Кіріспе

Тереза Ана Кесовия (; 1938 жылдың 3 қазанында туған) – халықаралық деңгейде танымал хорват әншісі. Ол бұрынғы Югославияның музыкалық аренасындағы ең танымал тұлғалардың бірі болды және кең дауыс диапазоны мен опералық стилімен әйгілі. Ол Францияда да сәтті мансап құрды. Ол әлемнің түкпір-түкпірінде көптеген концерттер берді, Корольдік Альберт залы, Л’Олимпия және Карнеги залында толық сатылған концерттер өткізген санаулы югослав музыканттарының бірі болды.

Ерте өмір

Кесовия Дубровникте дүниеге келді және Конавле мен Дубровникте өсті, алғашқы музыкалық білімін де сол жерде алды. Ол Словенияның Любляна қаласында өткен федералды жас музыканттар конкурсында жеңіске жетті. Содан кейін Загреб музыка академиясының флейта мамандығын бітіріп, студент кезінде әуесқой музыкалық шараларға қатыса бастады. 1962 жылы, кәсіби мансабының басында, Италияның Сент-Винсент қаласында өткен алғашқы халықаралық сайыста жеңімпаз атанды. Осы жетістіктен кейін Тереза КСРО-да гастрольде болып, ірі ресейлік Melodiya музыка компаниясы үшін итальяндық әндерден тұратын EP жаздырды. 1963 және 1964 жылдары КСРО, Польша, Финляндия, Дания, Германия, Швейцария, Норвегия және Швеция елдерінде гастрольдік сапармен болып, осы елдердің телеарналарында көптеген рет өнер көрсетті.

Франция

1965 жылы ол француз тілін білмесе де Францияға көшіп келді. Ол жерде ол әйгілі жұлдызға айналды, бастапқыда кабарелерде өнер көрсетті, әсіресе Каревич кабаресінде. Франциядағы алғашқы күндерін еске түсіріп, ол былай деді: "Алты қиын ай бойы таңға дейін темекі түтініне толып отырдым. Өнер көрсетуімді күтіп, не істеу керектігін білмеймін. Мен жалғыз отырып, бірінен соң бірі темекі шегіп жаттым". 1967 жылы ол "Доктор Живаго" фильмінен "La chanson de Lara" (Лараның әні) шығару арқылы алғашқы үлкен француз жетістігіне қол жеткізді. Ол бестселлер болып, 50 000-нан астам дана сатылды. "La chanson de Lara" альбомынан кейін, ол "C’est ma chanson" атты екінші француз альбомын жазды, онда "Je l'aime, je l'aime" әні бар, ол 160 000-нан астам дана сатылды. "Bien plus fort" әнін жазғаннан кейін Грейс Келли оны Монако атынан 1966 жылғы "Евровидениеге" қатысуға шақырды. Француз баспасөзінде ол жиі "La bête de scène" немесе "Супер Далида" деп аталды. 1968 жылы Кесовия Париждегі L'Olympia-да Энрико Макиаспен бірге өнер көрсетті. Бұл 1966 жылғы дебютінен кейін Олимпиададағы екінші өнер көрсетуі болды. Осы кезеңде ол Франция бойынша гастрольдік сапарлар жасады.

1970 жылдар

1970 жылдары Тереза бүкіл әлемде танымал жұлдызға айналып, Югославия және француз әндерін әлемге таныстырды. Югославияда оның "Nono, moj dobri Nono" (Ата, менің жақсы Атам) әні аса танымал болды. Клаудио Вилла Терезаның "Nono" әнінің итальян тіліндегі нұсқасы – "Il tuo mondo" әнін жазды, ал Мирель Матье француз тіліндегі нұсқасын – "Pour deux coeurs qui s'aiment" деп жазды. Ол Мексика қаласы, Рио-де-Жанейро, Сопот, Пальма-де-Майорка, София және Стамбул сияқты көптеген беделді фестивальдерде өнер көрсетті. Югославияда ол алты жыл қатарынан (1974–79 жж.) "Жылдың үздік әншісі" сыйлығымен марапатталды. Тереза Югославия фестивальдерінде сәтті өнер көрсетті. Ол көптеген алтын пластинка алды және бірнеше рет Югославияның "Алтын құс" сыйлығымен – ең көп сатылған пластинка үшін марапатталды. 1972 жылы ол "Евровидение" ән байқауында Югославияны "Muzika i ti" (Музыка және сен) әнімен өкілдік етіп, тоғызыншы орынды иеленді, содан кейін француз тілінде "La Musique et toi" әнін жазды. 1970 жылдардың басында ол Парижден Хорватияның астанасы Загребке көшіп, Югославиядағы мансабына көбірек назар аударды. 1978 жылы ол "Je suis née ce jour là" әнін орындап қайта оралды. Ол осы кезеңде EMI үшін бірнеше француз тіліндегі пластинкалар жазды және Ресей, Египет, Мексика, Жапония, АҚШ, Германия және Шығыс Еуропа бойынша көптеген гастрольдік сапарлар жасады. 1970 жылдардың соңында ол өзінің даңқының шыңына жетті. Оның барлық пластинкалары марапатталды, ол Югославия президенті Иосип Броз Тито үшін концерт берді және Титоның сүйікті әншісі болды. Оның 1970 жылдардың соңындағы ең танымал әндері: "Što je ostalo od ljubavi", "Zaboravi ako možeš", "Sviraj mi, sviraj", "Sve se vraća sve se plaća" және тағы да басқалары.

