Кіріспе

Балқан кубогы – Балқан елдерінің ұлттық құрамалары арасында 1929 жылдан 1980 жылға дейін мерзімімен өткізілген, қазіргі кезде тоқтатылған аймақтық футбол жарысы. Ең табысты команда – төрт мәрте жеңіске жеткен Румыния құрамасы.

Шолу

Бірінші жарысқа Румыния, Грекия, Югославия және Болгария қатысып, 1929 жылдан 1931 жылға дейін үш жыл бойы ойналды. Келесі турнирлерде жүйе айтарлықтай өзгерді, командалар бір-бірімен бір рет ғана кездесіп, аяқтау үшін кеткен уақыт үш жылдан бір аптаға дейін қысқартылды. 1932 жылдан 1936 жылға дейін, Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін, бұл жарыс әр жыл сайын сол төрт команданың қатысуымен өтті. Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан жеті жылдық үзілістен кейін, жарыс 1946 жылы қайта жанданды. Грекия сол жылы турнирден шығып, оның орнына Албания келді, ол 1946 жылғы турнирде Румынияны 1:0 есебімен жеңіп, жеңімпаз атанды. 1947 жылы Венгрия турнирге қатысып, тұңғыш рет-ақ жеңіске жетті. Ол кезде Венгрия футболдағы әлемдік держава еді және Болгарияға қарсы 9:0 есебімен осыны дәлелдеді. 1948 жылы Балқан кубогы жеті командаға дейін кеңейтілді, оған Польша мен Чехословакия қосылды. Дегенмен, 1948 жылғы турнир белгісіз себептермен аяқталмады. Венгрия оның тоқтатылған кезде топта бірінші орында тұрды. Осы кеңейтулердің нәтижесінде 1947 және 1948 жылдардағы турнирлер ресми түрде Балқан және Орталық Еуропа чемпионаты деп аталды. 1977 жылы қайта жаңғыртылған турнирдің екінші басылымы басталды, оған Югославияның қатысуымен бес команда қатысты. Румыния 1980 жылы өткен соңғы турнирде Югославияны өз алаңында 4:1 есебімен жеңіп, жеңімпаз атанды.

Хэт-триктер

1929–31 жылғы алғашқы ресми турнирден бері, турнирдің 12 басылымының 50-ден астам матчында 17 хет-трик тіркелді. Алғашқы хет-трикті Румыниялық Рудольф Ветцер 1930 жылғы 25 мамырда Грекияға қарсы ойында соқты; ал соңғысын 50 жыл өткен соң, 1980 жылғы 27 тамызда Ангел Иорданеску жасады, ол 1977–80 жылдарғы финалдың екінші матчында Югославияға қарсы 4:1 есебімен жеңіс сыйлағанда хет-трик авторы атанды. Бір Балқан кубогында хет-трик жасаудың рекордтық саны – төрт, ол турнирдің алғашқы басылымында тіркелді. Бірнеше хет-трик жасаған жалғыз ойыншы – Любомир Ангелов, ол 1935 жылғы Балқан кубогында екі хет-трик авторы болды және сол турнирде 6 голмен ең көп гол соққан ойыншы атанды. Бір Балқан кубогы матчында соғылған ең көп гол саны – 5, бұл көрсеткішке бір рет қол жеткізілді: Рудольф Ветцер Грекияға қарсы өткен матчта Румыния үшін 5 гол соқты, нәтижесі 8:1 болды. Румыния 5 хет-трик жасап, ең көп хет-трик рекордын ұстап тұр, одан кейін Венгрия мен Югославия 4 хет-триктен жасап, олар да рекордты бөліседі. Болгария мен Грекия әрқайсысы 6 хет-трик жіберіп, ең көп хет-трик жіберу бойынша рекордты бірлесіп ұстайды, яғни Болгария мен Грекиядан басқа командаларға қарсы бар болғаны 5 хет-трик соғылды.

Тізім

+Балқан кубогының хет-триктері # Ойыншы G (мақсаттар саны (егер 3-тен көп болса)) Мақсаттар уақыты Голдар есебіі Қарсы турнир күні FIFA есебі 1. Рудольф Ветцер 5 8', 34', 75', 76', 80' 1–1, 2–1, 5–1, 6–1, 8–1 8–1 1929 31 Балқан кубогы форматы=dmyReport 2. Антонис Цолинас 4 4', 50', 51', 60' 1–0, 4–0, 5–0, 6–0 6–1 форматы=dmyReport 3. Александр Томашевич 3 38', 75', 83' 2–0, 3–1, 4–1 4–1 форматы=dmyReport 4. Iuliu Bodola 3 13', 18', 84' 1–0, 2–0, 4–2 4–2 форматы=dmyReport 5. Славко Кодря 3 12', 20', 72' 1–1, 2–1, 4–2 5–3 1933 Балқан кубогы форматы=dmyReport 6. Георге Чиолак 3 57', 61', 66' 3–0, 4–0, 6–0 7–0 форматы=dmyReport 7. Мирко Кокотович 3 10', 54', 75' 1–0, 3–0, 4–0 4–0 форматы=dmyReport 8. Любомир Ангелов 3 26', 28', 63' 2–1, 3–1, 4–1 5–2 1935 Балқан кубогы форматы=dmyReport 9. Любомир Ангелов (2) 3 25', 28', 66' 1–2, 2–2, 3–2 3–3 форматы=dmyReport 10. Iuliu Farkaș 3 29', 69', 79' 1–0, 3–0, 4–0 4–0 1947 Балқан кубогы форматы=dmyReport 11. Ференц Деак 4 15', 34', 52', 79' 1–0, 2–0, 7–0, 8–0 9–0 форматы=dmy Report 12. Нандор Хидегкути 3 47', 50', 86' 4–0, 6–0, 9–0 9–0 13. Бела Эгреси 3 43', 61', 72' 2–0, 5–0, 7–0 9–0 1948 Балқан кубогы форматы=dmyReport 14. Ференц Пушкаш 3 44', 64', 83' 1–0, 3–0, 5–1 5–1 форматы=dmyReport 15. Джемил Туран 3 47', 66', 86' 2–1, 4–2, 5–2 5–2 1973 76 Балқан кубогы форматы=dmyReport 16. Вахид Халиходжич 3 33', 58', 84'(пен.) 1–1, 3–1, 4–1 4–1 1977 80 Балқан кубогы форматы=dmyReport 17. Ангел Иорданеску 3 21', 55'(пен.), 79'(пен.) 1–0, 3–0, 4–1 4–1 форматы=dmyReport