Кіріспе

Француз жазушысы (1832–1873)

Эмиль Габориау (9 қараша 1832 – 28 қыркүйек 1873) – француз жазушысы, романист, журналист және детективтік жанрдың негізін қалаушы.

Ерте өмір

Габориау Шаран-Маритим департаментінің Саужон деген шағын қаласында дүниеге келген. Ол мемлекеттік қызметкер Шарль Габриэль Габориаудың ұлы, ал анасы Маргарита Стефани Габориау болған. Габориау Пол Февалдың хатшысы болып жұмыс істеді, бірнеше роман мен әртүрлі жазбаларын жариялағаннан кейін "Л'Аффер Леруж" (1866) романында өзінің нағыз қабілетін танытты.

Әдеби өмір

Габориудың "Л'Аффире Леруж" романы Франциядағы алғашқы детективтік роман деп есептеледі. Оның құрылымы өткенге жасалған кері көру ретінде сипатталады, ол қазіргі кездегі құпияны ашуға көмектеседі. Бодлердің Эдгар Аллан По әңгімелерінің аудармаларынан әсер алған бұл туындыда, Габориудың кейінгі үш детективтік романындағы басты кейіпкер болған әуесқой детектив және жас полиция офицері месье Лекок таныстырылды. Лекок кейіпкерінің прототипі – полиция офицері болған ұры Эжен Франсуа Видок (1775–1857), оның өзінің естеліктері "Les Vrais Mémoires de Vidocq" шындық пен ойдан шығарылған оқиғаларды араластырады. Февалдың "Қара киімдер" кітап сериясының басты антагонисі, зұлым месье Лекок та оған әсер еткен болуы мүмкін. Габориауға Огюст Конттың жариялаған позитивизм философиясы да ықпал еткені мүмкін, ол ғылымның барлық сұрақтарға жауап бере алатынын қанағаттандыратын идеяны ұсынды. Габориаудың тергеушілері қылмыскерлерді іздеуде жаңа дамыған ғылыми әдістемелерге көп сүйенеді, жай ғана тергеу мен куәгерлерге емес. Жасырын құпиясы үшін өлтірілген, усақ-түйекке көңіл бөлмейтін әйел туралы әңгіме Габориауға көптеген жанкүйерлер әкелді. Бірақ Артур Конан Дойл Шерлок Холмсты жасағаннан кейін, месье Лекоктің халықаралық даңқы төмендеді. Бұл оқиға 1872 жылы сахнада қойылды. Полиция сотының хроникасын баяндайтын ұзақ романдар сериясы жарық көрді және өте танымал болды. "Le Dossier n° 113" (№ 113 іс) фильмінің нұсқасы 1932 жылы шықты. "Қызыл түсті зерттеу" романында Артур Конан Дойл Уотсоннан Шерлок Холмстың Габориаудың еңбегі туралы не ойлайтынын сұрайды. Холмс Лекокты "нашар, қолдан келмейтін" деп кемсітеді.