Кіріспе

Жолиет түрмесі, Иллинойс штаты

Жолиет түзеу орталығы (алғашқыда Иллинойс мемлекеттік түрмесі деп аталған, көбінесе Жолиет түрмесі, Жолиет жазалау ошағы, Ескі Жолиет түрмесі және Коллинз көшесіндегі түрме деп аталады) – 1858 жылдан 2002 жылға дейін АҚШ-тың Иллинойс штатының Жолиет қаласында орналасқан түрме. Ол "Блюз бауырлары" фильмінде Джейк Блюзтің фильмнің басында босатылған түрмесі ретінде көрсетілген (содан оның лақап аты – Жолиет Джейк). Сонымен қатар, ол Джеймс Кагнидің "Ақ қызу" фильміндегі Иллинойс штатының "мемлекеттік түрмесінің" сыртқы түсірілімдері үшін, Fox телеарнасының "Prison Break" телесериалының бірінші маусымы мен "Let's Go to Prison" фильмінің түсірілім алаңы ретінде пайдаланылды. 2018 жылы ол экскурсиялар үшін ашылды.

Тарих

Джолиет түзеу орталығы, жақын орналасқан Крест-Хиллдегі Стейтвилл түзеу орталығынан толығымен бөлек түрме болатын, 1858 жылы ашылды. Түрме мемлекет жалға берген мердігер Лоренцо П. Сангер және түрме бастығы Сэмюэл К. Кейсиге сотталғандардың еңбегімен салынған. Түрме құрылысына қолданылған әк тас сол жерден қазылып алынған. Алғашқы 33 тұтқын 1858 жылдың мамыр айында құрылыс жұмыстарын бастау үшін Алтоннан келді, ал соңғы тұтқындар 1860 жылдың шілдесінде жеткізілді. Азамат соғысы кезінде қылмыскерлер мен соғыс тұтқындары осы жерде қамалған. 1865 жылы түрмеде алғаш рет қаза тапқан түзеу инспекторы – Жозеф Кларк болды. 1872 жылға қарай тұтқындардың саны 1239-ға жетті, бұл бір түрме үшін рекордтық көрсеткіш. 1870-ші жылдардан бастап түрме жергілікті кәсіпорындармен жұмыс келісімшарттарын жасады. Түрменің бастапқы жоспарында 100 орындық "Әйелдер блогы" қарастырылған. 1859 жылдан 1870 жылға дейін әйелдер ерлер блогының жанында орналастырылды, содан кейін олар орталық әкімшілік ғимаратының төртінші қабатына көшірілді. 1896 жылы ерлер түрмесінің қарама-қарсы жағында 100 орындық "Жолиет әйелдер түрмесі" салынды. Оның дизайны ерлер түрмесінің дәл кішілеу көшірмесі болды. 1933 жылы барлық әйел тұтқындар Оукдейл әйелдер түзеу мекемесіне (кейін Дуайт түзеу орталығы деп аталды) ауыстырылды, ал бұл мекеме ерлерге пайдаланылды. Әйелдер түрмесі ерлер қамауға алуға арналған қосымша мекемеге айналдырылды, осылайша Джолиет түрмесі тек ерлерге арналған түрмеге айналды. Түрмеде заманауи жабдықтарды орнату кешікті. 1910 жылы камераларда су мен дәретхана болған жоқ. Жақын орналасқан Стейтвилл түзеу орталығының құрылысы 1917 жылы басталды және 1925 жылдың наурыз айында ашылды, бұл Джолиеттің жабылуына әкелуі тиіс еді. Алайда, бұл болған жоқ, және екі түрме де 20 ғасырдың соңына дейін бірдей жұмыс істеді. 1924 жылы Натан Леопольд пен Ричард Лоебке өмір бойына бас бостандығынан айыру жазасы берілді, олар осы жазаны Джолиетте өтеуі керек еді (қорғаушысы Кларенс Дэрроудың арқасында өлім жазасынан құтылғаннан кейін). Олардың ісі сол кезде Роберт Франксты ұрлап, өлтіргеннен кейін "ғасырдың қылмысы" деп танылды. Екеуі түрмедегі білім беру жүйесін жаңартты, жоғары білім алуға ниеттенген тұтқындарға көмектесу үшін орта мектеп бағдарламасын қосты. 1933 жылы Лестер Джозеф Гиллис (Бейби Фейс Нельсон) Джолиет түрмесінен босатылды, ал түрменің кіреберісінің макеті 1957 жылғы "Бейби Фейс Нельсон" фильмінде көрсетілді, онда Гиллис (Микки Руни сомдады) қолында чемоданмен түрмеге кіргені мен шыққаны бейнеленген. Түрменің аты оның шығу сахнасында көрінеді. Кем дегенде 1960 жылдардың басынан бастап түрмеде Солтүстік Иллинойс үшін қабылдау және жіктеу орталығы болды, ол соңғы тағайындамаларына дейін бір айдан кем уақытқа жаңа тұтқындарды ұстады және жылына 20 000-нан астам адамды өңдеді. R&C бөлімшесінде уақытша ұсталған тұтқындардан басқа, Джолиет тұрақты тұтқындардың көп санын сақтап тұрды. 1960 жылдардың соңында Уиллоубрук мемлекеттік мектебінде дамуы бұзылған балаларға қатысты этикалық мәселелерге толы гепатит эксперименттері дау тудырды. Эксперименттер тоқтатылғаннан кейін, АҚШ армиясы эксперименттерді жалғастыру үшін Джолиетте "еріктілерді" жалдады. Шын мәнінде, "еріктілер" Вьетнам соғысына қарсы наразылық білдірген және әскерге шақырудан бас тартқандар еді, олар А гепатитін тудыратын вирусты көптеп өндіру және оқшаулау үшін басқа тұтқындардың нәжісі қосылған шоколадты сүт коктейльдерін ішуге және басқа тұтқындардың нәжісіне ұшырауға келісті. Армия әсіресе А гепатитіне қызығушылық танытты, өйткені ол түрмелер мен әскери лагерьлерде кең таралған, тығыздық пен нашар санитарлық жағдайлардың классикалық ауруы болды. 1975 жылы "Құдіреті шексіз қара П. Стоун" ұлысының мүшелері және Чикагоның басқа да көшелік топтары бір блок камераны басып алып, бірнеше түзеу инспекторларын кепілге алды. Ол кездегі түрме бастығы Фред Л. Финкбейнер тұтқындармен микрофон арқылы сөйлесіп, оларға зиян келтірмейміз деп уәде берді. Олардың басты наразылығы – басқа түрмелерге ауыстырылуы болды, өйткені олар Джолиеттегі басқа тұтқындарға тым көп бақылау жасады. Бұрынғы бандит Герберт "Кадиллак" Кэтлетт оңалған және оң өзгерістерді жүзеге асыру үшін әкімшілікпен ынтымақтасып жұмыс істеді. Ол көтерілісші тұтқындармен ақылдасып, оларды өлтіруге тырысты. Түрме бастығы Финкбейнер Кэтлетттің қанында тұрып тұрып тұтқындармен сөйлесті, және кепілге алу оқиғасы шешілді. Кейін түрме бастығы Чикаго Хайтс қаласындағы афроамерикалық шіркеуде Кэтлетттің естелігін айтты. 1990 жылы түрмедегі тұтқындардың саны 1300-ге жетті, ал 2000 жылы 1156 адамды құрады, бірақ 1999-2000 жылдары ол бұрынғы 1180-нен 1300-ге дейін көтерілді. 2000 жылы 541 қызметкер жұмыс істеді.

