Кіріспе

Америка Тәуелсіздік соғысының алғашқы науқаны. Британдық әскерлер Массачусетс штатынан эвакуацияланды.
| жауынгер1 = 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 АҚШ Біріккен Колониялар
Коннектикут
Массачусетс шығанағы
Нью-Гэмпшир
Род-Айленд
| жауынгер2 = Ұлыбритания Корольдігі
| басшы1 = Джордж Вашингтон
Артемас Уорд
Израиль Путнам
Уильям Прескотт
Джон Томас
Генри Нокс
Джон Старк
Джозеф Уоррен
| басшы2 = Томас Гейдж
Сэр Уильям Хоу
Сэр Генри Клинтон
Сэмюэл Грейвс
Томас Грейвс
| күш1 = 7,700–16,000
| күш2 = 4,000–11,000 Бостон және Бостонның жағалау аймақтарында көптеген шайқастар болды, нәтижесінде адамдар, әскери жабдықтар немесе екеуі де жоғалды. 1775 жылдың шілдесінде Джордж Вашингтон жиналған милицияға қолбасшылық етіп, оларды біртұтас әскерге айналдырды. 1776 жылдың 4 наурызында отаршылдар армиясы Дорчестер-Хайтсты Бостонға және порттағы британдық кемелерге жете алатын артиллериямен нығайтты. Қоршау (және науқан) 1776 жылдың 17 наурызында британдық әскерлердің Бостоннан толықтай шығарылуымен аяқталды. Бүгінгі күнге дейін Бостон 17 наурызды Эвакуация күні ретінде тойлайды.

Өмірбаян

Британ Парламенті Тауншенд заңын қабылдады, ол Америка колонияларына импортталатын қағаз, шыны, бояу және басқа да жиі қолданылатын заттарға импорттық баж салығын енгізді. "Азаттық ұлдары" және басқа патриоттық ұйымдар түрлі наразылық акцияларымен жауап берді. Олар баж салынатын тауарларға бойкот ұйымдастырды, сондай-ақ баж жинаған кеден қызметкерлерін мазалады және қорқытты, олардың көпшілігі сыбайлас немесе провинциялық басшылармен туыс болды. Сол кездегі Массачусетс шығанағының губернаторы Франсис Бернард патшаның қызметкерлерін қорғау үшін әскери күштерді сұрады. 1768 жылдың қазан айында британ әскерлері Бостон қаласына келді және қаланы басып алды. Бұл жағдай 1770 жылдың 5 наурызында Бостон қырғынына, ал 1773 жылдың 16 желтоқсанында Бостон шай кешіне әкеп соқты. Чай кешіне және басқа да наразылықтарға жауап ретінде Парламент колонияларды жазалау мақсатында "Төзбестік заңдарын" қабылдады. 1774 жылғы Массачусетс үкіметі туралы заңмен Массачусетс провинциялық үкіметі іс жүзінде таратылды. Бұрын Солтүстік Америкадағы британ әскерлерінің бас қолбасшысы болған генерал Томас Гейдж Массачусетс губернаторы болып тағайындалды және король Георгтың үкіметі оған қиын колонияда патшалық билікті күшейтуді тапсырды. Алайда, халықтың қарсылығы Массачусетстегі жаңадан тағайындалған патшалық шенеуніктерді отставкаға кетуге немесе Бостоннан пана табуға мәжбүр етті. Гейдж Бостондағы штабынан төрт британдық әскер полкіне (шамамен 4000 адам) қолбасшылық етті, бірақ елді негізінен патриоттарға көзқарасы жақын адамдар бақылады.