1980 жылдар

1980 жылдары ол әлемдік гастрольдерін жалғастырып, Францияда бірнеше альбом жазды. Ол Сплит, Загреб, Белград сияқты көптеген маңызды Югославия фестивальдерінде сәтті өнер көрсетті. Ол бірнеше рет "Жылдың үздік Югославия әншісі" сыйлығын алды және алтын, платина, алмас тақтайшаларын жеңіп алды. 1988 жылғы ерекше оқиға – Париждегі Олимпиа залындағы концерті, ол маусымның ең танымал шарасы деп жарияланды. Кесовия 1980-ші жылдарды Скандинавиядағы гастрольдермен және Әлем чемпионаты кезінде Италия телеарнасында Югославия ұлттық футбол командасының өкілі ретінде қатысуымен аяқтады.

1990 жылдардан қазіргі уақытқа дейін

1991 жылы Югославияның ыдырауынан кейінгі онжылдықта бұрынғы Югославия аумағында соғыстар басталды, оның ішінде 1991 жылдан 1995 жылға дейінгі Хорватияның тәуелсіздік соғысы болды. Кесовия ән арқылы қолдауын білдіріп, Хорватияның қорғанысына қаржы жинау үшін Италияда, Францияда және Германияда көптеген концерттер өткізді. Осы кезеңде ол Серж Ламамен бірге Загребте өнер көрсетті. 1999 жылы Жак Ширак Терезаны Гуманизмнің алтын шартымен бірге, Өнер мен мәдениеттің жоғары орденімен марапаттады. Ол Дубровникке жақын жердегі XVIII ғасырға жататын, бұрынғы аристократиялық отбасыға тиесілі үйді қайта жаңартуға кірісті. Жаңа мыңжылдыққа қадам басқанда, ол "I ni me stra" (Мен де қорқпаймын) әнімен үлкен жетістікке жетті. 2002 жылы оның Олимпиададағы концерті CD форматында жарық көрді. Бұл жыл оның мансабындағы маңызды кезең болды, себебі ол Оскар және Грэмми жүлдесінің иегері Мишель Легрантпен бірге өнер көрсетті. Олардың "Чербур шатырлары" атты орындауы жылдың үздік концерті деп танылды. 2005 жылы Кесовия Ватрослав Лисинский концерт залында "Можих 45 скалина" концертімен өзінің 45 жылдық сахналық мансабын тойлады. 2007 жылы ол Олимпиа концерт залында төртінші рет өнер көрсетіп, Францияға қайта оралды. Ол Хорватияда ең көп сатылған үшінші альбом болған "Zaustavi vrijeme" (Уақытты тоқтату) атты хорват альбомын шығарды. 2008 жылдан кейін Словения, Македония, Хорватия және Босния мен Герцеговина елдерін аралап концерттер берді. 2010 жылы Загребтегі Лисинский концерт залында "Još se srce umorilo nije" концертімен сахнадағы 50 жылдығын атап өтті. Сербиядағы соғыстан кейінгі алғашқы концерттеріне арналған баспасөз конференциясы бұқаралық ақпарат құралдарының қызығушылығын тудырып, 200-ден астам журналист қатысты. 2011 жылы ол Сербия мен Черногорияда өнер көрсетуді жаңадан бастады, сондай-ақ ЮНЕСКО-ның гала-концерттері сияқты қайырымдалық шараларға қатысты. Оның дискографиясына Columbia Records лейблінен шыққан 12 пластинка, басқа лейблдерден шамамен 30 LP, 70 сингл және 12 CD кіреді.