Пателі-Бридж: Тарихы мен табиғатының әсемдігі

Кіріспе

Солтүстік Йоркширдегі базар қаласы, Англия.

Бұл қалада әлемдегі ең көне тәтті дүкені орналасқан. 1827 жылы құрылған, ол Патейли көпіріндегі ең ерте ғимараттардың бірінде, 1661 жылға дейін сақталған. Патейли көпірі – Ниддердейл мұражайының орны. Жылдың соңғы Далс шаруашылық көрмесі – Ниддердейл көрмесі, жыл сайын Нидд өзенінің жанындағы көрме алаңында өтеді. Көрмеге жыл сайын 14 000-нан астам адам келеді. Қала Ниддердейл табиғи сұлулық аймағының (AONB) құрамында. Қала 2017 және 2018 жылғы Sunday Times баяндамаларында Солтүстік Англиядағы өмір сүруге ең жақсы орындардың бірі ретінде тізілген. Жергілікті туристік басқарма оны "Йоркшир даласын зерттеуді бастауға арналған тамаша орын" деп сипаттайды.

Тарих

Орта ғасырдың басында Патейли аумағы Йорк архиепископының иелігінде болды, ол кейін Бишопсайд деп аталды. 12 ғасырда Бишопсайдтың басты елді мекені Патейли емес, Уилсилл болды. Патейли алғаш рет 1175 жылы (құжаттың кейінгі көшірмесі сақталған) Патлейгейт деп тіркелді, ал 14 ғасырғы жазбаларда Пателейбриг(ге) деп кездеседі. Атының соңғы бөліктері анық – ескі скандинав тілінен келген gata (“көше”) және солтүстік диалектідегі brig (“көпір”). Патейли атауының шығу тегіне қатысты әртүрлі пікірлер бар: ең көп таралған түсіндірмеге сәйкес, бұл көне ағылшын тіліндегі pæþ (“жол”) сөзінің көпше түрі paða + lēah (“ашық жер, орманның арасы”) қосылған нұсқасы. Paða lēah – “жолдардың арасындағы ормандық кеңістік” мағынасын білдіреді, бұл Ниддердейлге және Рипоннан Крейвенге соққан жолдардың осы жерде қиылысуына сілтеме жасайды. Дегенмен, Патейли атауының түрлері орта ғасырларда Padlewath (1227) және Patheslayewathe сияқты нұсқалармен бәсекелесті, олар орта ағылшын тілінен келген *padil (“судағы аздап терең жер”) + ескі скандинав тілінен vath (“өткел”) сөздерінен туындауы мүмкін, және бұл атаулардың да әсері болуы ықтимал. Жергілікті халық арасындағы, атаудың “Пейт” деген Йоркшир диалектісінде “дала тышқаны” мағынасын білдіретін сөзден шыққан деген әңгіме дұрыс емес. 1320 жылы Йорк архиепископы Патейлидегі базар мен жәрмеңкеге арналған жарлық шығарды. 14 ғасырдан бастап 20 ғасырдың басына дейін Скоттгейт Эш карьері Патейли көпірінің солтүстігінде орналасқан кенішінен берік құмтас шығарып отырды. 1862 жылы Ниддердейлге теміржол келді, содан кейін тас пойызбен экспортталып, теміржол платформаларында, мемлекеттік ғимараттарда және портовый қабырғаларында қолданылды. Скоттгейт Эш карьері 1915 жылы жабылды. 1964 жылға дейін Патейли Бридж теміржол станциясы Харрогейтке жақын Нидд Вэлли қиылысынан Ниддердейлге дейін созылған теміржол желісінің соңғы станциясы болды. 1907 және 1937 жылдар аралығында Нидд аңғарындағы жеңіл теміржол одан да жоғары қарай жүрді. Қазіргі таңда жолмен жүруге болады, Харрогейттен сағат сайын автобус қатынайды. All Creatures Great and Small телесериалының көп бөлігі Йоркшир Дойлс-та түсірілді, ал Дойлстің көптеген көріністері Ниддердейл айналасындағы Ұлттық саябақта түсірілді. Рождестволық эпизодтағы маңызды жол қиылысы “Патейли көпірінің үстіндегі жолдарда” орналасқан.

