Кіріспе
Pringles – 1968 жылдан бері американдық азық-түлік чипсінің бренді. Бұл картоптан жасалған чипстердің бренді. Pringles 1968 жылы Procter & Gamble (P&G) компаниясы ойлап тапқан және "Pringle's Newfangled Potato Chips" деп сатылған американдық бренд. Өндіріс процесіне байланысты ол техникалық тұрғыдан экструзиялық тағам ретінде қарастырылады. 2012 жылы бренд Kellogg's компаниясына сатылды. 2011 жылғы мәліметтер бойынша, Pringles 140-тан астам елде сатылды.
the brand of potato snacks
Pringles is an American brand of stackable potato based chips invented by Procter & Gamble (P&G) in 1968 and marketed as "Pringle's Newfangled Potato Chips". It is technically considered an extruded snack because of the manufacturing process. The brand was sold in 2012 to Kellogg's. as of 2011, Pringles were sold in more than 140 countries.
Тарих
1956 жылы Procter & Gamble компаниясы химик Фредерик Баурға (1918–2008) картоптың жаңа түрін жасауды тапсырды. Бұл картоптың сынғандағы, майлылығы мен тозуы, сондай-ақ қаптардың ішіндегі ауасы туралы тұтынушылардың шағымдарын шешу үшін қажет болды. Баур екі жыл бойы қуырылған қамырдан саз пішіндес чипстерді жасап шығарды және чипстерді сақтау үшін түтікшелі банканы таңдады. Pringles чиптерінің еңкейген пішіні математикалық тұрғыдан гиперболалық параболоид деп аталады. Алайда, Баур чиптерді қалай дәмді ету керектігін таба алмады және басқа брендпен жұмыс істеу үшін тапсырмадан алынды. 1960 жылдардың ортасында P&G-дің тағы бір зерттеушісі, Огайо штатының Монтгомери қаласынан Александр Липа, Баурдың жұмысын қайта бастады және дәмді жақсартуға қол жеткізді. Баур Pringles чипінің пішінін жасағанмен, Лиепаның есімі патентте көрсетілген. Джин Вольф, механикалық инженер және ғылыми фантастика мен фэнтези романдарымен танымал автор, оларды пісіретін машинаны жасауға көмектесті. 1968 жылы P&G алғаш рет Индиана штатында Pringles-ті сатты. Өнімнің атының шығу тегі туралы бірнеше теория бар. Бір теорияда 1937 жылдың 5 наурызында «Картопты өңдеу әдісі және аппараты» деген тақырыпта 2,286,644 нөмірімен АҚШ патентін тіркеген Марк Прингл туралы айтылады. P&G компаниясы өз патентін тіркеу кезінде Принглдің еңбегін сілтеме ретінде келтірді. Тағы бір теория бойынша, P&G компаниясы Pringles атын Цинциннати телефондық анықтамасынан таңдады. Тағы бір деректе Pringles аты «құлақтан алғандай» таңдалды деп айтылады, бұл отбасылық атка қатысты. Өнім бастапқыда Pringle's Newfangled Potato Chips деп аталды, бірақ басқа снэк өндірушілер Pringles картоп «чипсі» анықтамасына сай емес екенін айтып қарсылық білдірді, себебі олар картоптан жасалған қамырдан жасалған, ал «нағыз» картоп чипстері сияқты картоптан кесілмеген. АҚШ Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы бұл мәселеге араласып, 1975 жылы Pringles өнім атауында тек «құрғақ картоптан жасалған картоп чипсі» деген тіркесте «чипс» сөзін қолдануға болатынын шешті. Осындай ұзақ және дәмсіз атаумен бетпе-бет келген Pringles компаниясы ақырында өнімді чипстердің орнына картоп «крипсі» деп атады. 2008 жылдың шілдесінде Лондонның Жоғарғы сотында P&G адвокаттары Pringles контейнерінде «Картоп крипсі» деп көрсетілгеніне қарамастан, чипс емес екенін сәтті дәлелдеді, себебі картоптың құрамы тек 42% құрайды және олардың пішіні, P&G мәлімдегендей, «табиғатта кездеспейді». Бұл шешім, Ұлыбританияның қосылған құн салығы (ҚҚС) және баждар трибуналының кері шешіміне қарамастан, Pringles компаниясын картоп чипстері мен картоптан жасалған тағамдарға салынатын сол кездегі 17,5% ҚҚС-тан босатты. 2011 жылдың сәуірінде P&G компаниясы брендті 2,35 миллиард АҚШ долларына Калифорнияның Diamond Foods компаниясына сатуға келісті, бұл келісім Diamond компаниясының тағам өнімдерінің көлемін үш еседен астамға арттыратын еді. Алайда, 2012 жылдың ақпанында Diamond компаниясының шоттарымен байланысты мәселелерге байланысты келісім бір жылға кейінге шегерілді. 2012 жылдың 31 мамырында Kellogg's компаниясы ресми түрде Pringles-ті 2,695 миллиард долларға сатып алды, бұл оның халықаралық тағамдар бизнесін дамыту жоспарының бөлігі болды. Pringles компаниясын сатып алу Kellogg компаниясын әлемдегі екінші ірі тағам өнімдері компаниясына айналдырды. 2015 жылғы мәліметтер бойынша, әлемде бес Pringles зауыты бар: Джексон, Теннесси штатында; Мехелен, Бельгияда; Джохор, Малайзияда; Кутно, Польшада; және Фуцзянь, Қытайда.
