Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Юра кезеңінен таралған анурогнатид птерозаврлар туысы.
Genus of anurognathid pterosaur from the Jurassic period
Jeholopterus – Солтүстік Кореяның Орта және Соңғы Юра кезеңдерінен, және болжам бойынша ерте креда кезеңінің Синуижу формациясынан белгілі шағын анурогнатид птерозавр.
Jeholopterus was a small anurognathid pterosaur known from the Middle to Late Jurassic and possibly the Early Cretaceous Sinuiju Formation of North Korea.
Атау беру
Бұл туыс 2002 жылы Ван Сяолин, Чжоу Чжунхэ және Сюй Синг есімді ғалымдар ашқан. Типтік түрі, қазірге дейін белгілі жалғыз түрі – Jeholopterus ningchengensis. Туыстың атауы оның табылган жері – Қытайдағы Жехол аймағынан және грек тілінен латыншаға аударғанда "қанат" деген мағына беретін птерон сөзінен құралған. Түрлік атауы Нинченг ауданына сілтеме жасайды.
The genus was named in 2002 by Wang Xiaolin, Zhou Zhonghe and Xu Xing. The type species, the only known, is Jeholopterus ningchengensis. The genus name is derived from its place of discovery, Jehol in China, and a Latinized Greek pteron, "wing". The specific name refers to Ningcheng County.
Сипаттама
Түрдің негізгі үлгісі – IVPP V12705 холотипі, Қытайдың Ішкі Моңғолия автономдық аймағындағы Нинченг округінің Даохугу қабаттарынан табылған дерлік толық сақталған үлгі. Үлгі тақта мен қарсы тақта жұбына сығылып, үлгінің бөліктері бөлінген тастың бір жағында, ал қалғандары екінші жағында сақталған. Бұл көміртектік тері талшықтары мен пикноталшықтарының тамаша сақталуын қамтиды. Талшықтар үлгі денеінің айналасында "гало" түрінде сақталған. Қанат тіндері сақталған, бірақ оның мөлшері, соның ішінде аяқтарға бекітілген нақты нүктелер (немесе тіпті аяқтарға бекітілгендігі) күмәнді. 2009 жылы Александр Келлнер қанаттың пішінін дәл бейімдеуге мүмкіндік беретін қанатта үш қабат талшық бар екенін көрсететін зерттеу жариялады. Анурогнатид ретінде, Jeholopterus бұл топқа тән бас сүйегінің пішінін көрсетеді – ол ұзындығынан гөрі енірек, аузы өте кең. Көптеген тістер кішкентай, тікше тәрізді, бірақ кейбіреулері ұзын және иілісқан. Мойын қысқа, жеті-сегіз мойын омыртқасы бар. Он екі немесе он үш арқа омыртқасы және үш сакральды омыртқа кездеседі. Бес жұп ішек қабырғасы бар. Құйрық омыртқалары сақталмаған. Сипаттаушылар Jeholopterus-тің құйрығы қысқа болған деп санайды, бұл басқа анурогнатидтерде кездеседі, бірақ әдетте ұзын құйрығы бар "rhamphorhynchoid" (базальды) птерозаврлар үшін ерекше. Ван және авторлар тобы құйрық аймағында пикноталшықтардың болуын құйрықтың қысқа екенін көрсететін дәлел ретінде келтірді. Алайда, Далла Веккьяның кейінгі зерттеуі құйрық туралы кез келген ақпаратты алу мүмкін емес екенін, өйткені ол қазбада "толыққандай жоқ" екенін көрсетті. Қанат сүйектері берік. Метакарпальді сүйектері өте қысқа. Пропатагиумды қолдайтын қысқа птероид денеге қарай бағытталған. Қол тырнақтары ұзын және иілісқан. Ван және авторлар тобының мәлімдеуінше, Jeholopterus қанаттары білезікке бекітілген. Олардың қанат кеңдігі тоқсан сантиметрге жетеді. Аяқтары қысқа, бірақ берік. Бауырсақтарда жақсы дамыған иілісқан тырнақтар бар, бірақ олар қол тырнақтарындай ұзын емес. Авторлардың пікірінше, бесінші бауырсақ созылған, ол аяқтар арасындағы жарғақты, уропатагиумды қолдайды. Тағы бір буынды үлгі 2009 жылға дейін Солтүстік Кореяның ерте крест кезеңіне жататын Синуижу формациясында табылды және ол Jeholopterus-тің крест кезеңіндегі алғашқы жазбасын білдіреді; үлгі Jeholopterus cf. ningchengensis So және авторлар тобы (2024) мақаласында көрсетілген. Төменде олардың филогенетикалық талдауын көрсететін кладограмма келтірілген:
The type species is based on holotype IVPP V12705, a nearly complete specimen from the Daohugou beds of Ningcheng County in the Neimongol (Inner Mongolia) Autonomous Region of China. The specimen is crushed into a slab and counterslab pair, so that parts of the specimen are preserved on one side of a split stone and some on the other. This includes exquisite preservation of carbonized skin fibers and pycnofibres. The fibers are preserved around the body of the specimen in a "halo." Wing tissue is preserved, though its extent is debatable, including the exact points of attachment to the legs (or if it is attached to the legs at all). In 2009 Alexander Kellner published a study reporting the presence of three layers of fibers in the wing, allowing the animal to precisely adapt the wing profile. As an anurognathid, Jeholopterus shows the skull form typical for this group, being wider than it was long, at , with a very broad mouth. Most teeth are small and peg like, but some are longer and recurved. The neck was short with seven or eight cervical vertebrae. Twelve or thirteen dorsal vertebrae are present and three sacrals. There are five pairs of belly ribs. The tail vertebrae have not been preserved. The describers argue that Jeholopterus had a short tail, a feature seen in other anurognathids but unusual for "rhamphorhynchoid" (i. e. basal) pterosaurs that typically have a long tail. Wang et al. cited the presence of a fringe of pycnofibres in the region of the tail to infer the presence of a short tail. However, a subsequent study by Dalla Vecchia argued that gleaning any information about the tail is impossible, given that the tail is "totally absent" in the fossil. The wing bones are robust. The metacarpals are very short. A short pteroid, supporting a propatagium, is pointing towards the body. The hand claws are long and curved. The wings of Jeholopterus show evidence that they attached to the ankle, according to Wang et al They are relatively elongated with a wingspan of ninety centimetres. The legs are short but robust. The toes bear well developed curved claws, but these are not as long as the hand claws. The fifth toe is elongated, according to the authors supporting a membrane between the legs, the uropatagium. Another articulated specimen was discovered no later than 2009 in the Early Cretaceous Sinuiju Formation of North Korea and it represents the first Cretaceous record of Jeholopterus; the specimen was assigned to Jeholopterus cf. ningchengensis by So et al. (2024). Below is a cladogram representing their phylogenetic analysis:
Өмір салты
Анурогнатидтер әдетте жәндіктермен қоректенеді деп есептеледі. Ванг және авторлар Jeholopterus тобының ең ірі түрі болғандықтан, ол балық жегіш, яғни балық жеуші болуы мүмкін деген гипотеза ұсынды.
Anurognathids are normally considered insectivores. Wang et al hypothesized that Jeholopterus, being the largest species known of the group, might also have been a piscivore, a fish eater.