In the early Middle Ages the site of Pateley lay in lands of the Archbishop of York, which came to be known as Bishopside. In the 12th century the principal settlement in Bishopside was at Wilsill, rather than Pateley. Pateley was first recorded in 1175 (though the document survives in a later copy), as Patleiagate, with 14th century forms including Patheleybrig(ge). The final elements are clear, deriving from Old Norse gata ('street') and the northern dialect form brig ('bridge') respectively. There is more debate about the Pateley section of the name: the usual explanation is Old English pæþ ('path') in the genitive plural form paða + lēah ('open ground, clearing in a forest'); paða lēah would mean "woodland clearing of the paths", referring to paths up Nidderdale and from Ripon to Craven, which intersected here. However, the Pateley name forms competed in the Middle Ages with forms like Padlewath (1227) and Patheslayewathe which could be from Middle English *padil ('a shallow place in water') + Old Norse vath ('ford') and it could be that they owe something to this name. The local story that the name comes from 'Pate', an old Yorkshire dialect word for 'Badger', is incorrect. In 1320 the Archbishop of York granted a charter for a market and fair at Pateley. From the 14th century until the early part of the 20th century, Scotgate Ash Quarry despatched hard wearing sandstone from its site on the northern flank above Pateley Bridge. In 1862 the railway arrived in Nidderdale, and the stone was then exported by train and was used in railway platforms, national buildings and harbour walls. Scotgate Ash Quarry closed in 1915. Until 1964, Pateley Bridge railway station was the terminus of the railway line running up Nidderdale from Nidd Valley Junction, near Harrogate. Between 1907 and 1937, the Nidd Valley Light Railway ran farther up the dale. Access is now by road, with an hourly bus service from Harrogate. All Creatures Great and Small TV series was filmed mostly in the Yorkshire Dales with many of the Dales scenes filmed in the National Park around Nidderdale. The crossroads that are so important in the Christmas episode are "on the roads above Pateley Bridge".

Жергілікті билік

Патейли көпірі бір кезде Кларо Вапентактың төменгі бөлігінде орналасқан. 19 ғасырдағы жергілікті басқару реформаларында қала Патейли Бридж Кедейлер заңы бірлестігіне, кейін Патейли Бридж ауылдық санитарлық округіне және 1894 жылдан бастап Патейли Бридж ауылдық округіне қарады. 1937 жылы ауылдық округ Рипон және Патейли Бридж ауылдық округінің құрамына біріктірілді. 1974 жылдан 2023 жылға дейін қала Солтүстік Йоркширдегі Харрогейт ауданына кірді. Қазіргі таңда аймақ Солтүстік Йоркшир кеңесінің біртұтас әкімшілігімен басқарылады. Қала Патейли Бридж сайлау округінде орналасқан, ол жоғарғы Ниддердейлдің барлық бөлігін және Стоунбек Апп-қа дейінгі аумақты қамтиды. 2011 жылғы халық санауы бойынша округтің жалпы халқы 2718 адамды құрады. Патейли Бридж – Бишопсайдтың жоғары және төменгі азаматтық округіндегі ең ірі елді мекен. Патейли Бриджке 1986 жылы қала мәртебесі берілді, ал Бишопсайдтың жоғары және төменгі округі кеңесі Патейли Бридж қалалық кеңесі болып қайта аталды. Дегенмен, азаматтық округтің ресми атауы Бишопсайд болып қала береді. 2011 жылы Патейли Бридж құрамындағы елді мекендердің (Бриджхаусгейт және Беверли ауылы, екеуі де округтен тыс) халқы 1432 адамды құрады.

Жергілікті БАҚ

Жергілікті жаңалықтар мен теледидар бағдарламаларын BBC Yorkshire және ITV Yorkshire ұсынады. Телевизия сигналдары жергілікті ретрансляциялық теледидар таратушысынан қабылданады. Жергілікті радиостанциялар: BBC Radio York 104.3 FM, Greatest Hits Radio Harrogate және Yorkshire Dales 107.1 FM, сондай-ақ Dales Radio 104.9 FM. Патейли Бридж және Ниддердейл Геральд қаланың жергілікті газеті.

