Кіріспе

Мэриленд штатында өндірілген Old Bay Seasoning дәмдеуіш бренді – АҚШ-та McCormick & Company компаниясымен сатылатын, ал бастапқыда Мэриленд штатының Балтимор қаласында жасалған шөптер мен дәмдеуіштердің қоспасы. Дәмдеуіш келерік тұзынан (тұз, келерік тұқымы), дәмдеуіштерден (қызыл және қара бұрыш қоса алғанда) және паприкадан тұрады. Балтимор өнеркәсібі мұражайындағы түпнұсқа өнімде көрсетілгендей, лавр жапырақтары, горчица, кардамон, құрғақ гвоздика және имбирь сияқты басқа да дәмдеуіштер де қолданылуы мүмкін. Бұл дәмдеуіш аймақтық тұрғыдан танымал, әсіресе Мэриленд штатында, сондай-ақ Атлантика орталық штаттарында, Оңтүстік штаттарында, Жаңа Англияның кейбір аймақтарында және Мексика шығанағының жағалауында кеңінен қолданылады.

Тарих

Олд Бэй дәмдеуішінің атауы 1900 жылдардың басында Чесапик шығанағында Балтимордан Норфолкке дейін жүк тасыған «Олд Бэй Лайны» жолаушылар кеме компаниясының құрметіне берілген. 1939 жылы Гюстав Брунн есімді неміс-еврей эмигранты компанияның тарихы Германияның Вертхайм қаласында басталып, тағам өнеркәсібіне дәмдеуіштер мен қосымшалардың көтерме саудасын ұйымдастырды. Бірінші дүниелік соғыстан кейін гиперинфляция кезінде дәмдеуіштер тапшы болғандықтан, ол бұл салада мүмкіндіктерді байқады. Нацистік партия билікке келген кезде антисемитизм күшейгеніне байланысты компания Германияның Франкфурт қаласына көшті. Алайда, 1938 жылдың 9 қарашасында «Кристалл түні» деп белгілі еврейлерге қарсы жаппай қырғын кезінде Брунн нацистік әскерлермен тұтқындалып, Бухенвальд концлагеріне жіберілді. Бруннның ұлының айтуынша, Гюставтың әйелі оны босату үшін адвокатқа көп ақша төлеген. Олар бұрыннан АҚШ визасына өтініш беріп, алғандықтан, екі баласымен бірге Нью-Йорк қаласына, содан кейін Брунннің туыстары тұратын Мэриленд штатының Балтимор қаласына қашып кетті. Тарихтың және тағдырдың қызықты бұрылысында, кейбір жарнамаларда бейнеленген кеме – бұл кейін «Exodus» деп аталған «Олд Бэй Лайны» компаниясының «Президент Уорфилд» пароходы болды. 1990 жылы «МакКормик & Ко» компаниясы дәмдеуіш брендіне құқықтарды сатып алды. «МакКормик» классикалық сары банкада «Олд Бэй» дәмдеуішін ұсынуды жалғастырды. «МакКормик» «Олд Бэй» брендімен бірге краб пирогына, лосось котлеттеріне және тунецке, тартар соусына, коктейль соусына және теңіз өнімдеріне арналған қамыр қоспасына арналған дәмдеуіштер жиынтығын да ұсынады. Олар сонымен қатар «Олд Бэй» дәмдеуішін сарымсақ, лимон, қоңыр қант, шөптер және қара дәмдеуіштермен араластырылған басқа да дәмдеуіш қоспаларын дайындайды. «МакКормик» «Олд Бэй» дәмдеуішінің азырақ натрийлі нұсқасын ұсынады.

Қолданылуы

Бұл дәмдеуіш негізінен краб пен креветканы дәмдеу үшін қолданылады. Ол түрлі моллюск сорпалары мен устрица қайнатпасы рецептерінде пайдаланылады. Бұл дәмдеуіш сонымен қатар попкорнға, салаттарға, жұмыртқаларға, қуырылған тауыққа, тауық қанаттарына, картоп фриге, картоп шарына, жүгерінің қабығына, қайнатылған жержаңғаққа, соустарға, кеспе етке, пісірілген картопқа, картоп салатына, картоп чиптеріне және гуакамолеге қосылады. Кейбір кинотеатрлар оны дәмдеуіштер бөлімінде ұсынады. Картоп чиптерін өндіруші Utz компаниясы ұқсас дәмдеуіштер қоспасына негізделген алғашқы "Креб чип" жасады. Бұл танымал картоп чиптерінің түрін кейіннен Herr's Snacks көшіріп, сатуға шығарды (бірақ Herr's Old Bay дәмдеуішін пайдаланады және ол "Herr's Old Bay Chips" деп сатылады). Lay's 2018 жылы өзінің Old Bay дәмді "Chesapeake Bay Crab Spice" дәмді чиптерін ұсынды. Subway сэндвичтер желісі тарихының басында теңіз өнімдері мен краб салатын дайындағанда Old Bay дәмдеуішін қолданған. Көптеген жергілікті Subway дүкендерінде әлі де Old Bay дәмдеуіші бар, оны сэндвичтерге қосуға болады. Sheetz ыңғайлылық дүкендер желісі де Атлантиканың орталық аймағындағы кең таралғандығына байланысты, өздерінің дәстүрлі аймағынан тыс жерлерді қоса алғанда, Old Bay дәмдеуішін дельфистерде ұсынады. Old Bay кейде Чесапик шығанағы аймағында Блади Мэри коктейлінің құрамына қосылады, тіпті Флорида штатының Палм-Бич қаласындағы The Breakers қонақүйінде де қолданылады. Балтимор аймағындағы кейбір барлар "Crabby Bo" деп аталатын ұлттық Bohemian сырасын сатады, онда стақанның немесе кружканың жиегі ылғалдандырылып, Old Bay дәмдеуішіне мақтандырылады. 2014 жылы Мэриленд штатындағы Flying Dog сыра зауыты Old Bay дәмдеуішіне шабыттанған Dead Rise атты жазғы сыраны жасады, ол дәмдеуіштің 75 жылдығын тойлауға арналған. 2020 жылы McCormick Супер Боулға дейін Old Bay Hot Sauce дәмдеуішін жасады, ол бастапқыда іске қосылғаннан кейін 30 минут ішінде сатылып кетті және Old Bay веб-сайты уақытша тоқтап қалды. Кейбір тұтынушылар бөтелкелерді қайта сатты, олар 3,49 долларлық құнымен интернетте 50-200 долларға сатылды. 2022 жылы компания Pepperidge Farm компаниясымен бірлесіп Old Bay дәмді Goldfish крекерлерін шығарды. Бұл крекерлер онлайн саудада тоғыз сағаттың ішінде сатылып бітті. Стандартты қысқа және қорғанысқа арналған ұзын түрлерінде. Екі түрлі таяқ та қазір онлайн сатылып жатыр.