Соғыс басталды

1774 жылдың 1 қыркүйегінде британдық сарбаздар Бостон маңындағы оқ-дәрі қоймасына күтпеген шабуыл жасап, оқ-дәрі және басқа да әскери жабдықтарды алып кетті. Бұл экспедиция елді алаңдатты, және мыңдаған американдық патриоттар соғыс жақын деген қауесеттердің арасында әрекетке келді. Бұл оқиға жалған дабыл болып шықса да, ол барлық тараптарды алдағы күндері сақтық танытуға мәжбүр етті және жеті айдан кейін болған оқиғаларға «тынықтық репетиция» болды. Осы әрекетке жауап ретінде отаршылар Жаңа Англиядағы бірнеше бекіністерден әскери жабдықтарды алып, оларды жергілікті жасақтар арасында бөлісті. 1775 жылдың 18 сәуір күні генерал Гейдж Конкордтағы отаршыл жасақтары сақтаған оқ-дәріні тартып алу үшін 700 сарбазды жіберді. Пол Ревир сияқты бірнеше хабаршы елді ескертті, ал британдық әскерлер 19 сәуір күні таңертең Лексингтонға кіргенде, ауылдың орталық алаңында 77 минуттық жасақ жиналған еді. Оқтар атысты, сегіз минуттық жасақ қаза тапты, отаршыл жасақтары аз болғандықтан тарап кетті, ал британдықтар Конкордқа бет бұрды. Конкордта әскерлер әскери жабдықтарды іздеді, бірақ олар көп нәрсе таппады, себебі отаршылар мұндай шабуыл болуы мүмкін деген ескерту алғаннан кейін көптеген жабдықтарды жасыруға шаралар қолданған еді. Іздеу кезінде Солтүстік көпірде қақтығыс болды. Британдық әскерлердің кішкентай тобы отаршыл жасақтарының үлкен колоннасына оқ атты, олар жауап беріп, британдықтарды жеңіске жеткізіп, ауыл орталығына қайтып, қалған әскерлерге қосылды. «Қызыл көйлектер» немесе «омарлар» (британдық сарбаздарды осылай атаған) Бостонға қайту жолын бастағанда, жол бойында бірнеше мың жасақ жиналды. Содан кейін үздіксіз шайқас болды, британдық отряд Чарльстаунға жеткенше ауыр шығынға ұшырады. Лексингтон және Конкорд шайқасы – «әлемге естілген оқ» – соғыстың басталғанын білдірді.

Бостон қоршауы

Конкорд экспедициясы сәтсіз аяқталғаннан кейін Бостон қаласына жиналған мыңдаған жасақтар қаланың маңында қалды. Келесі бірнеше күнде Нью-Гэмпшир, Коннектикут және Род-Айленд сияқты алыс аймақтардан қосымша күштер келді. Артемас Уорд басшылығымен олар қаланы қоршап, құрлыққа қарай созылған жолдарын кесіп, қаланы қоршауға алды. Британдық әскерлер қаланың жоғары орналасқан жерлерін бекітті.