Құрамында бар заттар
Принглстің құрамында шамамен 42% картоп бар, қалғаны бидай крахмалы және ұн (жүгері мен күріш) өсімдік майларымен, эмульгатормен, тұзбен және дәмдеуіштермен үйлесімде. Басқа ингредиенттерге тәттілендіргіштер, мысалы, мальтодекстрин және декстроза, мононатрий глутаматы (МГГ), динатрий инозинат, динатрий гуанилат, натрий казеинаты, модификацияланған азық-түлік крахмалы, моноглицерид және диглицерид, автолизделген ашытқы экстракты, табиғи және жасанды хош иістендіргіштер, балшықталған арпа ұны, бидай қабығы, кептірілген қара бұршақ, қышқыл май, чеддер ірімшәгі және т.б. кіруі мүмкін. Принглстің түрлері ингредиенттері бойынша әртүрлі. Принглс сонымен қатар бірнеше "тортилья" және "көп дәнді" түрлерін шығарады, олардың негізгі крахмал ингредиенттерінің бір бөлігі жүгері ұнымен, күрішпен, бидай қабығымен, қара бұршақпен және арпа ұнымен алмастырылады. 1990 жылдардың басында "Жүгері Принглсі" сатылымда болды; цилиндрлі қаптамасы қара түсті және жүгерінің мультфильм суреттерімен безендірілген. Чиптер жүгеріден жасалған және дәм мен текстурасы бойынша жүгері чипсіне ұқсас болды. Күріш Принглсі де Ұлыбританияда қол жетімді болған, бірақ ол кейіннен тоқтатылды.
Тамақ
Бір порцияда шамамен 16 Принглс (Original дәмді) 150 килокалория, 2,5 г қаныққан май, 150 мг натрий, 110 мг калий және 1 г ақуыз болады.
Дәмдеуіштер
Принглс бірнеше дәмде шығарылады. 1980 жылға дейін АҚШ-та тек түпнұсқа дәм ғана қолжетімді болды. 2020 жылға қарай АҚШ-тағы стандартты дәмдерге түпнұсқа, тұз және сірке су, қышқыл қаймақ және пияз, чеддер ірімшігі, ранч соусы, барбекю, ащы және тәтті, сондай-ақ толтырылған пісірілген картоп кіреді. Кейбір дәмдер тек шектеулі нарықтарда ғана таралды; мысалы, креветка коктейлі, васаби және карри дәмдері Ұлыбританияда және Ирландия Республикасында қолжетімді болды. P&G кейде шектеулі тізілімдер шығарды. Бұрынғы және қазіргі маусымдық дәмдерге кетчуп, қызыл лайм және чили, чили ірімшік дог, "пиццалық", паприка, Техас барбекю соусы, буффало қанаты және каджун жатады. Сондай-ақ, "төмен майлы" нұсқасы да сатылды. Шектелген тізілімдегі дәмдерге халапеньо, бал және горчица, ірімшікті картоп фри, пияз гүлдері, моцарелла ірімшігі, қызылша қымыз, мексикалық қабатты дип кіреді. 2012 жылы маусымдық дәмдер "перішкер ақ шоколад", қант және "қабақ пирогының хош иісі" енгізілді. Әлемнің белгілі бір аймақтарында ғана қолжетімді шектеулі тізілімдердің мысалдары: Солтүстік Америкада маринара соусымен моцарелла таяқшасы және Латын Америкасында халапеньо, сондай-ақ жұмсақ қабықты краб, грильденген креветка, теңіз шөптері, "көкжидек және фундук" және Азияда 2010 жылдардың басында "лимон және кунжут". Грильденген креветка чиптері қызғылт түсті, ал теңіз шөптері жасыл түсті. 2010 жылдың наурыз айында қауіпсіздік шаралары ретінде екі шектеулі нарықтық дәм – чизбургер және "Тако түні" қайта шақырылды, себебі осы дәмдерде қолданылатын дәмді күшейткіш гидролизделген өсімдік ақуызын өндіретін Basic Food Flavors зауытында сальмонелла анықталды.
Джулиус Принглз
Pringles логотипі – бұл ер адамның басын бейнелейтін стильді мультфильм карикатурасы (ресми түрде «Жулиус Принглс» деп аталады немесе «Мырза П» деп қысқартылады), Луис Р. Диксон жасаған, үлкен мұрты және бөлінген шашы бар (2001 жылға дейін кейіпкердің қабаулары болған және оның галстук-бауыншасы өнімнің атын шеңберлейтін; 1998 жылы шаш пен еріндер логотиптен алынып тасталды, ал оның басы сәл кеңейтілді). 2020 жылы кейіпкер тағы да минималистік көзқараспен қайта қарастырылды. Маскоттың аты Википедиядағы жалған ақпараттан туындады; 2006 жылы бір редактор «Принглз» туралы Википедия мақаласына «Жулиус» деген жалған ақпаратты қосты, кейін басқа жаңалықтар құралдары оны таратты. Редакторлар өздерінің пікірін қолдау үшін Facebook парақшасын құрып, Джулиус Принглс деген есімнің танымал болуына ықпал етті. Осыған дейін маскот ресми түрде тек «Мырза П» деп аталатын, есімі болмаған. 2013 жылға қарай бұл есім кеңінен тарады және цитогенез нәтижесінде шындыққа айналды, Kellogg компаниясы Жулиус Принглсты ресми түрде мойындады.