Кіріспе

Сүңгірші тартып жүретін шектеулі тереңдіктегі ауамен жабдықталған тыныс алу аппараты – бұл Snuba International компаниясы жасаған су асты тыныс алу жүйесін пайдаланатын беттік сүңгудің бір түрі. "Снуба" сөзінің шығу тегі "шнорхель" және "скуба" сөздерінің қосындысы болуы мүмкін, себебі ол екеуінің арасындағы қашықтықты қысқартады. Кейбір мамандар бұл терминді "Surface Nexus Underwater Breathing Apparatus" деген сөздердің бас әріптерінен құралған аббревиатура деп санайды, бірақ бұл, мүмкін, кейіннен сөздің мағынасына сәйкес келтірілген. Суға түсуші жүзу қанаттарын, сүңгу маскасын, салмақтарды және су астындағы тыныс алу реттегішін, скуба сүңгуіндегідей пайдаланады. Ауа, сүңгіршінің арқасына бекітілген баллондардан емес, су бетіндегі арнайы жасалған құралда орналасқан қысылған ауа баллондарына жалғанған ұзын шлангілер арқылы беріледі. Снуба көбінесе кәсіби білікті нұсқаушының қатысуымен бастапқы сүңгу түрі ретінде қолданылады, бірақ скуба сертификаты талап етілмейді.

Танымалдық

Снуба жүйесі 1989 жылы Калифорниялық суға түсуші Майкл Стаффорд ойлап тапты. 1990 жылы оны Калифорния штатының Даймонд Спрингс қаласында орналасқан Snuba International компаниясы әзірлеп, патенттеді. Бұл компания сондай-ақ тауарлық белгіге ие және оны кезеңдік бағдарлама ретінде лицензиялады. Снуба суға түсуі – Гавай, Таиланд, Кариб теңізі және Мексика сияқты тропикалық туристік орындарда танымал, нұсқаушымен жүргізілетін экскурсиялық қызмет. Оның алғаш рет айналысатындар үшін танымал болуына бірнеше фактор себеп:

Қатысушы жеңіл арқан арқылы ауа түтігіне қосылған салны су бетінде сүйреп әкеледі. Бұл қатысушыға тым терең түсе алмайтынына сенімділік береді және тереңдік, түсу және көтерілу жылдамдықтарын бақылап, өзін ең жайлы сезінетін тереңдікті таңдауға мүмкіндік береді. Түтіктерді бағыттаушы ретінде пайдалану және бейтарап жүзуді қамтамасыз ету үшін жұмсақ салмақтарды кию арқасында қатысушылар су бетінен айтарлықтай тереңдікке дейін түсе алады. Бірақ бұл толыққанды салыстыруға келмейді, себебі әдетте жылуды сақтау үшін гидрокостюм қолданылады. Су астында суға түсуге арналған жабдықтардың салмағы сезілмейтін болса да, судан тыс жерде әлсіз немесе дене шынықтырумен айналыспаған адамдар үшін салмақ маңызды факторға айналады. Суға түсушіге арналған құрылғысы бар суға түсушіге қарағанда, снуба суға түсушіге шұғыл жағдайда пайдалануға болатын жүзу қабілетін арттыратын құрылғы берілмейді. Бұл шұғыл жағдай туғанда снуба суға түсушінің өз күшімен су бетіне көтерілуі керек екенін білдіреді. Екінші жағынан, дұрыс салмақталған және сығымдалатын суға түсу костюмі жоқ снуба суға түсушісі барлық тереңдікте бейтарап жүзеді, суға батуды болдырмайтын түтікшесі мен арқаны бар, түтікшені тартып су бетіне көтерілуі жүзуге қарағанда аз күш жұмсауды қажет етеді және су бетінде ұстап тұруға арналған арқанға ие. Жүзу қабілетін өтейтін құрылғы – күрделі жабдық, оны қауіпсіз пайдалану үшін көп тәжірибе қажет.

Тәуекел және жауапкершілік

Снуба сүңгісінің тереңдігі шлангтың ұзындығымен шектелгендіктен, декомпрессиялық ауру пайда болуы екіталай. Дегенмен, снубамен сүңгіп жүрген адам қысылған ауамен тыныс алатындықтан, баротравма салдарынан жарақаттану немесе өлім қаупі сақталады. Бұл қауіп, әсіресе шамалы тереңдікте, сүңгіш өкпесінен кеңейген ауаны шығара алмай бірнеше футқа көтерілгенде күшейеді. Мұны болдырмау үшін, сүңгіштің денсаулығы жақсы болса, көтерілу кезінде үнемі және қалыпты түрде тыныс алу керек. Бұл мәселе снубаға дайындалу брифингінде толыққанды қарастырылады. Өлімнің себебі хабарланбағандықтан, оның снубамен байланысты болғаны немесе басқа себептерге байланысты болғаны белгісіз. Снуба жүйесінің операторлары мен әзірлеушілерін салдарынан туындаған зақымдану, жарақаттану немесе өлім үшін жауапкершіліктен босататын, немқұрайлылық, жүйелік бұзушылық немесе басқа да себептерге байланысты жауапкершіліктен босату туралы нысан бар. Бұл нысан сүңгіштен денсаулығына қатысты сүңгіге түсуге кедерес келтіретін ешқандай себеп жоқ екенін немесе дәрігердің сүңгіге түсуге рұқсат бергенін растауды талап етеді.