Кіріспе

"Құда әкесі" сериясының ойдан шығарылған кейіпкері Томас Хаген – Марио Пузоның 1969 жылғы "Құда әкесі" романы мен Фрэнсис Форд Копполаның "Құда әкесі" (1972) және "Құда әкесі: Екінші бөлім" (1974) фильмдеріндегі ойдан шығарылған кейіпкер. Фильмдерде оны Роберт Дювалл сомдайды. Ол сондай-ақ Марк Уайнегарднердің "Құда әкесі қайта оралады" және "Құда әкесінің кек алуы" романдарымен қатар Эд Фальконың "Корлеоне әулеті" романында да кездеседі. Дювалл алғашқы фильмдегі рөлі үшін "Оскар" сыйлығының "Ең үздік қосалқы актер" номинациясына және BAFTA сыйлығына ұсынылды. Ол Корлеоне отбасының консильері және адвокаты қызметін атқарады, сонымен қатар отбасының ресми түрде қабылданбаған мүшесі болып табылады.

Таңбаның жалпы көрінісі

Хаген – мафия басшысы Дон Вито Корлеоненің (Марлон Брандо) ресми емес асырап алынған ұлы. Ол заңгер және Корлеоне американдық мафия отбасының консильері. Ол логикалық және мейірімді, отбасы ішінде ақылға салымды кеңес береді. Роман мен алғашқы фильм оның неміс-ирланд тегінен екенін көрсетеді. Витоның үлкен ұлы Сантино (Джеймс Каан) 11 жасар Томмен достық қарым-қатынас жасайды, ол жетімдер үйінен қашып, көшеде қалғаннан кейін өмір сүріп жатыр. Сонни Томды үйге алып келіп, оны қабылдауды талап етеді, сонда Корлеоне отбасы оны өздерінің мүшесі ретінде қарсы алады. Хаген Витоны нағыз әкесі деп санайды, бірақ Вито оны ресми түрде асырап алмайды, себебі бұл Хагеннің қайтыс болған ата-анасына деген құрметсіздік болар деп ойлайды. Заң факультетін бітірген соң Хаген Корлеоне отбасының бизнесіне жұмысқа орналасады. Оның итальяндық емес тегі мафия отбасының толыққанды мүшесі болуына мүмкіндік бермейді, бірақ консильер Генко Аббандандо қайтыс болғаннан кейін Хаген оның лауазымын иеленеді. Осының салдарынан Нью-Йорктегі басқа отбасылар Корлеонелерді «Ирландиялық банда» деп қысым көрсетеді. Хаген сицилиялық-американдық мәдениетке толыққанды еніп, ағымды сицилия тілінде сөйлейді. Оның Солтүстік Еуропалық сыртқы келбеті Бес Отбасы үшін мазасыздық тудырса да, жұмысына тиімді болады. Ол итальяндық емес ортада саяхаттап, отбасылық істерді жүргізе алады, себебі оны куәгерлер байқамайды. Хаген Корлеонелердің барлығын жақсы көреді, бірақ Сонниге ең жақын, және Соннидің өліміне өзін кінәлі деп есептейді. Вито жартылай зейнетке шыққанда және оның кіші ұлы Майкл (Аль Пачино) отбасының басшысы болып тағайындалғанда, Майкл Хагенді консильер лауазымынан шеттетеді, әкесінің бұл рөлді бейресми түрде атқаруын қалайды; Майкл Хагенді «соғыс уақытындағы консильер емес» деп мәлімдейді. Хаген мұнан ренжісе де, олардың шешімін құрметтейді және отбасының заңды бизнесін басқаруға кіріседі. Роман мен алғашқы фильм 1945-1955 жылдардағы оқиғаларды көрсетеді, онда Хаген Вито мен Майклға басқа Нью-Йорк мафиясының басшыларына қарсы соғыста көмектеседі. «Құда әкесі» екінші бөлігінде (1958-1960 жылдар) Хаген Хайман Ротпен (Ли Страсберг) билік үшін күрескенде Майклдың оң қолы ретінде жұмыс істейді. «Құда әкесі» үшінші бөлімінде (1979-1980 жылдар) ол бірнеше жыл бұрын белгісіз жағдайда қайтыс болған деп айтылады. Екінші және үшінші фильмдер арасындағы оқиғадағы оның рөлі, соның ішінде өлімі, Марк Уайнегарднердің «Құда әкесі қайтып оралады» және «Құда әкесі кек алады» атты романдарынан көрінеді.