Жабдықтарға қажеттілік

Британдықтар теңіз арқылы қалаға азық-түлік жеткізе алғанмен, Бостондағы азық-түлік қоры жетіспеді. Әскерлер Бостон портындағы кейбір аралдарға шабуыл жасап, фермерлерден азық-түлік талап етті. Жауап ретінде, колониялар британдықтарға пайдалы аралдарды тазарта бастады. Осы әрекеттердің бірі Челси шайқасында британдықтармен қақтығысқа ұласты, нәтижесінде екі британдық сарбаз және «Диана» британдық кемесі жойылды. Құрылыс материалдары мен басқа да жабдықтардың қажеттілігіне байланысты адмирал Сэмюэл Грейвс лоялист саудагеріне Бостоннан Мэйн округінің Макиас қаласына кемелерін жіберуге рұқсат берді, олармен бірге Корольдік теңіз флотының шхунасы да болды. Макиас тұрғындары көтеріліс жасап, сауда кемелерін, ал қысқа шайқаста командирі қаза болғаннан кейін шхунаны басып алды. Олардың және басқа да жағалау қауымдастықтарының қарсылығы Грейвсті қазан айында жазалау экспедициясын ұйымдастыруға итермеледі, оның жалғыз маңызды әрекеті Фалмутты өртеу болды. Осы әрекетке байланысты колониялардағы наразылық Екінші Континенттік Конгрестің Континенттік флотты құру туралы заң қабылдауына себеп болды. Колониялық армияда да жабдықтау және басқару мәселелері болды. Оның әртүрлі жасақтарын ұйымдастырып, тамақтандыру, кию және қаруландыру қажет болды, сондай-ақ командалықты үйлестіру қажеттігі туды, өйткені әр жасақ басшысы өзінің провинциясының Конгресіне есепті болды. Вашингтон британдықтардың Фалмутты өртеуіне жауап қайтарып, Бостонға жақындап келе жатқан британдық қару-жарақты тоқтатып, иеленуді көздеді. Осы мақсатта 1775 жылдың қазан айында генерал Вашингтон алғашқы американдық теңіз экспедициясын тапсырды. Вашингтон Джон Гловердің Марблхед полкінен екі кеме алды. Гловер «Хэнкок» кемесіне капитан Николсон Брутонды, ал «Франклин» кемесіне капитан Джон Селманды (жеке қарулы кеме капитаны) алды. Олардың солтүстікке жасаған экспедициясы Кансо, Нова Шотландия жанында балық аулау кемелерін басып алуға және 1775 жылғы Шарлоттаунға шабуыл жасауға әкелді.

Бункер төбесі

Мамыр айының соңында генерал Гейдж теңіз арқылы шамамен 2000 сарбаз және соғыста маңызды рөл атқаратын үш генерал – Уильям Хоу, Джон Бургойн және Генри Клинтонды алды. Олар қаладан шығу жоспарын жасады, ол 12 маусымда бекітілді. Бұл жоспар туралы ақпарат қоршауға алған әскерлердің командирлеріне жетіп, олар қосымша қорғаныс шараларын қабылдау қажет деп шешті. 1775 жылғы 16-17 маусым түнінде отарлық армияның бір бөлімі британдықтар сәуір айында тастап кеткен Чарльзтаун түбегіне жасырын түрде барып, Бункер және Брид төбелерін бекітті. 17 маусымда генерал Хоу басқаратын британдық әскерлер Чарльзтаун түбегіне шабуыл жасап, оны басып алды. Бұл шайқас техникалық түрде британдықтардың жеңісі болғанымен, шығын (шабуылға шыққан әскердің шамамен үштен бірі қаза тапты немесе жараланды, соның ішінде Солтүстік Америкадағы британдық офицерлер корпусының маңызды бөлігі) өте ауыр болды, сондықтан шабуылға көшпеді. Қоршау бұзылмады, ал генерал Гейдж қыркүйек айында Англияға қайтарылып, британдық бас қолбасшы ретінде генерал Хоумен ауыстырылды.

Континенттік армияның құрылуы

Филадельфияда жиналған Екінші Континенттік Конгресс 1775 жылдың мамыр айында Бостон маңындағы жағдай туралы хабарламалар алды. Сол жердегі лагерьдегі басқарудағы шатасуға және 10 мамырдағы Форт Тикондероганың жаулануына жауап ретінде бірыңғай әскери ұйымның қажеттігі анық болды. Конгресс 26 мамырда Бостон маңындағы күштерді ресми түрде Континенттік армия деп қабылдады және 15 маусымда Джордж Вашингтонды бас қолбасшы етіп тағайындады. Вашингтон 21 маусымда Филадельфиядан Бостонға жолға шықты, бірақ Бункер-Хилл шайқасы туралы Нью-Йоркке жеткен соң ғана білді.

