Кіріспе
Канаданың коммерциялық емес білім беру ұйымы
Канаданың Корольдік географиялық қоғамы (RCGS; фр. Société géographique royale du Canada) – Канаданың коммерциялық емес білім беру ұйымы. Ол Канада, оның халқы, жерлері, табиғи және мәдени мұрасы, сондай-ақ оның экологиялық, әлеуметтік және экономикалық қиындықтары туралы кеңірек білім таратуға және терең құрмет сезімін қалыптастыруға арналған.
Тарих
Корольдік Канадалық географиялық қоғам 1929 жылы көрнекті канадтықтар тобымен, соның ішінде этнограф және фольклоршы Мариус Барбоумен, бүгінде Канада антропологиясының негізін қалаушы саналатын, Премьер-министр А. Э. Арсена (Принс-Эдвард аралы) және провинцияның жоғарғы сотының судьясы, Халықаралық бірлескен комиссияның Канададағы хатшысы Лоуренс Дж. Бурпи, Виннипег еркін баспасөзінің бас редакторы Джон Уэсли Дафо, құрметті судья Альберт Хадсон (Канаданың Жоғарғы соты) және Сыртқы істер жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары доктор О. Д. Скелтон құрған болатын. Канаданың генерал-губернаторы, РТ. Сүйікті Виконт Уиллингдон қоғамның негізін қалаушы демеушісі болды. Геолог және картограф Дж. Б. Джозеф Тиррелл, Альбертаның Бадлендс аймағында Альбертозавр сүйектерін тапқан және Канаданың Солтүстік-Батыс аумақтарының Киватин ауданындағы Ихалмиут ("Алыстан келген халық") тайпасымен алғашқы байланыс жасаған құрылтайшы Құрметті президент қызметін атқарды. 1884-1908 жылдар аралығында Канаданың Роки тауына сегіз рет сапарлаған геолог және зерттеуші Артур Филемон Коулман құрметті вице-президент атанды. Бірінші отырысында Чарльз Камселл қоғамның "тек патриоттық мақсаттар үшін" құрылғанын және ол "Канаданың өміріне біріктіруші күш болады" деп үміттенгенін айтты. Хатшы міндетін атқарушы Э. С. Мартиндейлдің баяндамасында негізін қалаушылардың ниеті былай деп көрсетілген: "Доминионның әр бөлігінің ресурстарын және басқа да географиялық факторларын кеңінен таныту және анық түсіну – бұл ең жақсы білім беру қызметтерінің бірі және оны кең ұлттық мақсатпен біріктірілген географиялық ұйым арқылы ғана жүзеге асыруға болады". RCGS отырыстарында сөз сөйлегендердің арасында сэр Фрэнсис Янгхусбанд, сэр Хьюберт Уилкинс, майор Л. Т. Бурваш, доктор Исайя Боуман, доктор Уэйд Дэвис, Майкл Пэлин, доктор Фил Кьюри және сэр Кристофер Ондаатжи болды. RCGS 1930 жылдан бері үздіксіз шығарылып келе жатқан (кейіннен Канаданың географиялық журналы деп аталған) ағылшын тіліндегі сыйлықты журнал шығарады. Сондай-ақ, қоғам Canadian Geographic Travel тоқсандық журналын шығарады. 1997 жылы La Presse газетімен бірлесіп шығарылатын қоғамның француз тіліндегі журналы Géographica жарық көрді. Алан Беддоу Корольдік Канадалық географиялық қоғамның елтаңбасын жасады, оның қорында патент хаттарының қара-ақ фотосуреті бар. 2016 жылдың қазан айында қоғамның жаңа орны Оттавадағы 50 Сассекс драйвтегі "ерекше" ғимарат болатыны жарияланды. Қоғам 2018 жылдың көктемінде жаңа штаб-пәтеріне көшіп, екі көрмені ұсынды: Крис Кранның "Зерттеулер" және "Арктика сабақтары: Роальд Амундсеннің Оңтүстік полюске жарыста жеңіске жетуі". 2019 жылдың мамыр айында Канаданың премьер-министрі Джастин Трюдо Корольдік Канадалық географиялық қоғамның 50 Сассекс драйвтегі штаб-пәтерінің ресми ашылу салтанатына қатысты.
Ұйым
Канаданың генерал-губернаторы қоғамның демеушісі болып табылады. Қоғамның құрметті лауазым иелері бар, оның ішінде құрметті президенттер мен құрметті вице-президенттер. Басқарушылар кеңесі, төрағасы төрағалық етеді, және атқару комитеті жалпы бақылауды жүзеге асырады. Қоғамның күнделікті қызметін, бағдарламаларын және іскерлік қызметін бас атқарушы директор, қазіргі уақытта Джон Г. Гайгер қамтамасыз етеді. Бас директор басқарушылар кеңесімен ақылдасып, стратегиялық басшылыққа да жауапты.