"Құда әкесі" (роман және фильм)

Романда да, фильмде де Хаген Корлеоне отбасының маңызды мүшесі ретінде таныстырылады. Бала кезінде ол қиын отбасында өскен, зорлық көретін маскүнем әкесінің ұлы. Сонни Корлеоне жетім Хагенді көшеде, көз инфекциясынан зардап шегіп жүргенін табады, оны үйіне алып келіп, ата-анасынан оны қабылдауын сұрайды. Соннидің әкесі Вито Хагенге балалық шағын сыйлап, оны тәрбиелейді, бірақ баланың туған ата-анасына құрмет көрсетіп, оны ресми түрде асырап алмайды. Роман бойынша, Хаген заң факультетін бітіргеннен кейін Витодан жұмыс сұрайды, оның асырап алған әкесі елдегі ең күшті мафия басшысы екенін жақсы біледі. Вито Хагенді өзінің империясына жұмысқа алуға қуанышты, себебі адвокаттар бандиттер тобынан гөрі көп нәрсе ұрлай алады деп жиі айтады. Хаген итальяндық Терезаға үйленеді, олардың Фрэнк пен Эндрю атты екі ұлы және Джанна атты қызы бар. Витоның көп жылдық консильериі Генко Аббандандоға қатерлі ісік диагнозы қойылғаннан кейін, Хаген консильери міндетін уақытша атқарады және Аббандандоның қайтысынан кейін лауазымға ресми түрде тағайындалады. Вито бастапқыда Хагенге толық уақыт консильери болуға келіспейді, себебі Хаген сицилиялық емес. Әнші Джонни Фонтан (Аль Мартино) өзінің құдасы Витодан көмек сұрап, оның мансабын жаңартпайтын кино рөлін алуға көмектесуін өтінеді. Сонда Вито Хагенді өзінің бірнеше капорежимдерімен бірге Голливудқа жіберіп, күшті кино продюсері Джек Уолцты (Джон Марли) өзінің жаңа соғыс фильмінде Фонтанды ойнатуға көндіруді тапсырады. Хаген өзінің иесінің Уолцтың одақтас проблемаларын шешуге көмектесуін ұсынады, сондай-ақ оның актерлерінің бірі марихуана мен героин қолданғанын хабарлайды. Фильмдегі өшірілген кадрларда бұл ақпарат Уолцтың студиясына зиян келтіру үшін пайдаланылатыны көрсетілген. Уолц Хагенді қабылдамайды, бірақ ол Корлеон үшін жұмыс істейтінін білгеннен кейін сыпайырақ болады. Уолц әлі де Фонтанды ойнатудан бас тартады, ол Уолцтың қорғауындағы әйелдің бірімен қарым-қатынас жасаған, бірақ Витоға басқа да жақсылық жасауға уәде береді, оның ісі үшін Фонтанды ойын-сауық индустриясынан қууға ниеттенгенін білдіреді. Хаген бас тартады, көп ұзамай Уолц төсегінен оянады, атлас жамылғының астында оның сүйікті жарыс аттарының кесілген басы жатыр, бұл оны қорқытып, фильмде Фонтанды ойнатуға мәжбүр етеді. Хаген Вито мен есірткі патшасы Виргиль Сольоззо (Аль Леттьери) арасындағы кездесуді ұйымдастырады, ол Витодан есірткі бизнесін қаржыландыруға көмектесуін және құқықтық қорғау мен саяси ықпал етуді қамтамасыз етуін қалайды. Вито ақыр соңында келісімді қабылдамайды, себебі егер ол есірткі саудасында екені белгілі болса, судьялар мен полицияға ықпалын жоғалтады. Сольоззо өзінің келісімін қабылдамағаны үшін ренжігендіктен, Витоның жеке қылмыскері Лука Брасиді (Ленни Монтана) өлтіреді, Витоның өзін атып жаралайды және Хагенді көшеден ұрлайды. Сольоззо Хагенге Витоның өлгенін айтады және оны Соннимен татуласуға және оның есірткі келісімін қабылдауға көндіруді тапсырады. Жиналыс Сольоззоға Витоның атыстан аман қалғаны туралы хабар келген кезде үзіледі, бұл Сольоззоның бастапқы жоспарын бұзады. Хаген Сольоззоны алдап, Корлеондармен есірткі келісімін жасайтын болады деп сендіреді, Сольоззо оны еш зардап шекпей босатады. Хаген Сонни, Майкл және Корлеоне капорежимдері Питер Клеменза (Ричард С. Кастеллано) және Сальваторе Тессио (Абе Вигода)мен