Кіріспе

Америка саясаткері және Конфедерация армиясының генералы (1821-1863)

Уильям Барксдейл (21 тамыз 1821 – 3 шілде 1863) – заңгер, газет редакторы, АҚШ өкілі және Америка Азамат соғысындағы Конфедерация генералы. Ол 1853 жылдан 1861 жылға дейін АҚШ Өкілдер палатасында төрт мерзім қызмет етті. Бекделді сепаратист болған ол, Геттисбург шайқасында бригадасының зират төбесіне жақын жердегі одақтық күштерге шабуыл жасағанда қаза тапты.

Ерте өмір

Уильям Барксдейл Теннесси штатының Смирна қаласында Уильям Барксдейл мен Нэнси Херви Лестер Барксдейлдің ұлы болып дүниеге келді. Ол Этельберт Барксдейлдің ағасы болды, ол Азамат соғысы кезінде АҚШ Конгресінде және кейін Конфедерация штаттарының Конгресінде қызмет етті. Оның тегі 1600 жылдарда Америкаға келген ағылшындарға жетеді. Барксдейл Нэшвилл университетін бітірді және 21 жасынан бастап Миссисипиде заңгер болып жұмыс істеді, бірақ құлдыққа жақтас "Columbus [Миссисипи] Democrat" газетінің редакторы болу үшін заңгерлік қызметін тастады. Ол 2-ші Миссисипи жаяу әскер полкіне қатысып, Мексика соғысында капитан және квартирмейстер болып қызмет етті, сонымен қатар жиі жаяу әскер шайқастарында да өзін көрсетті.

Конгресс

Соғыстан кейін ол саяси қозғалыстарға белсенді қатысып, 1850 жылғы Ұлы Келісімді қолдаушы ретінде көзге түсті. Оның саяси беделі мен соңғы әскери қызметі оған саяси кандидат ретінде үлкен мүмкіндік берді. 1852 жылы ол АҚШ Өкілдер палатасына сайланды. Ол үш рет қайта сайланып, 1853 жылдан 1861 жылға дейін төрт мерзім бойы қызмет етті.

Қызмет мерзімі

Оңтүстік штаттарының ең ірі құлдар ұстағандарының бірін ұсынып, Барксдейл мемлекеттік құқықтар мен құлдыққа қатысты ұлттық пікірталастарға тез арада еніп, бөлінушілерді қолдады. Ол сондай-ақ, сол кездегі тағы бір күрделі мәселе – төмен баж салығын жақтады.

Тендерлік және дау-дамайлар

Ол палатадағы "От жегіштердің" ішіндегі ең қатыгездерінің бірі саналды, пікірталас қызығанда тез төбелес бастауға бейім еді. Престон С. Брукс Массачусетс штатының құлдыққа қарсы сенаторы Чарльз Самнерге Сенат палатасында таяқпен шабуыл жасағанда, ол Брукс жанында тұрған деген қауесет бар, бірақ оқиғадан кейін палата айыптауға тырысқан депутаттардың қатарында болған жоқ. Азамат соғысы басталар алдында Барксдейл АҚШ заңнама тарихындағы ең танымал зорлық-зомбылық оқиғаларының бірін тоқтатуға ықпал етті. 1858 жылдың 5 ақпанында палатада құлдықты қолдайтындар мен оған қарсылар арасында төбелес шықты. Төбелес кезінде Барксдейл Иллинойс штатының конгрессмені Элиху Уошбернге шабуыл жасады, ал Уошберннің Висконсин штатынан сайланған ағасы Кадуалладер Барксдейлге ұмтылып, оның шашын сызып тастады. Барксдейл ұялып, шашын керісінше киіп қойды, бұл екі тарапты да күлдіріп, төбелесті тоқтатты.

Құл иеленуші ретінде жеке байлығы

Барксдейл құл иеленген. Оның заңгерлік және газетшілік қызметі, сондай-ақ бай отбасымен некесінің арқасында Барксдейлдің өзі де байлыққа ие болды. Сол кездегі хабарлар 1860 жылға дейін оның 36 құлы мен үлкен плантациясы болғанын көрсетеді.

