Кіріспе

Американдық қару жасаушы, оның шөбересі

Дэниел Бэрд Вессон (18 мамыр 1825 – 4 тамыз 1906) – американдық өнертапқыш және атыс қаруының конструкторы. Өмірі бойында бірнеше маңызды қару-жарақ үлгілерін жасауға көмектесті; ол және Хорас Смит "Смит & Вессон" деген есіммен екі компанияның негізін қалады, олардың біріншісі кейіннен Винчестер қайталайтын қару компаниясы болып қайта құрылды, ал екіншісі – қазіргі заманғы Смит & Вессон.

Алғашқы жылдар

Дэниел Бэйрд Вессон – Руфус пен Бетси (Бэйрд) Вессонның ұлы болды. Дэниелдің әкесі фермер және ағаштан жасалған жырлы сабандарды (плугтарды) өндіруші болған. Дэниел әкесінің фермасында жұмыс істеді және он сегіз жасқа дейін мемлекеттік мектепке барып оқыды, содан кейін 1840 жылдары Массачусетс штатының Нортборо қаласындағы өзінің ағасы Эдвин Вессонға (мақсаттық мылтықтар мен тапаншалардың жетекші өндірушісі) шәкірт болды. Вессон 1847 жылдың 26 мамырында Коннектикут штатының Томпсон қаласында Кинтия Мария Хоуеске үйленді. Хоустың әкесі Вессонның болашағы жоқ, "жалғыз қару жасаушы" деп ойлап, олардың некесіне қарсы болды, бұл жұпты қашып кетуге мәжбүр етті. 1865 жылға қарай Вессонның Smith & Wesson-дағы жалақысы жылына 160 000 доллардан асып түсті. Олардың бір қызы және үш ұлы болды: Сара Жаннет Вессон (1848–1927); Уолтер Герберт Вессон (1850–1921); Франк Лютер Вессон (1853–1887); және Джозеф Хоуес Вессон (1859–1920). Франк Вермонт орталық темір жолындағы пойыз апатында қаза тапты. 1856 жылы Smith & Wesson 1854 жылдың тамызында патенттелген дөңгелек ұшты патрондарды (rimfire cartridge) қолдануға арналған кішкентай револьверді шығара бастады. Бұл револьвер – әлемдегі алғашқы, толыққанды өздігінен зарядталатын патрондық револьвер болды. Smith & Wesson компаниясы басқа өндірушілердің патрондық револьверлер жасауына жол бермеу үшін револьверге патент алды, бұл жас компанияға өте пайдалы бизнес әкелді. 65 жасқа келгенде Смит компаниядан зейнетке шығып, бизнестегі өз үлесін Вессонға сатты, осылайша оны фирманың жалғыз иесі етті. 1800 жылдардың соңында компания инесіз револьверлердің (hammerless revolvers) желісін ұсынды, бұл стиль әлі де өндірісте. 1899 жылы Smith & Wesson әлемдегі ең танымал револьверлердің бірін – .38 әскери және полиция (1957 жылы Модель 10 деп аталды) ұсынды. Бұл револьвер сол жылдан бері үздіксіз өндірісте және әлемдегі барлық полиция және әскери күштері қолданып келеді.

Өлім және мұра

Уессон өмірінің соңына дейін фирмада белсенді қызмет етті. Уессон 1906 жылғы 4 тамызда Массачусетс штатының Спрингфилд қаласындағы үйінде дүние салды. Төрт жылға созылған аурудан кейін, ол "неврит салдарынан туған жүрек жеткіліксіздігінен" қайтыс болды. Уессондар Спрингфилдтегі Оук Гроув зиратында жерленген. Гомеопатияның ынталы жақтаушысы болған Уессон 1904 жылы 100 000 доллар көмек арқылы Спрингфилдтегі Хэмпден гомеопатиялық ауруханасы үшін жаңа ғимарат салғызды. Кейін Уессон есімдік ауруханасы деп аталған аурухана 1923 жылы гомеопатиядан қазіргі медицинаға көшті, ал 1976 жылы Baystate Medical Center құрамына біріктірілді. Немересі Дуглас Б. Уессон отбасылық бизнесте жұмыс істеді және 1930 жылдары .357 Magnum қаруын жасауға көмектесті. Шөбересі Дэниел Б. Уессон II отбасылық дәстүрді жалғастырып, 30 жыл бойы отбасылық бизнесте жұмыс істеді, содан кейін өз компаниясын құрды, ол кейін Dan Wesson Firearms деп аталды.

