Жан М. Оуэлдің «Тас паналары» романы – Жондалар мен Айланың Отанына оралуы, Айланың емшілік шеберлігі мен жүктілігі, Зеландониялықтардың қабылдауы туралы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Жан М. Оуэльдің 2002 жылғы романы.
2002 novel by Jean M. Auel
"Тас баспаналары" – Жан М. Оуэльдің 2002 жылдың сәуірінде жарық көрген тарихи көркем роман. Бұл 12 жыл бұрын жарық көрген "Өткел жазықтары" романының жалғасы және "Жер балалары" сериясының бесінші кітабы. Онда Жондалар Айламен бірге туған жеріне оралуы суреттеледі.
The Shelters of Stone is a historical fiction novel by Jean M. Auel published in April 2002. It is the sequel to The Plains of Passage – published 12 years earlier – and fifth in the Earth's Children series. It describes the return of Jondalar to his homeland along with Ayla.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Бұл кітаптың негізгі мәселесі – Айланың емшілік шеберлігі, жүктілігі және Жондалар тайпасы, Зеландонияның оны қабылдауынан туындаған шиеленіс. Айла Зеландониялықтардың «жаппай бас» деп атаған неолиттіктердің тәрбиесінде өсті, оларды жануардан да артық емес деп есептеді. Зеландониялықтар Айланы қабылдау үшін алдымен неолиттіктерге деген ықыластарын жеңуі керек. Айла мен Жондалар үшін оң жағдай, Зеландонияның жоғары лауазымды өкілдерінің кейбіреуі осы жаңылыс пікірге күмәнданады. Олардың екеуі, Эхозар мен Брукевал, неолиттік тектің жартысы және одан ұялады. Эхозарды кемінде Айланың өзінің әңгімесі және оның (Эхозардың) Жондалардың жақын туысы (жарты қарындасы) Жоплаямен некесі тыныштандырады. Ал Брукевал мұрасын толығымен жоққа шығарып, ақылға құлақ қоймайды. Жондалардың алғашқы махаббаты, Зеландони, бұрын Золена деп аталған, қазір рухани көшбасшылардың арасындағы біріншісі болып табылады. Ол Айланы олардың қоғамына қабылдауды қолдайды, егер ол үңгірге әкелген емшілік өнері үшін болмаса, Айла сонымен қатар рухтар әлемімен толық байланыста болуға ұялмауын жеңуі керек. Айла өлімге қатерлі жараланған аңшыға оның жұбайын көруге үлгеруге көмектескеннен кейін, Бірінші Айланы Зеландонияның (өзінің мәдениетімен байланысты болу үшін осылай аталған мистиктер) қатарына қосу қажеттігін сезінеді, осылайша оны үңгірдегі барлық адамдар емші ретінде қабылдайды. Бірде Айла жергілікті аналарды есінен танымаған сәбиді емдеуге көндіреді, тіпті «жаппай бас» болғанда да солай істегенін айтады. Бұл оларды келісуге мәжбүр етеді (Жондалардың қарындасы Пролева атап өткендей) және Зеландонияны бұрынғы көршілерінің жолдарымен тәрбиелейді. Айла Зеландонияның Тоғызыншы үңгіріндегі әлі анықталмаған рөлге жақындап келеді. Оның емшілік және аң ауру шеберлігі оны топтың рухани басшылығындағы рөлді қабылдауға итермелейді. Осының бәрі кезінде Жондалар олардың жазғы жиналысын және екеуінің «байланысын» бекітетін некелік рәсімді күтеді. Ол «Аттар аңғарынан» бері осы мақсатына жетуге ұмтылып келеді. Олардың қызы, Джонайла, анасының «адамның мәні» бала тудырады деген сенімімен аталған, бұл Джонайла мен Айланың екеуі де баланың құрамына кіретінін, тек олардың рухтары емес, білдіреді. Осы оқиғадан кейін біраз уақыт өткен соң, Айла Зеландонидің шәкірті болуға шешім қабылдайды, егер Зеландония мүшелері оны емші ретінде қабылдаса ғана. Бұл кітап қазіргі Францияның оңтүстік-батысындағы Дордоньде, Лес-Эйзиге жақын Везер аңғарында өтеді. Тарихи дәуірде бұл аймақ тығыз қоныстанған, көптеген ашық жартас үңгірлері сақталған, олардың кейбіреулері туристік орындарға айналдырылған. Аймақтағы ұлттық тарих алды мұражайы да бар. Айла сондай-ақ оның асырап алған тайпасы кейіннен сурет салған әйгілі Ласко үңгірін ашады.
Central to this book is the tension created by Ayla's healing art, her pregnancy, and the acceptance of her by Jondalar's people, the Zelandonii. Ayla was raised by Clan Neanderthals, known as "flatheads" to the Zelandonii and viewed as no better than animals. For the Zelandonii to accept Ayla they must first overcome their prejudice against the Neanderthals. Luckily for Ayla and Jondalar, some of the higher ranking Zelandonii already have doubts of this misjudgment. Two of their number, Echozar and Brukeval, are of partial Neanderthal ancestry and are ashamed of it. Echozar at least is pacified by Ayla's own story and by his (Echozar's) own marriage to Joplaya, Jondalar's close cousin (half sister). Brukeval, on the other hand, rejects his heritage utterly and refuses to listen to reason. Jondalar's first romantic interest, Zelandoni, formerly known as Zolena, has now become the First among the spiritual leaders. She supports adopting Ayla into their society, if not least for the healing arts she brings to the cave, although Ayla also must overcome the feeling that she is uncomfortable with a full connection with the spirit world. After Ayla helps a mortally injured hunter live long enough to see his mate, the First senses that Ayla needs to be brought into the fold of the Zelandonia (mystics, named after their culture so as to identify themselves with it) so that she will be accepted as a healer by all the people of the cave. At one point, Ayla persuades the native mothers to nurse a neglected infant, on the pretext that even a "flathead" would have done so in their place. This both shames them into agreeing (as noted by Jondalar's sister in law, Proleva) and educates the Zelandonii in the ways of their ex neighbors. Ayla is drawn ever closer to an as yet undetermined role in the Ninth Cave of the Zelandonii. Her knowledge of the healing arts as well as hunting force her to accept a role in the spiritual leadership of the group. Through it all Jondalar is waiting for the summer meeting and matrimonial that will finally "tie the knot" for the two of them. This has been his ultimate goal since The Valley of Horses. Their daughter, Jonayla named for her mother's belief that a man's "essence" creates babies, which leads to Jondalar and Ayla each being part of the baby, not just their spirits is born sometime after this event. Not long after the birth, Ayla finally decides to become Zelandoni's acolyte, if only so that the members of the Zelandonii will accept her as a healer. This book is set in what is now the Vézère valley, near to Les Eyzies, in the Dordogne, southwest France. It was relatively densely populated in prehistoric times, with many open cliff top dwellings that can still be seen, some of which have been turned into tourist attractions. The national museum of prehistory is located in this valley. Ayla also discovers the world famous cave of Lascaux, which her adopted people subsequently paint.