Азаматтық соғыс

Миссисипи штаты Азамат соғысы басталмас бұрын бөлініп шыққаннан кейін Барксдейл Конгрестен кетуге және 1861 жылдың 1 наурызынан бастап Миссисипи милициясының генерал-адъютанты, кейін генерал-квартирмейстері болуға шешім қабылдады. 1 мамырда ол Конфедерация армиясының 13-ші Миссисипи жаяу әскер полкінде полковник болып тағайындалды және сол жазда Булл-Ран шайқасының бірінші күнінде және қазан айында Болл Блафф шайқасында сол полкке басшылық етті. Келесі көктемде ол полкін Вирджиния түбегіне жеткізіп, түбек науқанында және жеті күндік шайқаста күресті. Бригада командирі, генерал Ричард Гриффит 1862 жылдың 29 маусымында Савидж Стейшн шайқасында қаза болғаннан кейін Барксдейл бригадаға қолбасшылық етіп, Малверн Хилл шайқасында батыл, бірақ қанды және нәтижесіз шабуылға қатысты. Бригада «Барксдейлдің Миссисипи бригадасы» деп танылды. 1862 жылдың 12 тамызында ол генерал-бригадир болып жоғарылатылды. Солтүстік Вирджиния науқанында Барксдейл бригадасы Харперс-Ферриде орналасқандықтан, екінші Булл-Ран шайқасына қатыспады. Мэриленд науқанында оның бригадасы генерал-майор Лафайет Маклоустың дивизиясына, генерал-лейтенант Джеймс Лонгстриттің Солтүстік Вирджиния армиясының бірінші корпусына қосылды. Ол Мэриленд Хайтсқа шабуыл жасаған бригадалардың бірі болды, нәтижесінде Харперс-Ферридегі одақтың гарнизоны капитуляциялады. Антиетам шайқасында Маклоустың дивизиясы генерал-майор Джон Седжвиктің дивизиясының шабуылына қарсы Батыс Вудсты қорғап, Конфедерацияның сол қанатын сақтап қалды. Фредериксбург шайқасында Барксдейл бригадасы қаланың жағалауын Раппаханнок өзенінен өтуге тырысқан одақтың күштерінен қорғады, одақтың артиллериясымен қиратылған ғимараттардан жаяу әскер мен инженерлік күштерге мергендікпен шабуыл жасады. 1863 жылдың мамырында Чанселлорсвилл шайқасында Барксдейл бригадасы Джеймс Лонгстриттің корпусындағы шайқасқа қатысқан бірнеше бөлімдердің бірі болды, ал корпустың көп бөлігі Вирджиния штатының Саффолк қаласындағы міндеттерге жіберілді. Барксдейл бригадасы Фредериксбургтің үстіндегі биіктікті тағы да қорғады, бұл жолы оның бұрынғы қарсыласы Седжвикке қарсы, оның VI корпусы бригадасынан он есе көп болды. Седжвиктің шабуылы сәтті аяқталды және Барксдейл одақтың күштерін ұстап тұрғаннан кейін кері шегінді, бірақ ол бригадасын қайта жинап, келесі күні жоғалтқан жерді қайтарып алды. Геттисбург шайқасында Барксдейл бригадасы Маклоустың дивизиясымен бірге шайқастың бірінші күнінен кейін, 1863 жылдың 1 шілдесінде келді. Генерал Роберт Лидің жоспары Лонгстриттің корпусын позицияға маневр жасап, солтүстік-шығысқа, Эммитсбург жолымен шабуылдап, 2 шілдеде одақтың сол қанатын айналып өту болды. Барксдейлдің шабуыл секторы оны одақтың III корпусы қорғаған Персик бақшасына бекіген одақтың желісінің алдыңғы шегіне орналастырды. Сағат 17:30 шамасында Барксдейл бригадасы орманнан шығып, қарсы тұруға мүмкіндік бермейтін шабуылға көшті, бұл Азамат соғысының ең таңғажайып көріністерінің бірі деп сипатталды. Одақтың полковнигінің сөзін келтірсек: «Бұл адам баласы жасаған ең ұлы шабуыл болды». Ол өзінің командирлеріне шабуыл кезінде жаяу жүруді бұйырғанмен, Барксдейл өзі ат үстінде «алдыңғы қатарда, жол бастап, шляпасын шешіп, шашы жарқырап, конфедерация штабының офицеріне «Наварраның ақ қауырсыны» еске түсірді».

Өлім

Конфедерация әскерлері Персик Орчард желісін қорғаған бригаданы талқандап, одақ бригадасының командирін жаралады және тұтқынға алды. Барксдейлдің бірнеше полкі солтүстікке бұрылып, генерал-майор Эндрю А. Хамфристің дивизиясын қиратты. Оның басқа полктері тікелей алға жылжыды. Әскерлері Плам-Ранға жеткенде, шабуыл басталғалы бір шақырым өткен соң, полковник Джордж Л. Уиллард басқаратын бригада тарапынан қарсы шабуылға ұшырады. Барксдейл сол тізесінен жарақаттанды, содан кейін сол аяғына ядро тиді, ал соңында кеудесіне тағы бір оқ тиіп, оны аттан құлатты. Ол көмекшісі У. Р. Бойдқа: "Мен өлдім! Әйелім мен балаларыма мен өз орнымда шайқасып өлгенімді айт" деді. Оның әскерлері оны майдан даласында өлі қалдыруға мәжбүр болды және ол ертесі күні Одақтың далалық госпиталінде (Жозеф Хаммельбау фермасында) қайтыс болды. Барксдейлдің денесі Джексон, Миссисипи штатындағы Гринвуд зиратындағы Барксдейл отбасының жерлеу орнына белгісіз жерленді, бірақ оның Гринвуд зиратында және Колумбус, Миссисипи штатындағы Достық зиратында ескерткіштері бар.

Халықтық ақпарат құралдарында

Барксдейл «Геттисбург» фильмінде және оның туысы Лестер Кинсолвинг сомдаған «Құдайлар мен генералдар» фильмінің преквелінде бейнеленген. Барксдейл 2011 жылғы History Channel-дың «Геттисбург» фильмінде де көрінеді. Вирджиния штатының Лисбург қаласындағы Потомак Кроссинг тұрғын алабының көшелері Балл Блаф шайқасының (21 қазан 1861 жыл) полк командирлерінің құрметіне аталған. Барксдейл драйв полковник Барксдейлдің есімімен аталып, бұл дамудың негізгі шығыс-батыс бағыты болып табылады және шағын ауданның екі шетіне дейін шамамен бір мильге дейін созылады.