кездеседі және оларға егер Вито өлсе, Сонни Сольоззоның келісімін қабылдауы керектігін айтады, себебі басқа мафиялық отбасылар соғыстан аулақ болу үшін Сольоззоны қолдайды. Майкл Сольоззоның Витоға жасаған екінші қастандысын тоқтатқаннан кейін, ол Корлеоне қонысына қоңырау шалып Сонниді ескертеді. Хаген Витоны қорғау үшін қару алып жүруге лицензиясы бар жеке детективтермен бірге ауруханаға барады және Сольоззоның жалақысына алынған NYPD офицері капитан Марк МакКласкиді (Стерлинг Хейден) Майклды полицияға ұстаудан тоқтатады. Майкл Сольоззо мен МакКласкиді өлтіріп, Сицилияға қашып кеткеннен кейін, Хаген Витоға полиция мафияның барлық операцияларын тоқтатқанын хабарлайды. Ашулы Сонни әкесі сауыққан кезде Корлеоне отбасының басшылығын қолға алады, Хаген оны басқа отбасыларға қарсы соғыс жариялаудан аулақ болуға шақырады. Сонни Хагеннің "соғыс уақытындағы консилье" қабілеттерін кемсітіп, дереу кешірім сұрайды. Хаген Майклдың досы Кей Адамс (Дайан Китон) Майклмен байланыс орнату үшін Корлеоне кешеніне келгенде араға түседі. Ол Майклдың қайда екенін білмейтінін айтады және оның хатын жіберуден бас тартады, себебі олардың арасындағы кез келген байланыс полицияны ескертуі мүмкін. Хаген оған шыдамды болуға және Майклдың әдетте өзі хабарласатынын кеңес береді. Сонни Витоның басты қарсыласы Эмилио Барзинидің (Ричард Конте) адамдарымен өлтірілгенде, Хаген көз жасымен Витоға ұлының қайтысы туралы хабарлайды. Ол Витоны Корлеоне отбасының досы Америго Бонасераның (Сальваторе Корситто) жаназасына қатыстырады, онда Вито Бонасерадан Соннидің денесін дайындауын сұрайды. Вито Соннидің өліміне жауап қайтаруға тыйым салады және басқа мафия басшыларымен соғысты аяқтау үшін кездесу ұйымдастыруды тапсырады. Кездесуден кейін Вито Хагенге Барзини Соннидің өліміне кінәлі екенін айтады. Майкл АҚШ-қа оралғаннан кейін, Вито 1954 жылы жартылай зейнетке шығады және Майкл отбасының жетекшісі болады. Майкл Хагенді консильери лауазымынан алып тастайды, оның орнына Витоны тағайындайды, Хагенді Невада, Чикаго және Лос-Анджелестегі отбасының құқықтық мәселелерін шешумен айналысуға шектейді. Майкл мен Вито Невадаға көшу жоспары Корлеондардың арасында жанжал тудыруы мүмкін екенін түсіндіреді және оларға "соғыс уақытындағы консильери" қажет. Хаген ренжіді, бірақ шешімді қабылдап, адал болып қалады. Шындығында, Майкл мен Вито жасырын түрде басқа Нью-Йорк дондарынан құтылып, Корлеон отбасын елдегі ең күшті қылмыстық отбасы ретінде орнатуды жоспарлап жатыр. Роман мен фильмдегі өшірілген кадрларда Хаген күзетші Рокко Лампоненің құпия түрде капорежимге және қылмыскер Ал Неридің Клеменца мен Тессио арқылы емес, тікелей Майклға бағынышты екенін байқайды. Витоның қайтысынан кейін Хаген Майклды жаназаға қатыстырады, онда Майкл Тессионың Барзиниге отбасымен сатқандығын түсінеді. Хаген Тессионың атқылануға әкелінуіне куә болады, сондай-ақ Витоның қызы Коннидің (Талия Шире) зорлық көретін күйеуі Карло Риццидің (Джанни Руссо) Клеменцамен мойнынан байланып өлтірілуіне куә болады, ол Соннидің өліміне қатысқандығы үшін жазаланады. Роман бойынша, Кей Майклдың Риццидің өліміне тапсырыс бергенін біліп, Нью-Гэмпширдегі ата-анасының үйіне қашып кетеді. Майкл Хагенді оны қайтаруға жібереді. Хаген өзінің өміріне қауіп-қатер тудыра отырып, Кейге отбасының кейбір құпияларын "гипотетикалық" түрде ашып, Майклдың ниеттерін түсінуге көмектеседі.