Төрағалар
1930–1941 жж. – доктор Чарльз Кэмселл, Канада геологиялық қызметінің геологы, зерттеулерді басқарған және Солтүстік-Батыс аумақтарының комиссары. Канаданың солтүстігіндегі, 1,4 миллион шаршы километрді немесе елдің шамамен 25 пайызын құрайтын, бұрын картаға түсірілмеген аймақтарды зерттеуді қадағалады. 1941–1944 жж. – доктор Джордж Дж. Десбаратс, Теңіз және балық шаруашылығы министрінің орынбасары және Ұлттық қорғаныс министрінің орынбасары. Ол барлаушы Вильхьяльмур Стефанссон кемесінен айырылып, «Карлук» Арктика мұздарында жоғалып кеткенін бірінші болып хабарлаған канадалық шенеунік болды. 1944–1950 жж. – Чарльз К. Кован, Британдық Америка Банкнота компаниясының вице-президенті және басқарушы директоры; Ұлттық кино кеңесінің мүшесі. 1950–1955 жж. – әуе маршалы Роберт Леки, авиацияның пионері және Корольдік Канада Әуе күштерінің әуе штабының бастығы. Бірінші дүниежүзілік соғыста озық ұшқыш болған ол неміс дирижабльдеріне шабуыл жасап, екеуін құлатқан. 1955–1963 жж. – генерал-майор Хью А. Янг, Нормандиядағы 6-шы канадалық жаяу әскер бригадасына қолбасшылық етті және Қоғамдық жұмыстар министрінің орынбасары болды. 1950–1953 жылдары Солтүстік-Батыс аумақтарының комиссары қызметін атқарды. Солтүстік даму жөніндегі консультативтік комитеттің төрағасы ретінде 1953 жылы Арктикада Канаданың егемендігіне қауіп төндіретін факторларды зерттеді. 1963–1967 жж. – доктор Омонд Солант, ғалым және Канаданың Қорғаныс ғылыми кеңесінің және Канаданың Ғылым кеңесінің бірінші төрағасы. Ол Үндістанның соңғы вице-королі лорд Луи Маунтбеттеннің ғылыми кеңесшісі болды, содан кейін атом бомбасының әсерін бағалау үшін Жапонияға жіберілген әскери миссияның мүшесі болды. Торонто университетінің канцлері болды. 1967–1977 жж. – Пьер Каму, географ және мемлекеттік қызметкер. Сент-Лоуренс теңіз жолының президенті, кейіннен Канада радио және теледидар телекоммуникациялар комиссиясының (CRTC) төрағасы болды. «Транс-Канада жолының» негізін қалаушылардың бірі. 1977–1986 жж. – Денис Куликан, Канада банкнота компаниясының президенті және Оттава-Карлтон аймақтық муниципалитетінің бірінші төрағасы болды. Сондай-ақ «Браскан» компаниясының вице-президенті болды. 1986–1992 жж. – доктор Александр Т. Дэвидсон, географ және мемлекеттік қызметкер. Солтүстік істер федералды департаментінің ресурстар жөніндегі бастығы, сондай-ақ Ауылдық даму, су шаруашылығы, саясат, жоспарлау және зерттеу жөніндегі министрдің орынбасары болды. Лабрадор Гус Бэйдегі төмен деңгейдегі әскери ұшуларға қатысты федералдық комиссияның төрағасы болды. 1992–1998 жж. – доктор Денис А. Стенген, Канада геологиялық қызметінің ғалымы. Арктиканың жоғары ендіктеріндегі Эльф Рингнес аралындағы суық климат жағдайындағы ландшафттың эволюциясы туралы пионерлік зерттеулер жүргізді. Геоморфологияны карталаудың ерекше әдісін жасаған. 1998–2004 жж. – доктор Артур Э. Коллин, Теңіз күштерінің ғылыми кеңесшісі (1965) және Доминион гидрографы (1968) қызметін атқарды. 1971 жылдан 1980 жылға дейін Балық шаруашылығы және мұхиттар және қоршаған орта министрінің орынбасары болды. 2004–2010 жж. – Гизель Якоб, Канаданың қоршаған орта ортасы ұйымының бас директоры және Канаданың адам құқықтары жөніндегі комиссиясының бас хатшысының орынбасары. Канаданың географиялық атаулар кеңесінің төрағасы болды. 2010–2013 жж. – Джон Г. Гейгер, «Время замерзло: судьба экспедиции Франклина» және басқа да кітаптардың авторы, «Глоб энд мейл» газетінің редакциялық кеңесінің бұрынғы төрағасы, қазіргі RCGS бас атқарушы директоры. 2013–2016 жж. – доктор Пол Руст, Сент-Бонифаций университетінің бұрынғы президенті. 2016–2023 жж. – Гавин Фич, KC, заңгер. 2023 жылдан қазірге дейін: Лоис Митчелл, кәсіпкер және Альбертаның бұрынғы вице-губернаторы.