Жабылу

Жолиет түзеу орталығы 2002 жылы уақытша қамауға алу орталығы ретінде жабылды. Бюджеттік қиындықтар және ғимараттардың ескіріп, қауіпті болуы себеп ретінде көрсетілді. Барлық тұтқындар мен көптеген қызметкерлер Стейтвилл түзеу орталығына ауыстырылды. 2018 жылдан бастап, Жолиет аймақтық тарихи мұражайы 66-шы бағытпен саяхаттайтындар және басқа да қызығушылар үшін түрмеге экскурсиялар өткізіп келеді. Тарих, фотосурет түсіруге/штативтерге қолайлы және жеке турлар сияқты әртүрлі турлар ұсынылады. 2023 жылы бұл нысан Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 2017 жылдың 30 мамырында Жолиет түзеу орталығындағы ғимараттардың бірі (матрас фабрикасы) өртенгені салдарынан ауыр зақымданып, кейіннен өрт сөндірушілердің салдарынан болған өрт екені анықталды. Бұл нысанның өртенген немесе қираған үшінші ғимараты.

Көркем әдебиет

"The Adventure Zone" шығармасының "Міндеттеме" бөлімінде кейіпкерлердің бірі "Жолиетке баруды" ұсынады. Керуактың "Жолда" кітабында былай делінген: "Чикаго қаласының тығырықтан құтылу үшін мен Иллинойс штатының Жолиет қаласына автобуспен бардым, Жолиет түрмесінің жанынан өттім, қаланың жасыл, шалқақ көшелерінен серуендеп, қала сыртында тоқтадым және жолымды көрсеттім."

Шығармашылық емес

Дин Жоббтың "Құнжырлы доктордың ісі" кітабының 31-тарауында, 1881 жылдың қараша айында қабылданған тұтқын Томас Нилл Крем туралы айтылады.

Музыка

Мемфис Минни 1932 жылы Канзас Джо МакКоймен бірге "Joliet Bound" әнін жазды, бұл ән Ноа Лидің "Viola Lee Blues" әнімен бірдей көзден шыққан болуы мүмкін. Әннің ең танымал нұсқасы Рори Блоктың "When a Woman Gets the Blues" альбомында кездеседі. Боб Диланның "Персидің әні" әншінің досының Жолиет түрмесіндегі 99 жылдық жазасын жеңілдетуге жасаған әрекеті туралы айтады. Диланның "The Times They Are a Changin" альбомын жазу кезінде жазылған бұл әнді Fairport Convention және Арло Гатри орындаған. Хеннингсендер "Gun" әнін жазды, онда Жолиет туралы айтылады – "Мен Жолиеттегі қамалда жалғыз ән салаймын". Халық әншісі Стив Гудман Чикагодағы автокөлік тасымалдау компания туралы "Линкольн Парк Пираттары" әнін жазды. Әннің мәтінінде: "Біздің жүргізушілеріміз әдепті және мейірімді / Олардың жақсы мінез-құлқы сізге әрқашан жетеді / Себебі олардың барлығы Жолиеттегі әдеп сабақтарынан жаңа ғана оқып шыққан".