"Құда әкесі" ІІ бөлім

"Крестный отец" 2-бөлімінде Хаген Невадаға көшіп келгеннен кейін Майклдың адвокаты болып қалады, бірақ отбасыдағы оның рөлі азайтылады. Мысалы, ол Хайман Ротпен (Ли Страсберг) және Куба диктаторы Фулгенсио Батистамен бизнеске келісім жасау арқылы Корлеоне отбасын заңдастыру жөніндегі келіссөздерден шеттетіледі. Майклдың өміріне қастандық жасалғаннан кейін, Майкл өзінің жақын айналымындағы ешкімге сенбестейтінін түсінеді. Олардың бауырластық байланысын қамтамасыз етіп, өзіне деген құрметтен ақпаратты жасыратынын түсіндіріп, Майкл Хагенді уақытша Дон етіп тағайындайды және кім оған сатқандығын анықтау үшін кетеді. Кейін Хаген Майклдың ағасы Фредоның (Джон Казале) иелігіндегі бордельде Майклға ақша талап етуге әрекеттенген сенатор Пэт Гирриді (Г. Д. Спрадлин) көруге барады. Гирри өлі әйелдің жанында оянады, оның Нэри өлтіргені болжанады және ол оны өзі өлтіргенін ойлайды; Хаген Гирриге сенатордың бағыныштылығы үшін ол жағдайды реттеп, оны проблемадан сақтайтынын уәделейді. Кубада Батиста режимінің құлауы Майклды заңды бизнесмен болу жоспарларын уақытша тоқтатуға мәжбүр етеді, ол Корлеоне отбасының Доны рөліне қайта оралады. Сенатта мафия жөніндегі тыңдауда Хаген Майклды тексеру кезінде қорғаушы ретінде маңызды рөл атқарады. Фильмнің соңына қарай Хаген Майклдың күшейіп бара жатқан қатыгездігі мен параноясына наразылығын жасыра алмайды, тіпті өлімі жақын Ротты өлтірудің қажеттігіне күдікпен қарайды. Жауап ретінде Майкл Хагенге басқа жұмыс ұсыныстары туралы айтады және оның әйеліне оның құпия байланысы туралы ашамын деп қорқытады. Корлеоне отбасына адалдығын нақты растауды талап ететін Майклға Хаген (итальян тілінде) өзінің адал екенін жауап береді. Ол заң кеңесшісінің міндеттерін адал орындайды, сонымен қатар консильеридің дәстүрлі рөлінде бейтарап отбасылық өкіл ретінде де жұмыс істейді. Майклға қарсы шыққан Фрэнк Пентанжелиге (Майкл В. Гаццо) Пентанжелидің отбасы күтімге алынатынын ескере отырып, өзін-өзі өлтіру туралы "идея" береді, сонымен бірге Пентанжелимен келіседі, өйткені Корлеоне отбасы бір кезде "Рим империясы сияқты" болған. Өшірілген сюжетте Соннидің жесірі Сандра Хагеннің сүйіктісіне айналады, бұл фактіні Майкл оны Хагенді Корлеоне отбасын тастауға көндіруіне қарамастан, адал болу үшін шантажға алады.

"Құда әкесі" ІІІ бөлім

"Құда әкесі" үшінші бөлімінде айтылғандай, Хаген фильмдегі оқиғалар өтетін 1979-1980 жылдарға дейін қайтыс болады. Фильмде оның қашан және қалай өлгені туралы нақты ақпарат жоқ, бірақ оның ұлы Эндрю (Джон Савидж) католик дін қызметкері болып тағайындалғанға дейін болғандығы белгілі. Корлеон отбасының заңгері және кеңесшісінің рөлін жаңа кейіпкер Б. Дж. Харрисон (Джордж Гамильтон), сондай-ақ Генконың немересі Доминик Аббандандо (Дон Новелло) атқарады. Алғашқыда Хаген "Құда әкесі" үшінші бөлімінде болуы жоспарланған, бірақ Дувалл мен фильмнің продюсерлері арасындағы жалақы дауынан кейін оның рөлі алынып тасталды. Коппола фильм туралы түсіндірмесінде Дувалл Аль Пачиноға (Майкл Корлеоне рөлін сомдаған) тең жалақы талап еткенін мәлімдеді. Алайда, Дувалл бір сұхбатында Пачиноның жалақысын екі есеге дейін арттыруға келісетінін, бірақ бір фильм үшін үш немесе төрт есеге арттыруға қарсы екенін айтты. Коппола үшінші бөлімнің негізгі сюжеті Майкл мен Хагеннің арасындағы араздық болуы керек екенін, өйткені алғашқы екі фильмде осы араздықтың тұқымы себілгенін айтты.

