Джеральд Уинрод: Американдық саяси белсенді және антисемит көзқарастары

Кіріспе

Американдық саяси белсенді (1900–1957)

Джеральд Бертон Уинрод (7 наурыз 1900 – 11 қараша 1957) – американдық уағызшы, автор және саяси белсенді. Уинрод христиандық идентитосты (сәйкестік) насихаттаған, Весли Свифттың осы идеологияны ерте қабылдауына ықпал еткен. Ол мысқынға қарсы ұстанымдарымен және 1930 жылдардағы нацистік Германияға деген симпатиясымен белгілі болды, бұл оған "Джейхок нацисі" деген лақап атты әкелді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Уинродқа мемлекетке қарсы қызмет жасады деген айып тағылды. Кейіннен бұл айыптар алынып тасталды.

Өмірбаян

Ол 1900 жылдың 7 наурызында Иллинойс штатынан шыққан Мейбл Е. (1881–1971) мен Миссури штатынан шыққан Джон У. Уинродтың (1873–1945) отбасында дүниеге келді. Оның әкесі Джон бұрынғы бармен болған, оның салонына Кэрри Нейшн шабуыл жасаған. 1918 жылы ол Канзас штатының Эль-Дорадо қаласындағы Канзас газ және электр компаниясының бас клеркі болды. 1925 жылы ол «Христиандық сенімді қорғаушылар» ұйымын құрды. Бұл ұйым фундаменталистік христиандық фашистік ұйым болып, мемлекеттік мектептерде эволюция тақырыбын оқытуға қарсы болды, тыйым салуды қолдады, гомосексуализмге қарсы шықты және нәсілдік сегрегацияны жақтады. «Христиандық сенімді қорғаушылар» 1980 жылға дейін Канзаста болды, ал Топека, Лоуренс және Канзас-Ситиде көптеген тармақтарының бар екені күдіктелді. Уинрод өте антисемиттік көзқарастарға ие болды, осының салдарынан оған «Джейхок нацисі» (Джейхок – Канзас штатының адамына берілген лақап) деген лақап ат берілді. Уинрод өзінің «Сион ақсақалдарының хаттамалары» кітабының кіріспесінде өз көзқарастарын қорғай келе былай деді: «Осы кітаптың тақырыбын көрген соң, кейбіреулер мені антисемит деп айыптайды. Егер олар мені яһудилерге нәсілдік немесе діни тұрғыдан қарсымын десе, мен бұл айыптаманы жоққа шығарамын. Бірақ егер олар менің халықаралық еврей банкирлерінің алтын күшімен бейшара халықтарды билеуіне қарсы екенімді айтса, халықаралық еврей коммунизміне қарсы екенімді айтса, онда мен өзімді кінәлі деп мойындаймын». Уинрод АҚШ-ты Құдайдың таңдаған жері деп сенді, ал Ұлы депрессия басталғанда, бұл шайтанның ісі деп мәлімдеді. Ол Франклин Д. Рузвельт еврей коммунистік қастандықпен байланысты «шайтан» екеніне, ал Гитлер Еуропаны коммунизмнен құтқарады деп сенді. 1935 жылы Канзас штатының Топека қаласындағы баспадан шыққан «Иудейлердің христиан дініне жасаған шабуылы» атты кітабында Уинрод былай деп жазды: «Христосты он тоғыз жүз жыл бұрын айқышқа шегелеген күштер бүгінде Оның шіркеуін де айқышқа шегелеуге тырысуда. Көптеген христиандық көшбасшылар әлі де түсінбейді, бірақ христиандық қазіргі уақытта өмір мен өлім үшін күресіп жатыр. Халықаралық еврей коммунизмі барлық елдерді құлдыратып, барлық христиандарды жоқ етуді көздеп отыр. Мәсіхтің Ресейде соңғы он сегіз жылда бастан өткергені, қанды Неронның қолынан келген азаптан да ауыр». Осы трактаттың мақсаты – бұл қастандықтың жақында ғана пайда болғанын көрсету емес. Бұл кітап сол кезде көптеген христиандардың көңілінен шықты. Уинрод яһудилердің тозаққа лайықты екеніне, ал Иса Мәсіх оларды Киелі кітапта айыптағанына сенді. Ол бұл көзқарастарын кеңейтіп, былай деді: Уинрод бұл көзқарастарын «The Defender» газеті арқылы таратты, ол 1937 жылға қарай ай сайын 100 000 таралымға жетті. Газеттегі кейбір мақалалар 1933 жылы Ульрих Флейшхауер құрған, нацистік және антисемиттік халықаралық Welt Dienst / World Service / Service Mondial ақпарат агенттігінен алынған материалдарды қайта жариялады. Уинрод 1938 жылғы сайлауда АҚШ Сенатына үміткер болды, бірақ республикалық партияның бірінші кезегінде жеңілді, өйткені бұрынғы губернатор Клайд М. Рид партиялық басшылықтың ықпалымен зейнетке шыққаннан кейін оған қарсы сайлауға түсті. 21,4% дауыспен Уинрод Рид пен Канзастың Коффивилл қаласынан келген Даллас Кнапптан кейін үшінші орын алды. Уинродтың діни, Екінші дүниежүзілік соғысқа қарсы және Германияны жақтаған көзқарастарымен келісетін неміс тілді Канзас меннониттері арасында үлкен қолдауға ие болды. «The Defender» газеті 1931 жылдан 1942 жылға дейін Канзас штатының Ньютон қаласындағы меннониттерге тиесілі Herald Publishing Company баспасында басылып шықты. Уинрод Бетел колледжі мен Табор колледжінен, сондай-ақ жергілікті меннониттік газеттердің редакторларынан қолдау тапты, ал кейбір меннониттік округтер 1938 жылғы Сенат сайлауында негізінен Уинродқа дауыс берді. 1941 жылы жарық көрген «Теолог» журналында (Practical Bible Training School, қазіргі Davis College) Уинрод мектеп әкімшілігінің мүшесі болғаны айтылады. Уинродтың міндеттері туралы ешқандай мәлімет берілмеген. 1942 жылы федералды үкімет Уинродты АҚШ үкіметіне қарсы қастандық жасады деген айыппен сотқа берді. Сөз бостандығын басуға тырысудың саяси жағынан азаматтық бостандықтарды қорғаушылар наразылық білдірді, бұл іс «Ұлы бүлікшіл сот» деп мазақталды. 1944 жылы сот төрешісінің қайтысымен сот процесі аяқталды. Үкімет қудалауды жаңартудан бас тартты, сондықтан Уинрод пен оның серіктері босатылды. Уинрод, өмір бойы сенім арқылы емделуді жақтаған және дәрігерге көрінуден бас тартқан адам, 1957 жылдың 11 қарашасында Вичита қаласында пневмониядан қайтыс болды. Ол сол қаланың White Chapel Memorial Gardens бейістігіне жерленді.

