Кіріспе

1913 жылы Х.Г. Уэллстің жазған «Кішкентай соғыстар» кітабы – ағылшын жазушысы Х.Г. Уэллстің 1913 жылы ойыншық әскерлермен ойнау ережелері туралы жазған кітабы. Кітаптың толық атауы «Кішкентай соғыстар: он екі жастан жүз елу жасқа дейінгі ұлдарға және ұлдардың ойындары мен кітаптарын ұнататын ақылды қыздарға арналған ойын» деп аталды. Алғаш рет 1913 жылы басылған, бірақ 2004 жылы жаңартылған нұсқасы да жарық көрді. Бұл кітап туралы Уэллстің тағы бір кітабында, «Жоанна мен Питер» атты туындысында айтылады, онда Ұлы соғыс кезінде Банни Каспард есімді сезімтал жас жігіт әскердегі өмірін осы нұсқаулықтың үлкен түрімен салыстыруға тырысады.

Мазмұны

Кіші соғыстарда жаяу әскер, атты әскер және артиллерия үшін салыстырмалы түрде қарапайым ережелер болды, олар 4,7 дюймдік ойыншық зеңбірек түрінде ұсынылды, ол көбінесе жау әскерлерін құлату үшін кішкентай ағаш тікбұрыштарды атып жіберді. Бұл кітап соғыс ойыны ғана емес, соғыстың бірнеше философиялық жақтарына да сіңіп отырады. Кітап көңілді стильде жазылған және Уэллс кітапта сипаттаған ойынның суреттері мен фотосуреттерімен безендірілген. Уэллс сонымен қатар, шайқастағы генералдың бірінің көзқарасынан ойынды жарқын естелік ретінде баяндайды.

Даму

Ойынның дамуы түсіндіріледі және Уэллстің соғысқа қатысты ойлары, өйткені ол пацифист ретінде танымал болды, оның жазбаларында ашылады. Уэллс ойын идеясының өзінің досы Джером К. Джеромның келуінен пайда болғанын айтады. Кешкі астан кейін Джером ойыншық солдаттарды ойыншық зеңбірекпен атып түсіре бастады, ал Уэллс бәсекелесу үшін қосылды. Екеуі жазбаша ережелер қосылса, жақсы "Кригшпиль" ойынын жасауға болатынына келісті. Ойын В. Британияның қорғасыннан құйылған ойыншық әскерлері мен қолдағы материалдардан, әдетте кубиктерден немесе басқа ойыншықтардан жасалған майданды пайдалануға негізделген. Қозғалыс, атыс және жақын шайқасқа қатысты қарапайым ережелер әзірленді, сондай-ақ әр ойыншының қозғалуы мен атуы үшін белгілі бір уақыт көзделді. Уэллс "Кіші соғыстың кеңейтілуі мен толықтырылуы" деген тарауды да ұсынады. Қосымшада Уэллс "Кіші соғыстар және Кригшпиль" ұсынады; әскери логистика, әскери инженерлер, атты әскер шабуылдары және әскерлерді теміржолмен тасымалдауды қамтитын, үлкен аумақта ойналатын күрделі ережелер.

Жарияланым

Кішкентай соғыстар алғаш рет 1913 жылы Фрэнк Палмер жариялаған. Da Capo Press 1977 жылы «Кішкентай соғыстар» кітабын толық көлемде қайта басып шығарды.

Қабылдау

С. Бен Острендер 1977 жылғы "Кішкентай соғыстар" кітабының толық нұсқасын "Көңілді ойыншы" журналының 17-шы санында қарастырды. Острендер: "Автордың 'ойнап жатқандағы' көптеген сызбалары мен фотосуреттері бар. Бұл кітап қазіргі заманғы ойыншыға аса пайдалы болмаса да, қызықты туынды болып табылады" деді.