Қайын атасы оралды

The Godfather Returns, Марк Уайнегарднердің 2004 жылғы Пузоның түпнұсқа романының жалғасы, Майкл отбасының басына көтерілгеннен кейінгі алғашқы жылдарда Хагеннің консильери рөлін көрсетеді. Роман 1955 жылдан 1962 жылға дейінгі кезеңді қамтиды, онда Хаген Майклдың оң қолы кеңесшісі ретінде қайтадан әрекет етеді және Корлеондардың күшті саяси отбасы – Шистермен (Кеннедилерге ұқсас) қарым-қатынаста маңызды рөл атқарады. Хаген патриарх Микки Шимен келісімге келеді: Корлеон отбасы оның ұлы Джеймсті президенттікке сайлауға көмектеседі, ал оның кіші ұлы Дэнни, жаңа Бас прокурор, ұйымдасқан қылмысқа қатысты жұмсақ позицияны ұстанады. Осы уақытта Хаген саяси мансапқа ұмтылады, Невададағы Конгресс орындығына (бастапқыда Хаген тағайындалған) және штат губернаторы болуды мақсат етеді; алайда, ол ауыр жеңіліске ұшырайды және мемлекеттік қызметке үміттенуден бас тартады. Роман сонымен қатар Хагеннің Майклдың ағасы Фредо Сан-Францискода адамды өлтіргенін жасыруын және әйелінің махаббатына шабуыл жасаған кезде түрмеден босатуын көрсетеді. Хаген мен Фредо Фредоның бейхабарлығы және Хагеннің Майклға адалдығы туралы қызу дауға түседі. Майкл Фредоны өлтірген кезде (алғашқыда «Крестный отец» 2-бөлімінде көрсетілгендей), Хаген шындықты сезеді, бірақ қасақана надандық танытады. Романның соңында Хаген Корлеонның бәсекелесі Луи Руссоны өлтіреді, ол романның антагонисті, сатқын Корлеон капорежимі Ник Герасимен сөз байласып отырған.

Қайын атаның кек алуы

Уайнегарднердің 2006 жылғы "Құдай әкесінің кек алуы" романында Хаген Майклдың Ши отбасымен, әсіресе ұйымдасқан қылмысқа қарсы соғыс жариялаған Бас прокурор Дэнни Шимен мәміле жасаудағы оң қолы болып табылады. Хагеннің көп жылдық сүйіктісі Джуди Бьюкененді Дон Карло Трамонтиге жұмыс істейтін қарақшылар өлтіргенде, Хаген тергеуде күдік тудыратын тұлғаға айналады, бірақ кейіннен айыптан босатылады. 1964 жылдың тамызында Гераси Хагенді ұрлап, Флориданың Эверглейдс батпақтарында суға батырып өлтіреді. Содан кейін Гераси Майклға Хагеннің әмианын және өлі алigator баласы бар жұмсақ пакет жібереді. Бұл хабар Лука Брази өлгеннен кейін Сониге келген хабарға ұқсас, онда Бразидің ішінде екі өлі балық бар бронежилеті Корлеоне үйіне жеткізілген еді. Майкл кейін Герасиге шабуыл жасап, өлтіреді. Роман сондай-ақ Хагеннің Корлеоне отбасының бейресми мүшесі қалай болғанын толықтырады. Хаген көшеде тұрған кезде, Сонни Корлеонеді ұлдарды зорлап, өлтірумен танымал болған пәкірден құтқарып қалғанын еске алады. Сонни Хагенді үйіне әкеліп, отбасымен бірге өмір сүргеніне өте риза болды.

Корлеоне отбасы

Эдвард Фальконың "Крест әкесі" оқиғаларынан бұрынғы кезеңде өтетін "Корлеон отбасы" кітабы Том Хагеннің Корлеон отбасының қылмыстық істеріне қатысып, отбасының кеңесшісі болу жолын кеңейте түседі.