He was born on March 7, 1900, to Mable E. (1881–1971), originally from Illinois, and John W. Winrod (1873–1945), originally from Missouri. His father, John, was a former bartender whose saloon was attacked by Carrie Nation. In 1918, he was the chief clerk at the Kansas Gas and Electric Company in El Dorado, Kansas. By 1925, he formed the Defenders of the Christian Faith, a fundamentalist Christian fascist organization that opposed teaching evolution in public schools, supported Prohibition, opposed homosexuality, and expressed support for racial segregation. Defenders of the Christian Faith existed in Kansas at least up to 1980, though many offshoots in Topeka, Kansas, Lawrence, Kansas, and Kansas City were expected to exist. Winrod professed strongly antisemitic views, earning him the nickname "The Jayhawk Nazi" ("Jayhawk" being a nickname for a person from Kansas). Winrod offered the following defense of his views in the introduction to his book The Truth About the Protocols which proclaimed the veracity of The Protocols of the Elders of Zion: After observing the title of this book, some will accuse me of being anti Semitic. If by this they mean that I am opposed to the Jews as a race or as a religion, I deny the allegation. But if they mean that I am opposed to a coterie of international Jewish bankers ruling the Gentile world by the power of gold, if they mean that I am opposed to international Jewish Communism, then I plead guilty to the charge. Winrod believed the United States to be the chosen land of God and, when the Great Depression struck, publicly stated that it was the work of Satan. He believed Franklin D. Roosevelt was a "devil" linked with the Jewish Communist conspiracy and that Hitler would save Europe from Communism. Winrod wrote in his book The Jewish Assault on Christianity, published in 1935 by a publishing company in Topeka, Kansas: The same forces which crucified Christ nineteen hundred years ago are today trying to crucify His Church. Many Christian leaders have not yet realized it, but Christianity is in the grip of a life and death struggle at the present time. International Jewish Communism, which has already undermined all nations, firmly expects to exterminate all Christians. What the Cause of Christ has endured in Russia the past eighteen years, surpasses its suffering at the hands of bloody Nero. One of the purposes of the present treatise is to show that this conspiracy is not of recent origin. The book was met with positive reception by many Christians at the time. Winrod would go on to say that he believed Jews were damned to hell, and that Jesus Christ condemned them in the Bible. He expanded upon these views, stating the following: Winrod spread these views through his newspaper, The Defender, which by 1937 achieved a 100,000 monthly circulation. Some of the articles reproduced materials from the pro Nazi and virulently antisemitic international Welt Dienst/World Service/Service Mondial news agency founded in 1933 by Ulrich Fleischhauer. Winrod ran for a seat in the U. S. Senate during the 1938 elections, but was defeated in the Republican primary when a popular former governor Clyde M. Reed was lured from retirement by the party establishment to run against him. With 21.4% of the vote, Winrod was a distant third after Reed and Dallas Knapp of Coffeyville, Kansas. Winrod developed a strong following among German speaking Kansas Mennonites who identified with his religious, anti World War II, and pro Germany views. The Defender was printed by Mennonite owned Herald Publishing Company of Newton, Kansas from 1931 to 1942. Winrod found support in Bethel College and Tabor College and from editors of local Mennonite papers, and some Mennonite precincts voted predominantly for Winrod in the 1938 Senate primary. According to the 1941 Theologue, the yearbook of Practical Bible Training School (now Davis College) located outside Binghamton, New York, Winrod was a member of the school's administration. No details are given as to what Winrod's duties were. In 1942, the federal government indicted Winrod for sedition, alleging conspiracy against the U. S. government. The political aspect in attempting to suppress free speech troubled civil libertarians in what critics derided as the Great Sedition Trial. The death of the judge ended the trial in 1944. The government decided not to renew the prosecution, so Winrod and his fellow defendants were freed. Winrod, a lifelong proponent of faith healing who refused to see a physician, died of pneumonia on November 11, 1957, in Wichita, Kansas. He was buried in that city's White Chapel Memorial Gardens.

Отбасы

1940 жылы Винродтың әйелі ажырасуға талап берді. Олардың ұлы Гордон (1926 жылы туған) – христиандық жекелегендік дінінің пастыры, ол 2000 жылы адам ұрлау қылмысы үшін тұтқындалды.