Тұрғын үйлер

Вессон 13 үйдің салынуына қатысты. Вессон сонымен қатар Массачусетс штатының Спрингфилд қаласындағы француз конгрегациялық шіркеуі мен Оңтүстік конгрегациялық шіркеуінің салынуын қаржыландыруға көмектесті.

Спрингфилд, Массачусетс штаты

Вессон Массачусетс штатының Спрингфилд қаласында өмір сүрді және жұмыс істеді, онда ол ауруханалар мен үйлер салды. Вессонның негізгі үйі Спрингфилдтегі 50 Мейпл көшесінде орналасқан және қаладағы ең сәнді үй болды. 1890 жылдардың басында Вессон өз резиденциясын жобалау үшін Нью-Йорк сәулетшісі Брюс Прайсты шақырды. Бұл жоба 1893 жылы "Американдық сәулетші және құрылыс жаңалықтары" журналында жарияланды. Үйдің биіктігі үш жарым қабатты, ол қызғылт граниттен салынған, қызыл тақтатас шатыры және қоладан жасалған әшекейлері болған. Стильдік тұрғыдан алғанда, ол француз ренессанс кезеңінің шатоларынан бейімделген. 1898 жылы құрылысы аяқталды. 1915 жылы ол Спрингфилд Колония клубының үйіне айналды және 1966 жылдың 20 ақпанында өрт салдарынан ғимарат жойылғанға дейін солай болды.

Нортборо, Массачусетс

Уессон Массачусетс штатының Нортборо қаласында ағасы Эдвиннің қару жасау шеберханасында шәкірт болып жұмыс істеді және болашақ әйелімен сол жерде танысты. Кейін Уессон әйеліне тиесілі жердің бір бөлігінде Нортборо қаласында жазғы үй салдырды, ол 1886 жылы шамамен 300 000 долларға аяқталды. Бұл – шиңделген стильдегі сәулет өнерінің үлгісі. Үйде 17 камин, 32 бөлме, әсем ою-өрнектер, витражды терезелер және газ шамдары болды. 1906 жылы Уессон қайтыс болғаннан кейін үй бірнеше жыл отбасының меншігінде болды, содан кейін 1910 жылы сатылды және одан кейін бірнеше қожайыны болды. 2014 жылдың қаңтар айында ол қайтадан сатылымға шығарылды.

Сатып алушы табылмағандықтан, 2016 жылы оны бұзу жоспарланған. Қала 167 Main Street мекенжайындағы үйді 1,75 миллион долларға сатып алуға қаражат бекітті, сонымен қатар болашақ даму үшін қосымша қаражат, жалпы сомасы 2,4 миллион доллар бөлінді. Үй жергілікті тұрғындарға белгілі болды және «Ақ жартастар» деген атпен мейрамхана және банкет залы ретінде жұмыс істеді. Атаудың шығу тегі Англиядағы Довер аймағындағы Ақ жартастармен байланысты. Бұл Уессонның үйдің басты кіреберісіне қараған жерге ілген Довердің борпылдақ жартастарының картинасы болғандықтан, немесе ресторанның алғашқы жылдарында жұмыс істеген ирланд қызметкері дайындық жұмыстарын жасағанда «Довердің ақ жартастары» әнін шырқағандықтан болуы мүмкін.