1950–1955: Air Marshal Robert Leckie, an aviation pioneer and Chief of the Air Staff for the Royal Canadian Air Force. An outstanding fighter pilot during the First World War, he flew attacks on German Zeppelins, and downed two. 1955–1963: Maj. Gen. Hugh A. Young, commanded the 6th Canadian Infantry Brigade at Normandy, and served as Deputy Minister of Public Works. Commissioner of the Northwest Territories from 1950 to 1953. As head of the advisory committee on Northern Development, in 1953 he studied threats to Canadian sovereignty in the Arctic. 1963–1967: Dr. Omond Solandt, scientist and first chairman of both Canada's Defence Research Board and the Science Council of Canada. He was a scientific advisor to Lord Louis Mountbatten, the last Viceroy of India, and later a member of the joint military mission sent to Japan to evaluate the effects of the atomic bomb. He served as Chancellor of the University of Toronto. 1967–1977: Dr. Pierre Camu, geographer and civil servant. Served as president of the St. Lawrence Seaway Authority, and later as chair of the Canadian Radio television and Telecommunications Commission (CRTC). He is co founder of the Trans Canada Trail. 1977–1986: Mr. Denis Coolican, served as president of the Canadian Bank Note Company and the first Chair of the Regional Municipality of Ottawa Carleton. He was also a Vice President of Brascan. 1986–1992: Dr. Alexander T. Davidson, geographer and civil servant. Served as chief of resources for the federal Department of Northern Affairs, and assistant deputy minister of rural development; water; policy, planning and research for Environment Canada; and Parks Canada. He also was chairman of the federal Panel Concerning Low Level Military Flights in Labrador Goose Bay. 1992–1998: Dr. Denis A. St Onge, geoscientist with the Geological Survey of Canada. Conducted pioneering research into the evolution of landscape under extreme cold climate on Ellef Ringnes Island in the High Arctic. He is credited with developing a unique method of mapping geomorphology. 1998–2004: Dr. Arthur E. Collin, served as Scientific Advisor for the Maritime Forces (1965) and as the Dominion Hydrographer (1968). From 1971 to 1980 he served as Assistant Deputy Minister of Fisheries and Oceans and the Environment. 2004–2010: Ms. Gisèle Jacob, director general with Environment Canada and Deputy Secretary General for the Canadian Human Rights Commission. She also served as chair of the Geographical Names Board of Canada. 2010–2013: Mr. John G. Geiger, author of Frozen In Time: The Fate of The Franklin Expedition and other books, former head of the editorial board of The Globe and Mail, current chief executive officer of the RCGS. 2013–2016: Dr. Paul Ruest, former president of the Université de Saint Boniface. 2016–2023: Mr. Gavin Fitch, KC, lawyer. 2023–present: The Hon. Lois Mitchell, businesswoman and former Lieutenant Governor of Alberta.
Белгілі вице-президенттер
1930–1934: Дж. Маккинтош Белл, геолог, зерттеуші және жазушы. Оның далалық жұмысына Канада геологиялық қызметі үшін Арктикалық Канаданы алғашқы зерттеуі кірді. Кейіннен ол Жаңа Зеландия геологиялық қызметінің директоры болды. 1939–1941: Сенатор В. А. Бьюкенен, бұрынғы Парламент мүшесі және Lethbridge Herald баспасының иесі. 1939–1954: генерал-лейтенант А. Г. Л. Эндрю Макнотон, Канада Бас штабының бастығы, Бірінші Канадалық жаяу әскер дивизиясының, Бірінші Канада корпусының, Бірінші Канада армиясының қолбасшысы, Ұлттық қорғаныс министрі және Біріккен Ұлттар Ұйымының елшісі. 1968–Др. Джон Тузо Уилсон, геофизик және геолог, плиталық тектоника теориясына қосқан үлесі үшін әлемдік деңгейде танымал болды. 1988–2000: Эрнест Коте, әскери қызметкер, дипломат және жоғары дәрежелі мемлекеттік қызметкер.
Канадалық географиялық білім
Canadian Geographic Education (бұрынғы Canadian Council for Geographic Education (CCGE)) – 1993 жылы құрылған Корольдік Канадалық Географиялық Қоғам мен Вашингтон қаласындағы Ұлттық Географиялық Қоғамның бірлескен жобасы. Can Geo Education бағдарламаларының мақсаты – сабақта географиялық білім беруді күшейту. Мектеп жүйесінде географияға назар аударумен қатар, Can Geo Education географиялық сауаттылықтың маңыздылығын жұртшылыққа жеткізуге ұмтылады.