Кіріспе

Британдық Колумбиядағы тарихи жол – Карибу жолы (сонымен қатар Карибу атқарулы жолы, Ұлы Солтүстік жол немесе Королеваның тракті деп те аталады) 1860 жылы Британдық Колумбия колониясының губернаторы Джеймс Дуглас бастаған жоба. Бұл жоба Британдық Колумбияның ішкі аймағындағы аса қауіпті каньондық жерлер арқылы Форт-Йейлден Баркервиллге дейін созылған инженерлік шешімді қамтиды. 1860-шы жылдар мен 1880-шы жылдар аралығында Карибу жолы үш түрлі нұсқада болды. Алғашқы салынған жол – 1861 жылы жоспарланған және 1862 жылы салынған Карибу атқарулы жолы. Ол бастапқы Гудзон Бэй компаниясының Харрисон жолы (Порт-Дуглас) бағытымен Лиллоеттен Клинтонға, 70 Майл Хаус, 100 Майл Хаус, Лак-ла-Хаш, 150 Майл Хаус арқылы Сода Крик және Александрия маңындағы келісімшарт аяқталу орнына, Карибу алтын кендеріне жақын орналасқан. Екінші Карибу атқарулы жолы (немесе Йель-Карибу жолы) 1865 жылдан 1885 жылға дейін Йельде штаб-пәтері орналасқан жылдам атты көліктер мен жүк тасымалдау компаниялары кезеңінде жұмыс істеді. Йельдегі суға түсу орнынан жол Фрейзер каньоны арқылы, Хеллз Гейт және Эшақтың тауынан солтүстікке қарай өтіп, Клинтондағы бұрынғы Карибу жолымен жалғасты. Үшінші Карибу жолы 1885 жылы Канадалық Тынық мұхиты темір жолы аяқталғаннан кейін қайта жаңартылған бағыт болды. Ашкрофт теміржол станциясы атқарулы жолдың оңтүстік соңы болды. Фрейзер каньонындағы атқарулы жолдың көп бөлігі теміржол құрылысы, су шаю және 1894 жылғы Ұлы су тасқыны салдарынан қирады (жолдың осы бөлігін қайта құруға қызығушылық 1920 жылдары автомобильдерге арналған Фрейзер каньоны тас жолының құрылыс жоспарларымен бірге пайда болды). Бұл жол Карибу аймағындағы алтынның көп мөлшеріне және қауіпті "есек жолына" жауап ретінде салынды. Есек жолы – Карибу жолының шамамен бір бағытымен жүретін, бір есекке ғана сыятын, тік жардың бойындағы қиын жол болды. Карибу аймағындағы қоныс аударушыларға тасымалдау құнын төмендету үшін Дуглас алтын кен орындарына тиімді және қауіпсіз көлік құралын салуды бұйырды. Колониялық үкімет жергілікті тұрғындарды, сондай-ақ Корольдік инженерлер жасағын (сапёрлер) жұмысқа алды. Олар 1863 жылғы (түпнұсқа) Александрия аспалы көпірінің құрылысын қоса алғанда, керемет инженерлік жетістіктерге қол жеткізді. Жолды салуға шамамен бір жарым миллион доллар жұмсалды, аяқталғаннан кейін 112 780 фунт стерлинг қарыз қалды. Бұл алтын кенішіне қызмет көрсетуге байланысты көптеген инфрақұрылымдық шығындардың бірі болды, ол оны алдымен Ванкувер аралымен (1866), содан кейін Канадамен (1871 жылғы конфедерация) біріктіруге мәжбүр етті. Карибу жолы арқылы алты жарым миллион доллардан астам алтын тасымалданды. Бастапқыда Дуглас жолды континенттік бөліністен Руперт жеріне (қазіргі Альберта) дейін созуды жоспарлаған, бірақ Дуглас 1864 жылы зейнеткерлікке шыққаннан кейін бұл жоспардан бас тартты.

"Ескі" карибу жолы

Карибу жолы немесе Карибу трассасы атауы 1861-1862 жылдары мердігер Густав Блин Райт салған, Лиллуеттен Уильямс көліне, Ван Винклге және Уильямс сағасына (Ричфилд, Баркервилл) дейінгі ақы төленетін жолға бейресми түрде қолданылады. Бұл маршрут сондай-ақ Ескі Карибу жолы деп белгілі болды, себебі Порт-Дугластан Лиллуетке дейінгі көлдер маршруты әлі Карибу вагон жолының Фрейзер каньоны арқылы жүретін бағытымен алмастырылмаған еді. Карибудағы мильдік үйлердің (мысалы, 100 Мильдік үй) аттары осы жолдың Миль '0' нүктесінен алынған өлшемдерге негізделген, ол Лиллуеттің бас көшесінің қиысында орналасқан және 1958 жылғы мерейтойлық жылы құрылған ескерткіш таспен белгіленген. Осы маршрут бойында АҚШ Түйе корпусынан сатып алынған Бактрия түйелерін жүк тасымалы үшін пайдалануға тырысқан (1862 ж.), сондай-ақ "жол пойыз" деп аталған Томсон Роуд Стимер, ең алғашқы моторлы көліктердің бірі қолданылды. Дегенмен, Лиллуеттен Карибуға дейінгі көптеген жаяу жолаушылар "Өзен жолымен" жүрді, ол вагон жолынан төмен орналасқан және Фрейзер каньонынан шығып, Павильон тауынан Клинтонға дейін тік көтерілуге мүмкіндік берді, онда ол Йель және Эшкрофт арқылы жаңа Карибу жолымен бірікті (яғни, соңғы маршрут толыққаннан кейін). Өзен жолы Фрейзер каньоны бойымен Биг Барға дейін созылды, ал одан әрі Кеснел және Баркервиллге қарай түрлі бағыттарға тарады.

Теледидар

Карибу жолы Gold Trails and Ghost Towns тарихи телесериалының 2-ші маусымы, 4-ші бөлімінде көрсетілді.