Ыңғайлылықтар

Қалаға Харрогейттен автобуспен жетуге болады (Харрогейт автобус компаниясының №24 бағыты). Ниддердейлге жазғы демалыс күндері DalesBus бағыттары да қызмет көрсетеді. Ең жақын теміржол станциясы Харрогейтте орналасқан. Тас жолдар арқылы A1(M) және A61 жолдарымен шығысқа, ал A65, A59, M65 және M62 жолдарымен оңтүстікке қарай кіруге болады. Қала ішінде жатақханалар, Сент-Кутберт шіркеуі, методист шіркеуі және рим-католик шіркеуі, автогараж, қонақүйлер, Ниддердейл мұражайы, қоғамдық үйлер, қоғамдық кітапхана, қоғамдық саябақ, мейрамханалар, бастауыш мектеп және орта мектеп (Ниддердейл орта мектебі), дүкендер мен театр (Патлей ойын үйі) бар. Беверли ауылының жанында Беверли паркінің ашық орталық білім беру орталығы орналасқан. Бримхэм тастарындағы құрылымдар мен Стамп-Кросс үңгірлері де жақын жерде. Ниддердейл жолы мен Six Dales Trail екеуі де қаладан өтеді. Қала крикет спортының да орталығы болып табылады, онда бірнеше команда («Баджерс» деп біріктірілген) түрлі лигаларда жарысады. Жасыл жемсаулық боулингі де танымал ойын түрі. Пателейде Ниддердейл бассейні мен демалыс орталығы да қызмет көрсетеді. 20 метрлік бассейн, спорт залы, екі сквош корты бар бұл кешен көп жылдық жергілікті жинақтардан кейін 2005 жылы ресми түрде ашылды. Қала «Англиядағы ең көне тәтті дүкенімен» де мәшһүр, ол 1827 жылы ашылған және әлемдегі үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан ең ұзақ тәтті дүкені ретінде мойындалған (Гиннестің Әлемдік рекордтар кітабы, 2014 жыл); ол Пателей көпіріндегі ең көне ғимараттардың бірінде, 1661 жылы салынған ғимаратта орналасқан. Бұл бизнестің иесі Кит Тордофф шамамен 25 жыл бойы болды, ол 2021 жылдың наурыз айында оны жаңа иесіне сатты. Кинг-стриттегі шеберханалар Кинг-стритте орналасқан және суретшілер мен дизайнерлер тобына үй иесі болып табылады. Олардың студиялары ашық, онда зергерлер, шляпниктер, тоқыма өнері және сыйлықтар, мүсіншілер, суретшілер және шыны үрлеушілер бар. AONB веб-сайтында ерекше табиғи сұлулық аймағындағы іс-шаралар туралы толық ақпарат, соның ішінде танымал саябақтардың карталары, каноэ мен каякпен жүзу, үңгірлерді зерттеу, тау шаруасы, велосипед тебу, балық аулау және атпен жүру туралы мәліметтер берілген.

The town can be reached by bus from Harrogate (Harrogate Bus Company number 24 service). Nidderdale is also served by DalesBus services on summer Sundays. The nearest train station is at Harrogate. Highway access is via A1(M) and the A61 to the east, and the A65, A59, M65 and M62 to the south. There are bed and breakfast houses, the parish church of St Cuthbert's, a Methodist chapel and a Roman Catholic church, a garage, hotels, Nidderdale Museum, public houses, public library, public park, restaurants, a primary school and a secondary school (Nidderdale High School), shops and a theatre (Pateley Playhouse). Bewerley Park Centre for Outdoor Education is in the nearby village of Bewerley. Brimham Rocks and Stump Cross Caverns are also close by. The Nidderdale Way and Six Dales Trail both pass through the town. The town is also a cricketing hub, with several teams (known collectively as 'The Badgers') competing in various leagues. Crown green bowling is also a popular pastime. Pateley is also served by Nidderdale Pool and Leisure Centre. Comprising a 20 metre swimming pool, gym, sports hall and two squash courts, the facility officially opened in 2005 after many years of local fundraising. The town is also famous for the "Oldest Sweet Shop in England", which was established in 1827 and is validated as the longest continuous trading sweet shop in the world (Guinness World Records Book 2014); it is housed in one of the oldest buildings in Pateley Bridge, built in 1661. The business had been owned for nearly 25 years by Keith Tordoff, who sold it on to a new owner in March 2021. King Street workshops can be found on King Street and house a group of artists and designers. Their studios are open and they include jewellers, milliner, textile art and gifts, sculptors, fine artist and glassblowers. The AONB website provides specifics for activities within the Area of Outstanding Natural Beauty including maps of popular walks, and information on canoeing and kayaking, caving, climbing, cycling, fishing and horse riding.

Климат

Британ аралдарының көп бөлігі сияқты, Патейли көпірінде де қоңыржай теңіздік климат басым. Ең жоғары температура 2015 жылдың 1 шілдесінде 31,0 °C (87,8 °F) тіркелді. Деректер бар ең жақын орналасқан жер – Дишфорт әуежайы. Керек ескеретін жайт, мамыр айындағы ең жоғары және ең төмен температуралар 2010 жылы, бар болғаны 12 күннің ішінде тіркелген. 2011 жылдың қазан айының басындағы ыстық толқын тым күшті болғандықтан, қазан айындағы ең жоғары температура тіркелді, ол кез келген жылдың қыркүйек айындағы рекордтық көрсеткіштен де жоғары болды. Орташа температурасы 11,4 °C (52,5 °F) құраған 2015 жылғы желтоқсан айы ең жылы желтоқсан рекорды болды, ал 19-ы күні 16,2 °C (61,2 °F) ең жоғары желтоқсан температурасы тіркелді. Ал, керісінше, 2010 жылғы желтоқсанның орташа температурасы −1,9 °C (28,6 °F) болды, ал ең суық температура −15,0 °C (5,0 °F) 6-сы күні тіркелді.