен 400 ярдқа көп жүгірді. United Press Перриді "Жылдың үздік ойыншысы" деп атады, бұл құрметке ие болған алғашқы қара нәсілді ойыншы. New York Daily News және The Sporting News газеттерінде жарысты, үшінші рет қатарынан Про Боулға қатысты. Перри 49ers сапындағы чемпиондыққа ең жақын 1957 жылы Сан-Франциско 8-4 есебімен аяқтады, бірақ Батыс конференциясының тай-брейк ойынында Детройт Лайонсқа есе жіберді. Ол 1958 жылы 758 ярдпен 49ers командасын соңғы рет жүгіру көрсеткіштері бойынша жетектеді. Сол маусымда ол Стив Ван Бюреннен өтіп, NFL-дің барлық уақыттағы жүгіру көрсеткіштері бойынша бірінші орынға шықты.

Балтимор Колтс, Сан-Францискоға оралу және зейнеткерлікке шығу

Колтс бас жаттықтырушысы Уиб Эвбанк фулбек Алан Амеченің жарақаттарын команданың үшін қатарынан NFL чемпионатында жеңе алмауының басты себебі деп атады. Эвбанк Перридің Амеше маусым басталғанда дайын болмаған жағдайда оның орнын толтыра алатынына үміттенеді. 1961 жылы Перри Колтс командасының жүгіру бойынша көшбасшысы болды, сонымен қатар мансабындағы ең көп – 34 пасқа қабылдап, 322 ярдқа жетті. 1963 жылы ол Сан-Францискоға ауыстырылды, онда 36 жасында зейнеткерлікке шыққанға дейін соңғы тоғыз ойынында азайтқыш рөл атқарды. Футболдан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Перри кәсіби боулинг федерациясының турниріне қатысып, орташа есебі 200-ден асты. Ол сондай-ақ 49ers командасы үшін скаут және көмекші болып жұмыс істеді, кейін E & J Gallo Winery компаниясында сату өкілі болды. 2011 жылдың 9 маусымында Перри мен оның «Миллиондық қорғаныс» командаласы Джон Генри Джонсонның (3 маусымда қайтыс болған) милары Бостон университетінің зерттеушілері тарапынан спорттағы бас жарақаттарын зерттеу үшін тексерілетіні хабарланды. Екеуінің де созылмалы травматикалық энцефалопатия (CTE) ауруына шалдыққан болуы күдіктелді, бұл ауру миға қайталап соққы тиюмен байланысты. Перридің жесірі Донна Сан-Франциско Хроникасына күйеуінің CTE ауруына шалдыққанына сенетінін айтты. Газетке берген сұхбатында ол: «Джо ойнаған кезде, оларға иіс тұздарын беріп, қайтадан алаңға шығаратын. Қазір жабдық жақсарды және оларды қалай қорғауға болатынын қарастырып жатырмыз. Біз бұл балаларымызға қандай әсер ететінін қарастыруымыз керек», – деді. Перри мен Джонсонның жасалған аутопсиясы екеуінің де CTE ауруына шалдыққанын көрсетті. Олар – NFL-де осы аурумен өлгеннен кейін анықталған кем дегенде 345 ойыншының екеуі. Бұл ауру басына бірнеше рет соққы тиюдің салдарынан туындайды. Перридің төзімділігі оған 1940-1960 жылдар аралығында 16 маусым бойы ойнауға мүмкіндік берді. 2020 жылғы мәліметтерге сәйкес, Перридің команда сапындағы 68 жүгіру голы команданың рекорды болып табылады. Ол 1969 жылы, бірінші мүмкіндігінде, Профессионалдық футбол Даңқы залына енгізілді. Сол жылы Лео Номеллини де осы құрметке ие болды, ол ұзақ жылдар бойы Перримен бірге ойнаған. 49ers командасының «Миллиондық қорғанысы» – бұл Даңқ залына төрт мүшесі де енген жалғыз толық құрамды қорғаныс. Перридің 34 нөмірі 49ers командасы тарапынан 1971 жылы зейнеткерлікке жіберілді, ал ол 2009 жылы Сан-Франциско 49ers Даңқы залының негізін қалаушы мүшесі атанды. 2011 жылы қайтыс болғаннан кейін команда Перриге құрмет көрсетіп, оның 34 нөмірі бар шлемдерге жапсырмалар тақты.