Қақтығыстар

Банкер-Хилл шайқасынан кейін қоршау іс жүзінде тоқтап қалды, екі тараптың да анық басымдыққа ие болуы немесе өз позицияларын едәуір өзгертуге қабілеті мен мүмкіндігі болмады. Вашингтон шілдеде әскерге басшылық еткен кезде, оның құрамы 20 000-нан шамамен 13 000-ға дейін азайғанын анықтады. Сондай-ақ, шайқас армияның оқ-дәрі қорын қатты азайтып жібергенін білді, бұл мәселе ақырында Филадельфиядан оқ-дәрі жеткізілімдері арқылы шешілді. Британдықтар да күштерді жинаумен айналысты; Вашингтон келген кезде британдықтар қалада 10 000-нан астам әскерге ие болды. Конгресс Тикондероганы басып алудың сәтін пайдаланып, белсенділік таныту үшін Канадаға жорық жасауға рұқсат берді, бірақ Канада халқына жолданған бірнеше хат француз тілінде сөйлейтін және британдық отарлаушылар тарапынан қабылданбады. Қыркүйекте Бенедикт Арнольд 1100 сарбазды Бостон маңында жиналған әскерден алып, Мэн штатының шөл даласы арқылы экспедицияға шығарды. Вашингтон 1775 жылдың соңында әскер құрамындағы қиындыққа тап болды, өйткені армиядағы көптеген сарбаздардың қызмет мерзімі 1775 жылдың соңында аяқталады. Ол бірқатар жұмылдыру шараларын енгізіп, қоршауды сақтап тұру үшін жеткілікті әскерді ұстап тұра алды, бірақ ол қоршауға алынған күштерден кем болды.

Қоршау аяқталды

1776 жылдың наурыз айының басына қарай Форт Тикондерогада тартып алынған ауыр зеңбіректер Бостонға жеткізілді, бұл Генри Нокс жасаған қиын шаруа еді. Бір күн ішінде Дорчестер Хайтс биіктігіне, британдықтардың орналасқан жерлерін бақылап тұрып, зеңбіректер орнатылды, соның салдарынан британдықтардың жағдайы қиынға батты. Генерал Хау биіктікті қайта басып алу үшін шабуыл жоспарлағанда, қарлы боран оның орындалуына кедергі келтірді. Британдықтар, егер олардың кететініне кедергі келтірсе, қаланы өртеп жібереміз деп угроза жасады.

Мұра

Британдықтар осы науқанның нәтижесінде Жаңа Англиядан қуылып шығарылды, бірақ олар (басқа отарларда болғандай) жергілікті лоялистерден қолдау ала берді, әсіресе Род-Айленд штатының Ньюпорт қаласында, онда олар жергілікті патриоттардың көп бөлігін қуды. Бұл науқан, сондай-ақ соғыстың жалпы нәтижесі, британдық беделге және әскери күштеріне деген сенімге елеулі соққы болды. Науқанның жоғары әскери басшылары өз әрекеттері үшін сынға ұшырады (мысалы, Клинтон Солтүстік Америкадағы британдық күштерге басшылық етуіне қарамастан, британдықтардың соғыста жеңілуіне көп кінәлі болды), ал басқалары соғыста қатысуын тоқтатты (Гейдж) немесе абыройсыздыққа ұшырады (Бургойн, Саратогада әскерін тапсырды). Британдықтар теңізді бақылауда ұстап тұрғанмен және құрлықта әскери жетістіктерге қол жеткізгенімен (әсіресе Нью-Йорк, Нью-Джерси және Пенсильвания штаттарында), осы қақтығыстарға әкелген әрекеттері он үш колонияны тәжге қарсы біріктірді. Нәтижесінде, олар лоялистерден жеткілікті қолдау жинап, колониялардың саяси бақылауын қайта ала алмады. Колониялар, айырмашылықтарына қарамастан, осы оқиғалардың нәтижесінде бірікті, Екінші Континенттік Конгресске (қазіргі АҚШ Конгресінің алдағысы) революцияны біртұтас күш ретінде жүргізуге жеткілікті билік пен қаржыландыруды берді, соның ішінде осы науқанның нәтижесінде құрылған әскери күштерді қаржыландыру мен жарақтандыруды да қамтамасыз етті.