Кіріспе

Нью-Йорктегі ерлерге арналған ең жоғары қауіпсіздік деңгейіне ие мемлекеттік түрме, АҚШ. Клинтон түзеу мекемесі – Нью-Йорк штатының Түзеу және қоғамдық бақылау департаментіне қарасты, Даннемора ауылында орналасқан ерлерге арналған ең жоғары қауіпсіздік деңгейіне ие мемлекеттік түрме. Бұл түрме кейде «Даннемора» деп аталады (бұрын «Даннемора психикалық ауруханасы» деп белгілі болған, қылмыстық психикалық бұзылыстары бар адамдарға арналған ірі емдеу орталығы болған), алайда оның атауы Нью-Йорк штатының Клинтон округінде орналасқандығынан шыққан. Түрменің оңтүстік шекаралық қабырғасы Нью-Йорк штатының 374 тас жолымен іргелес жатыр. Түрме ішінде тұтқындардың өздері салған «Изгі ұры» шіркеуі орналасқан. Даннеморадағы суық қыстар мен аймақтың шалқарына жақындығынан туындап, бұл түрме кейде «Нью-Йорк Сібірі» деп аталады. Бұл Нью-Йорктегі ең ірі жоғары қауіпсіздік түрмесі және үшінші ескі түрме. Қызметкер штаты шамамен 1000 офицер мен қадағалаушыны құрайды. «Фурман против Джорджия» ісінен кейін және 2007 жылы өлім жазасы жойылғанға дейін, бұл түрме Нью-Йорк штатының ерлерге арналған өлім жазасын күту камерасы болып табылды.

Тарих

1844 жылы салынған түрме бастапқыда жергілікті Даннемора және жақын орналасқан Лион Маунтин кеніштеріне тұтқындардың еңбек күшін жұмылдыру үшін пайдаланылды. Бұл кәсіп пайдалы болмады, ал 1877 жылы кен өндіру тоқтатылып, тұтқындар басқа жұмыстарға ауыстырылды. Халқының өсуімен және түрмедегі тұтқындардың көбеюімен, 1887 жылы билік 18 метрлік жаңа қабырғалар салдырды, олар бүгінге дейін тұр. 1892 жылы түрмеде алғашқы тұтқын электр орындығында атқыланды. 1892 мен 1913 жылдар аралығында 26 адам өлім жазасына кесілді. Осы кезеңде көптеген тұтқындар туберкулезден жазылып шықты, бұл Адирондак тауларындағы таза ауаның нәтижесінде болды. Сол кезде антибиотиктер болмағандықтан, осы ауруға шалдыққан тұтқындар басқа түрмелерден көбінесе осы түрмеге ауыстырылатын. 1899 жылы түрме аумағында жазасын өтеу кезінде психикалық ауруға шалдыққан тұтқындарды орналастыру үшін Даннемора мемлекеттік психиатриялық ауруханасы салынды. Егер олар жаза мерзімі аяқталғаннан кейін де психикалық жағдайы жақсармаса, мұндай тұтқындар осы мекемеде қала беретін. 1929 жылы Клинтон түзеу мекемесінде тәртіпсіздік болды. Осы жылы басқа түрмелерде болған тәртіпсіздіктермен бірге, бұл Нью-Йорк штатында түрме реформасына әкелді. Бұл реформаға түрмедегі мектептерді салу және түрме қабырғаларындағы көптеген ғимараттарды жаңарту немесе қайта жаңғырту, оларды қазіргі заманғы стандарттарға сәйкес келтіру кірді. 1939 жылдан 1941 жылға дейін Қасиетті Дисмас шіркеуі (Жақсы Тоқылған) салынды. 1991 жылы ол маңызды құрылым ретінде Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 20 ғасырдың соңында түрмедегі психиатриялық мекемелер жабылып, олар тұтқындарды көбейту үшін қосымша бөлімге айналдырылды. 2015 жылдың 6 маусымында кісі өлтіру қылмысы үшін жазасын өтеуші Ричард Мэтт пен Дэвид Свит түрмеден қашып кетті. Түрме қызметкерлері Джойс Митчелл мен Джин Палмер қашуға көмектескені үшін айыпталды. Іздеу барысында 26 маусымда Мэтт Нью-Йорк штатының Малоун қаласында шекара күзетінің қызметкерімен атылып өлтірді. Екі күннен кейін Свит Нью-Йорк штатының полиция қызметкері Джей Кукпен атылып, кейін ұсталды. Қашудан кейінгі күндері кейбір тұтқындар күзетшілердің қашып кеткендердің орналасқан жері мен жоспарлары туралы ақпарат алу үшін оларды ұрып-соққанын хабарлады.